Кіріспе

Флоренциядағы қайта өрлеу дәуіріндегі сарай, Италия Флоренциядағы қайта өрлеу дәуіріндегі сарай. Бұл Флоренция метрополитенінің орталығы және мұражай.

Шолу

Сарайды Микелоццо ди Бартоломео Медичи банктік отбасының басшысы Козимо де Медичи үшін жобалаған және 1444 және 1484 жылдар аралығында салынған. Ол ағаштан жасалған, оның ішінде рустикация мен шыршадан жасалған сәулеттік элементтер бар тас таспен салынған. Бұл жерде қолданылған үшжақты биіктік қайта өрлеу дәуірінің адам өлшеміне негізделген рационалдылық, тәртіп және классицизм рухын білдіреді. Бұл үшжақты бөліністі ғимаратты төмендеу биіктіктегі қабаттарға бөлетін көлденең жиекті курстар баса көрсетеді. Жергі қабаттың ағаштан жасалған үйірілуінен бастап үшінші қабаттың неғұрлым нәзік тастан жасалған үйірілуіне дейін ғимаратты қараған сайын, оның құрылысын анықтайтын үлкен карнизге қарай көтерілген сайын, ғимаратты жеңілдеп, биік болып көрінеді. Микелоццо сарайды салуда классикалық римдік және Брунеллескилік принциптерге сүйенді. Классикалық мәдениеттің қайта өркендеуі кезінде ежелгі Рим элементтері көбінесе сәулет өнерінде қайталанып, суреттерде де салынған және елестетілген. Палаццо Медичи Риккардиде рустицирленген таспен қапталған қабырғалар мен карниз Рим практикасында бұрыннан бар еді, бірақ жалпы алғанда Флоренцияға ұқсайды, кез-келген белгілі Рим ғимаратынан айырмашылығы. Сол сияқты ерте ренессанс дәуірінің сәулетшісі Брунелески де римдік техниканы қолданған және Микелоццоға ықпал еткен. Палаццоның ортасында орналасқан бағаналы ауланың тамыры римдік перистильдерден пайда болған монастырларда жатыр. Бұрын ашық бұрыштағы лоджия мен көшеге қараған дүкендер 16 ғасырда қабырғамен қоршалған. Олардың орнына Микеланджелоның бірінші қабаттағы ерекше "тізе бүгіп тұрған терезелері" (window inginocchiate) орнатылды. Жаңа терезелер бастапқы аркалы ашылудың қабырғалы толтыруы болып көрінетін жерге орнатылған, бұл Микеланджело мен басқалар бірнеше рет қолданған маниристикалық өрнек.

Тарих

Палаццо Медичи Рикарди Миландықтардың жеңілісінен кейін және Козимо де Медичидің үкіметтік билігі күшейген кезде салынған. Ринальдо дельи Альбицци де қайтыс болғандықтан, Козимо мен оның жақтастары одан да көп ықпал етті. Осы жаңа саяси билікпен Козимо сарай салуды шешті. Ол өзінің көршілерінің үйлерін сатып алып, сарай салуды бастады. Алайда, басқа бай отбасылардан айырмашылығы, Козимо жаңадан бастауды қалады және құрылыс басталғанға дейін жерді тазартады. Ал басқа отбасылар, соның ішінде бай отбасылар да, үйлерін бұрыннан бар болған материалдан салған. Осы уақыт аралығында байлықты қаншалықты көрсетуге болатынына немесе байлықты көрсетпей байлықты қалай көрсетуге болатынына әсер ететін байлық заңдары туралы да алаңдаушылық болды. Козимо бұл заңмен келісіп, Флоренция Синьориясындағы мәртебесіне байланысты осы идеалға сенген. Pater Patriae ретінде Козимо құрылыс материалдары арқылы және ғимараттың сыртқы жағын қарапайым және қарапайым етіп, ішкі жағын сәнді етіп жасау идеясы арқылы оны айналып өтуге мүмкіндік алды. Ол басқа сарайлардан үлкенірек, бірақ қарапайым дизайны оны елеусіз қалдырды. