«Қарға ұшқанда» (1984) – исландтық фильм, викинг дәуіріндегі оқиға. «Оскарға» ұсынылған, 2016 ж. жылдың үздік исланд фильмі деп танылды. Көруге асығыңыз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1984 жылы түсірілген исландтық фильм, Храфн Гуннлаугсонның туындысы.
1984 Icelandic film by Hrafn Gunnlaugsson
«Қарға ұшқанда» (түпнұсқасы) – 1984 жылы түсірілген исланд-швед оқиғалық фильмі, сценарийін жазып, режиссерлік жасаған Храфн Гуннлаугсон. Оқиға исландтың викинг дәуірінде өрбуде. Фильм 57-ші «Оскар» сыйлығының «Үздік шетелдік фильм» номинациясына исландтан үміткер ретінде ұсынылған, бірақ номинацияға ілікпеді. 2016 жылы Kjarninn онлайн газеті оны барлық уақыттағы ең жақсы исландтық фильм деп таныды. «Қарға ұшқанда» негізінен жеке кек алу туралы болғанымен, Акира Куросаваның «Йоджимбо» және Серджо Леоненің «Бір жұдырық доллар» фильмдерімен сюжеттік байланыстары, кейіпкерлері мен әрекеттерінде ұқсастықтары бар. Ал бұл фильмтер өз кезегінде Дэшилл Хэмметтің «Қызыл егін» романынан шабыт алған. Гуннлаугсон исланд сагаларынан да шабыттанып, викингтер туралы қалыптасқан стереотиптерді жоққа шығаруға, оларды викинг дәуірінің шынайы бейнесімен алмастыруға тырысты. «Қарға ұшқанда» – «Қарға трилогиясы» (кейде «Викинг трилогиясы» деп те аталады) фильмдерінің біріншісі. Трилогияға үш викинг фильмі кіреді: «Қарға ұшқанда» (1984, көбінесе жай ғана «Қарға» немесе «Барбарлардың кек алуы» деп аталады), «Қарғаның көлеңкесінде» (1987, түпнұсқа исландша атауы: Í skugga hrafnsins) және «Эмбла» (1991, түпнұсқа исландша атауы: Hvíti víkingurinn) – «Ақ викинг» фильмінің режиссерлік нұсқасы.
When the Raven Flies (original ) is a 1984 Icelandic Swedish adventure film written and directed by Hrafn Gunnlaugsson. The story is set in Viking Age Iceland. The film was selected as the Icelandic entry for the Best Foreign Language Film at the 57th Academy Awards, but was not accepted as a nominee. In 2016, online newspaper Kjarninn voted it as the best Icelandic film of all time. Although mainly a tale of personal revenge, When the Raven Flies bears some resemblance to the classic Akira Kurosawa film Yojimbo and A Fistful of Dollars of Sergio Leone, sharing common plot events, characters and action sequences., which itself drew inspiration from Dashiell Hammett's Red Harvest. Gunnlaugsson also drew inspiration from the Sagas of Icelanders and aimed to deconstruct the Viking stereotypes, replacing them with more authentic portrayals of the Viking era. When the Raven Flies is the first film of the Raven Trilogy (also known as the Viking Trilogy) that consists of three Viking films: When the Raven Flies (1984, usually known as simply The Raven or Revenge of the Barbarians), In the Shadow of the Raven (1987, original Icelandic title: Í skugga hrafnsins) and Embla (1991, original Icelandic title: Hvíti víkingurinn), which is a director's cut of The White Viking.
Сюжет
Ирландиядағы алғашқы сахнада жас бала ата-анасынан викингтердің шабуылынан қаза табады, бірақ оны өлтіру туралы викингтердің басшысы Тордтың бұйрығына қарамастан аман қалады. Оның әпкесін викингтер ұрлап алады. Жиырма жыл өткен соң, бала еркек болып өсіп, Исландияға кек алу және әпкесін табу үшін барады. Оның есімі ешқашан айтылмайды, ол фильмдегі кейіпкерлер үшін жай ғана "Гестур" деп танылады, себебі ол олар үшін жат адам. "Гестур" сөзі "қонақ" деген мағынаны білдіреді, бірақ бұл есім де сирек емес. Екі викинг шабуылшысы енді Норвегиядан және король Харальд Ишшашырдан қуылғандықтан, Гестур олардың топтарын бір-біріне қарсы қойып, кек алу жолын табады. Ол көзге түспейді, тек өлтірулері арқылы және Тордтың асырап алған бауыры Эрикке ғана көрінеді. Ол Тордтың бірнеше адамын өлтіріп, Эриктің тобына кінә тағады. Торд Эриктің король Харальдпен бірге оған қарсы сөз байласып, Гестур туралы жалған айтқанына сенеді. Тордтың кіші інісі осы ойды қолдайды, бірақ кейін ол Тордты құлатып, орнын басуды жоспарлап отырғаны белгілі болады. Торд ақырында Эрик пен оның адамдарына шабуыл жасап, оларды өлтіреді. Гестур Тордтың енді ересек әйелге үйленгенін және олардың кішкентай ұлы бар екенін біледі. Гестур ұзақ жылдардан кейін әпкесіне өзін ашады, бірақ ол әкесінің тәрбиесімен христиан дінінде қалғандықтан, Гестурдың Тордты өлтіру жоспарына көмектеспейді. Торд – берік скандинавиялық пұтқа табынушы. Гестур Тордтың құрбандық тақтасын жасырын түрде бұзып, ол құдайлардың ұлы Эйнарды құрбандыққа талап етеді деп сендіреді. Әпкесі үмітін жоғалтып, інісінің тақтаны бұзғанын айтады және Торд пен оның тобы Гестурді тұтқындауға келеді. Ол қатты азапқа төзіп де кім екенін айтпайды. Әпкесі оны жасырын түрде босатады, ал ауыр жараланған Гестур Эриктің қабіріне қашады. Торд Гестурдың айласын өзіне қарсы пайдалануды шешеді. Ол Одинге құпия түрде рәсімді алдау ретінде қолданатынын, Гестурды Эйнарды құтқару үшін алдап шығаратынын айтады. Рәсімнің ортасында Гестур кенеттен Эриктің жерлеу киіміне оранып шығады. Тордтың жебелері Гестурды өлтіре алмайды, сонда Тордтың ізбасарлары оны Эриктің кек алушы рухы деп ойлап, қашады. Гестур плащының астында зәрлі қару киіп алып, Торд пен оның бауырына жақындасып, кім екенін ашып, екеуін де өлтіреді. Гестур қаруын көміп, әпкесі мен ұлын Ирландияға қайтуға шақырады. Ол енді зорлық-зомбылықтан бас тартып, христиандық өмір сүретінін айтады. Әпкесі бас тартады және оның ұлы "көп нәрсені көргенге жеткілікті" дейді, бұл сөздерді Торд жиырма жыл бұрын Гестурды өлтіруге бұйрық бергенде айтқан еді. Фильмнің соңғы сахнасында Эйнар ашуланып Гестурды бақылайды және оның көмілген қаруларын қазып шығарып, әкесінің құрметі үшін кек алу және зорлық-зомбылық айналымын жалғастыру үшін әрекет етеді.
In the opening scene in Ireland, a young boy loses his parents in a Viking raid, but is spared in spite of the command of Thord, the Vikings' leader, to kill him. His sister is kidnapped by the Vikings. Twenty years later, the boy has become a man and travels to Iceland to seek revenge against the perpetrators and find his sister. His name is never revealed, and he is only known as "Gestur" by the characters in the film since he is a stranger to them. "Gestur" simply means "guest" but is also not an uncommon given name. With two of the Viking raiders now living in exile from Norway and king Harald Hairfair, Gestur coldly plays their gangs against each other to get his revenge. He stays out of sight, only revealing himself through his killings and to Erik, Thord's fosterbrother. He slays several of Thord's men and then frames Erik's gang for it. Thord is led to believe that Erik is plotting against him with king Harald and is lying about the Gestur character. Thord's younger brother encourages this thinking it is later revealed that he is the one plotting to overthrow Thord and take his position. Thord is eventually driven to attack Erik and his men, killing them all. Gestur discovers that Thord is married to the now adult sister and they have a young son. Gestur reveals himself to his long lost sister, but she is still a Christian like their father raised them and does not help Gestur's plans to assassinate Thord. Thord is a devout Norse paganist. Gestur secretly manipulates Thord's altar, leading Thord to believe that the gods demand his son, Einar, as a sacrifice. In her desperation, Gestur's sister reveals her brother was the one who manipulated the altar and leads Thord and his gang to capture Gestur. He refuses to reveal who he is, even under brutal torture. The guilt stricken sister frees him in secret, and the badly wounded Gestur escapes to Erik's grave. Thord decides that he will use Gestur's trick against him. He secretly confides with Odin that he will use the ceremony as a hoax to lure Gestur out to save Einar. In the middle of the ceremony, Gestur suddenly reveals himself in Erik's funeral cloth. When Thord's arrows fail to kill Gestur, Thord's followers mistake him for Erik's vengeful ghost and flees. Gestur is secretly wearing armor beneath his cloak which allows him to get in range of Thord and his brother, revealing his true identity and killing them both. Gestur buries his weapons and asks his sister and her son to come with him back to Ireland. He claims that he will now abandon violence and live a Christian life. His sister refuses and says that her son is "old enough to have seen too much", using the same words that Thord used twenty years ago when he ordered the killing of Gestur. In the final scene of the film, Einar looks after Gestur in anger and digs up Gestur's buried weapons, presumably to avenge his father and continue the cycle of violence.
