Кіріспе
Америкалық ақын Сара Джейн Липпинкотт (псевдоним Грейс Гринвуд) (туған есімі Кларк; 23 қыркүйек 1823 - 20 сәуір 1904) – американдық жазушы, ақын, тілші, лекция оқыған және газет негізін қалаушы. Конгресс пресс-галереясына кіретін алғашқы әйелдердің бірі ретінде, ол қойған сұрақтары арқылы әлеуметтік реформалар мен әйелдер құқығын қорғады. Балаларға арналған ең белгілі кітаптары: «Менің үй жануарларымның тарихы» (1850), «Менің балалық шағымның естеліктері» (1851), «Көп елдердің әңгімелері» (1866), «Мерри Англия» (1854), «Бонни Шотландия» (1861), «Саяхат және тарихтан әңгімелер мен аңыздар», «Франция мен Италияның оқиғалары мен көрікті жерлері» (1867). Ересек оқырмандарға арналған еңбектері – екі томдық жинақталған прозалық жазбалар сериясы: «Гринвуд жапырақтары» (1849, 1851), «Өлеңдер» (1850), «Еуропалық турдың бақыттары мен құрлықтары» (1852), «Орман трагедиясы» (1856), «Бес жылдың жазбалары» (1867), «Жаңа жерлерде жаңа өмір» (1873), «Виктория, Англия патшайымы». Соңғысы 1883 жылы Нью-Йорктегі Андерсон және Аллен, ал Лондондағы Сампсон, Лоу және Марстон баспаларында жарық көрді. Липпинкотт түрлі американдық журналдармен, сондай-ақ апталық және күнделікті газеттермен редактор және автор ретінде байланыста болды. Ол Лондон журналдарына, әсіресе «All the Year Round» журналына көп жазды. Бірнеше жыл бойы денсаулығының нашарлауына және қызының білімін арттыру үшін ол Еуропада тұрды. АҚШ-қа оралғаннан кейін Вашингтон қаласында, содан кейін Нью-Йоркте өмір сүрді. Ол Энн Линч Ботта, Эдгар Аллан По, Маргарет Фуллер, Ральф Уолдо Эмерсон, Хорас Грили, Ричард Генри Стоддард, Эндрю Карнеги, Мэри Мапс Додж, Джулия Уорд Хоу, Чарльз Батлер, Фитц Грин Халлек, Делия Бэкон және Байард Тейлор сияқтылармен бірге Нью-Йорк әдеби қоғамының көрнекті мүшесі болды.
Sara Jane Lippincott (pseudonym Grace Greenwood) (née Clarke; September 23, 1823 – April 20, 1904) was an American writer, poet, correspondent, lecturer, and newspaper founder. One of the first women to gain access into the Congressional press galleries, she used her questions to advocate for social reform and women's rights. Her best known books for children are entitled, History of My Pets (1850); Recollections of My Childhood (1851); Stories of Many Lands (1866); Merrie England (1854); Bonnie Scotland (1861); Stories and Legends of Travel and History; Stories and Sights of France and Italy (1867). The volumes for older readers are two series of collected prose writings, Greenwood Leaves (1849, 1851); Poems (1850); Haps and Mishaps of a Tour in Europe (1852); A Forest Tragedy (1856); A Record of Five Years (1867); New Life in New Lands (1873); Victoria, Queen of England. This last was published, in 1883, by Anderson & Allen of New York, and Sampson, Low & Marston, London. Lippincott was connected as editor and contributor with various American magazines, as well as weekly and daily papers. Lippincott also wrote much for London journals, especially for All the Year Round. For several years, she lived almost wholly in Europe, for the benefit of her greatly impaired health and for the education of her daughter. When she returned to the United States, she lived in Washington, D. C., and then New York. She was a prominent member of the literary society of New York along with Anne Lynch Botta, Edgar Allan Poe, Margaret Fuller, Ralph Waldo Emerson and Horace Greeley, Richard Henry Stoddard, Andrew Carnegie, Mary Mapes Dodge, Julia Ward Howe, Charles Butler, Fitz Greene Halleck, Delia Bacon, and Bayard Taylor, among others.
Алғашқы жылдар және білім
Сара Джейн Кларк 1823 жылдың 23 қыркүйегінде Нью-Йорк штатының Помпей қаласында Дебора Бейкер Кларк (шамамен 1791–1874) және доктор Таддеус Кларк (1770–1854) отбасында дүниеге келді, ол Жонатан Эдвардстың әулетінен тараған еді. Ол он жасында еш қорқынышсыз, жалаңаш аттың үстінде тұрып, оны мінгізді. Он екі жасында Рочестердегі (Нью-Йорк) мектепке барып, үлкен ағасымен бірге тұрды. Оның білімі ерекше болған жоқ, бірақ итальян тілін, алгебраны, есептеулерді, ағылшын және француз тарихын оқыды, алайда әдебиет оған үлкен қуаныш сыйлады және жазу оның шақыруы екені анық болды. Он алты жасында ол Рочестер газеттеріне "жаңа, қызықты, әсерлі" мақалалар жазды. 1842 жылы отбасымен бірге Пенсильвания штатының Нью-Брайтон қаласына көшіп барды, онда оның әкесі дәрігерлік практикамен айналысты, және ол қалған өмірі үшін осы қаланы өз үйі деп санады. Ол Гринвуд институтына, қыздар академиясына қатысты, мүмкін, сонда ол өзінің псевдонимін таңдаған болуы мүмкін. Ол он тоғыз жасында мектепті бітірді.
Ақын, жазушы, тілші
Ол үйге оралғаннан кейін көп ұзамай, 1845 және 1846 жылдары, Грейс Гринвуд деген псевдонимді қолдана бастады. Липпинкоттың алғашқы жазбалары поэзия және балаларға арналған әңгімелер түрінде болды, оларды ол жергілікті газеттерде жариялады. 1844 жылы, 21 жасында, ол «Нью-Йорк айнасы» газетінде жарияланған өлеңімен ұлттық назар аударды, бұл газет сол кезде Джордж Поуп Моррис пен Натаниел Паркер Уиллис басқарды. Көп ұзамай ол «Home Journal» және сол кездегі басқа да әдеби журналдарға өзінің атымен де, псевдонимімен де жаза бастады. «Home Journal» журналының 1846 жылғы 14 ақпандағы санында Сара Дж. Кларктың «Жұбайының жалбарынуы» атты өлеңі Грейс Гринвудтың «Тит татқа» әңгімесінен жоғары жарияланды. 1849 жылдың қазанында «Godey’s Lady’s Book» журналы оны редактордың көмекшісі ретінде тізімдеді, сонымен қатар ол «Godey’s Dollar Newspaper» газетінің редакторы болды. Алты-сегіз жыл бойы оның жазғы үйі Нью-Брайтон болды. Қыста ол Филадельфияда, Вашингтонда, Нью-Йоркте Уиттерге, Уиллис пен Морриске, Нейлдің газеттеріне немесе Годиге жазды. Липпинкотт Вашингтондағы алғашқы «әйел-корреспондент» болды және ол 1850 жылы Филадельфия газетіне жазған хаттарымен осы саладағы жұмысын бастады. Сол жылы оның көптеген ертедегі эскиздері мен хаттары жиналып, «Greenwood Leaves» деген атпен Ticknor & Fields баспасында қайта басылды. Ол «Saturday Evening Post» газетінің тілшісі болды. Ол өте құрметті журналист болды және әйелдердің рөлдері мен құқықтарын реформалауды үнемі қолдады. Ол апталық түрде шығатын азаттыққа қарсы «National Era» газетіне қосылды және Харриет Бичер Стоудың «Том ағаның қабінесі» романының сериялық түпнұсқа нұсқасын түзеп, сондай-ақ колонкалар, саяхат хаттары мен мақалалар жазды. Оның құлдырауға қарсы ұстанымдары ұлттық пікірталасқа ықпал етті. Липпинкоттың поэзиясы сыншылардың назарына ілікті. 1851 жылы жарық көрген «Өлеңдер» жинағында құмарлық өлеңдер мен Анна Филлипске арналған жақын достық туралы сілтемелер болды, бұл бір жынысты достық қарым-қатынасты қабылдауды көрсетеді. 1853 жылы ол «The New York Times» газетінің тапсырмасымен Еуропаға алғаш рет сапар жасады, бұл газетте жұмыс істейтін алғашқы әйел-репортер болып есімдері тарихқа енді. Ол шетелде бір жылдан астам уақыт өткізді, ал кішкентай баласына арнаған кітабының алғы сөзінде бұл жылды «өмірінің алтын жылы» деп атады. Оның саяхаттары туралы жазған әңгімелері сол кездегі әдебиетке үлкен үлес қосты. Ол отанына оралғаннан кейін хаттары жиналып, «Еуропалық турдың сәттіліктері мен оқиғалары» деген атпен жарияланды. Отанына оралғаннан кейін ол Калифорнияға да жиі сапар шекті, ол жердің жарқын суреттерін жазды. 1855 жылдың күзінде ол балаларға арналған шетелге саяхат туралы кітаптар сериясының біріншісі болған «Қуанышты Англия» кітабын жариялады. Натаниел Хоторн оның саяхат хаттарын сынға алып, оны «сия жазылған әйел» деп атады және өзі де солай жасай алатынын мәлімдеді. Осыған қарамастан, Липпинкотт Хоторнның отбасымен жақсы қарым-қатынаста болған сияқты. Ол балалық шағының естеліктері және басқа да әңгімелер атты кітабын оның балалары Джулиан мен Уна Хоторнға арнады.
