Кіріспе
Ипполит Федорович Богданович (1743–1803) – орыс ақыны, классицизм дәуірінің өкілі, жеңіл өлеңдерімен танымал. Оның ең белгілі туындысы – «Душенка» поэмасы (1778).
Ippolit Fyodorovich Bogdanovich (; – 18 January 1803 [O. S. 6 January 1803]) was a Russian classicist author of light poetry, best known for his long poem Dushenka (1778).
Өмірбаян
Украинаның асыл тегінен шыққан Богданович 1761 жылға дейін Мәскеу университетінде оқыды. Екі жыл өткен соң, әдеби мансабын әдеби журналды редакциялаудан бастады. 1766 жылы Дрездендегі Ресей елшілігінде хатшы болып жұмыс істеді. Үш жылдан кейін Санкт-Петербургке оралды, онда 1775 және 1782 жылдар аралығындағы жалғыз ресми газет – «Ведомости» газетін редакциялады. 1788 жылы Богданович Мемлекеттік архив директоры болып тағайындалды, ол бұл қызметті бекер атқарылатын жұмыс деп есептеді, бос уақытында Вольтер, Дидро және Руссоның шығармаларын аударды. 1778 жылы Богданович өзінің ең танымал туындысын – «Душенка» поэмасын жариялады. Ұзақ поэма, сырттай мақтаншақ эпосқа ұқсайды, Ла Фонтеннің «Психея» туындысының қайта жазылған нұсқасы еді. Бұл сюжет Апулейден бастау алған, бірақ Богданович оны орыс халық ертегісі ретінде шеберлікпен бейімдеді. 1783 жылы поэманың толыққанды басылымы жарық көрді және оның жұмсақ әжуасымен ерекшеленетін бөлімдері үшін бірден танымал болды. Ла Фонтеннің дәстүрлі кейіпкерін Богданович «орта тапқа жататын ақсүйек отбасынан шыққан, жанды, заманауи қыз» ретінде бейнеледі. Бұл басылымнан кейін Богданович жеңіл поэзиядағы ең көрнекті орыс шебері ретінде танылды және ханшайым Дашкованың әдеби үйірмесіне қабылданды, ал Ресей императрицасы Екатерина II оны Эрмитаж театры үшін бірнеше комедия жазуға шақырды. Орыс тілінен ағылшын тіліне жасалған аудармасын «The Literature of Eighteenth Century Russia» антологиясынан табуға болады.
Бағалау
1841 жылға қарай Богдановичтің шедевр туындысы 15 рет басылып шықты. Бүгінде ол көбінесе Федор Толстойдың неоклассикалық суреттері және «Евгений Онегин» сияқты Пушкин шығармаларындағы сілтемелер арқылы еске алынады. Шындығында, «Душенка» жас Пушкинге зор әсер етті, ол лицей жылдары осы өлеңді ынтамен оқыды, бірақ кейін Богдановичтің өлеңін жасөспірімдік деп санады. Набоков «Душенка» туралы заманауи пікірді былай қорытындылады: «Оның төрт буынды өлең жолдарының жеңілдігі және оның ірі сүйектей жылтыр әзілі жас Пушкин өнерінің көрегендігі; бұл орыс поэзиясының дамуындағы маңызды кезең; оның қарапайым сөйлеу мелодиялары Пушкиннің тікелей ізбасарлары Карамзин, Батюшков және Жуковскийге де әсер етті».