Өндіріс
Храфн Gunnlaugsson мен Бо Jonsson екеуі де викингтер туралы фильм түсіргісі келді, бірақ Голливуд фильмдеріндегі викингтердің бейнеленуінен өзгешелеу болуын қалады. Олардың бастапқы жоспары әдебиет саласындағы Нобель сыйлығының иегері Халдор Лакснесстің «Герпла» романын фильмге бейімдеу болған. Лакснесс оларға фильм құқықтарын сатуға келісім білдірді, бірақ фильмді түсіруден бас тартты. Лакснесс оның романы сага жанрына жауап ретінде жазылғандықтан, фильмді викингтер туралы жанрда түсіру керек деп ойлады, ал мұндай жанрдың бар екеніне Лакснесс сенбеді. Храфn мен Jonsson сценарий жазуға тырысты, бірақ Лакснесспен келісім тапты. Олардың орнына, бұрыннан бар зерттеулерін және түсінік дизайндарын түпнұсқа фильм үшін қайта өңдеуге шешім қабылдады. Храфn Серджио Леоне фильмдерін шабыт көзі ретінде пайдалануға және фильмге түрлі исланд сагаларынан элементтер қосуға бел буды. Костюмдерді жасау үшін Карл Júlíusson шақырылды. Сол кезде Карл Рейкьявик қаласында былғары шеберханасын басқарды. Бұл оның алғашқы фильмі болды. Дания композиторы Ханс Эрик Philip Эннио Морриконе музыкасынан шабыт алып, фильмге музыка жазу үшін шақырылды. Басты тақырып ретінде Sigvaldi Kaldalóns-тың «Á Sprengisandi» әні қолданылды. Фильмнің көп бөлігі Оңтүстік Исландияда, Клейфарватн және Рейнисдрангарда, сондай-ақ Скогар және Вик-и-Мирдал аймақтарында түсірілді.
Hrafn Gunnlaugsson and Bo Jonsson both wanted to make a viking film, but do it unlike the depictions of vikings as done in Hollywood films. Their original plan was to adapt Nobel Prize in Literature recipient Halldór Laxness' novel Gerpla into a film. Laxness was willing the sell them the film rights but advised against making the film. Laxness believed that since his novel was written as a response to the saga genre, a film version had to be based in a viking film genre which Laxness did not believe existed. Hrafn and Jonsson attempted to write a screenplay, but found that they shared Laxness' sentiment. Instead they decided to rework the research and concept art they already had for an original film. Hrafn decided to use the films of Sergio Leone as an inspiration and added several elements from various Icelandic sagas into the film. Karl Júlíusson was recruited to make the costumes. At the time Karl ran a leather shop in Reykjavík. This was his first film. Danish composer Hans Erik Philip was hired to compose a score, inspired by the scores of Ennio Morricone. Sigvaldi Kaldalóns's Á Sprengisandi was used as the main theme. Most of the film was shot in southern Iceland, at Kleifarvatn and Reynisdrangar and around Skogar and Vík í Mýrdal.
Марапаттар
1985 жылы Храфн Гуннлаугссон үздік режиссер үшін «Гулдбагге» сыйлығын жеңіп алды. 1986 жылы Храфн Гуннлаугссон үздік фильм үшін Халықаралық фантастикалық кинофестиваль сыйлығына ұсынылды.
Hrafn Gunnlaugsson won the 1985 Guldbagge Award for Best Director. Hrafn Gunnlaugsson was nominated for the 1986 International Fantasy Film Award for Best Film.
Танымал мәдениетте
Голландиялық комикс суретшісі Эрик Крик "Қарағаның ұшқан сәті" романының өзінің "De Balling" (2019) графикалық романына зор ықпал еткенін айтты, ол да викинг дәуірінде өтетін кек алу туралы әңгіме.
Dutch comics artist Erik Kriek has cited When the Raven Flies as a major inspiration to his graphic novel De Balling (2019), which is also a revenge story set in the Viking Age.