Баспагер
1853 жылы 17 қазанда ол Филадельфиялық Леандер К. Липпинкоттқа үйленді, ол бірнеше Нью-Йорк газеттерінің тілшісі болған. Сол жылы Липпинкотт пен оның күйеуі "The Little Pilgrim" атты американдық ай сайын жарық көретін балалар журналын шығарды, ол балалардың ойын-сауығына, біліміне және әл-ауқатына арналған. Ол жақын арада журналдарға мақалалар мен эсселер жазып, тарихи және өмірбаяндық ақпаратты жеткізді. Осы басылымда Луиза Мэй Алкотт балалар әңгімелерін жазушы ретінде тұңғыш рет көзге түсті. Уақыт өте жиналып, Ticknor & Fields баспасынан шығарылған олар онға жуық томдық жасөспірімдер кітапханасын құрады, олар тарихи ақпаратты жеткізудің шеберлігімен ерекшеленді. 1855 жылы 3 қазанда олардың Анна Грейс есімді қызы дүниеге келді. 1856 жылдың көктемінде "Ормандағы трагедия және басқа да әңгімелер" атты жинақ жарық көрді, ал 1857 жылдың күзінде "Тарих және саяхат туралы әңгімелер мен аңыздар" оның саяхат сериясының екінші кітабы болды.
Әңгімелесуші
Әдеби тақырыптар бойынша лекторы ретінде танылған Липпинкотт, Азамат соғысына дейін және оның барысында да өз күшін жойғысы келгендердің (аболиционист) ұстанымын, сондай-ақ түрме және психиатриялық мекемелерді реформалау, соғыс кезінде өлім жазасын жою сияқты басқа да әлеуметтік мәселелер туралы көптеген дәрістер оқыды. Соғыс жылдарында Липпинкотт әскерлерге дәріс оқыды және АҚШ Санитарлық комиссиясының санитарлық жәрмеңкелерінде сөз сөйледі. Президент Авраам Линкольн оны «Грейс Гринвуд – Отаншыл» деп атады, 1904 жылғы 20 сәуірде. Липпинкотт Нью-Брайтон қаласындағы Гроув зиратының Азамат соғысы бөліміне жерленген. Оның некрологы «Нью-Йорк Таймс» газетінің бірінші бетінде жарияланып, «оны 19 ғасырдағы маңызды әдеби тұлға екенін көрсетті».
Стиль және кезеңдер
Липпинкоттың стилі жаңаша болды, ол "көркем, бейнелі, қызықты, әр жолы жылтыраған; сөздері қаламнан ағып шығудың орнына секіріп тұрғандай" еді. Оның жазбалары 19-ғасырдың ортасындағы ең жақсы американдық туындыларда байқалған, бірақ отыз жыл өткен соң сирек кездесетін стильдің тартымдылығын көрсетті. Тіл қайталаулы болғанмен, артық емес; бейнелі, бірақ оған ешқандай тырысқан жоқ. Хаттар жазу арқылы, ол өзінің ерекше стилімен миллиондаған оқырмандарды баурап алды. Липпинкоттың шығармаларында дамудың үш кезеңі, әдеби мансабының үш эпохасы бар. Біріншісі, пансион күндерінен басталып, үйленгенге дейін созылды – алғашқы көңілді әңгімелерден және "Гринвуд жапырақтарынан" бастап, Еуропадан келген хаттардағы толыққанды, жұмсақ кезеңге дейін. Содан кейін он жыл бойы балаларға арналған әңгімелер жазумен айналысты. Азамат соғысы басталғанда үшінші кезеңі күш алды, "барабандар мен дауыс-шумен толған" жылдар, өмірдің ортаңғы кезеңіндегі күрестер.
Атауы
Бұл кітаптың бірнеше авторы бар. "Грейс Гринвуд, — Миссис Липпинкотт" атты тарауды Джозеф Б. Лайман жазған.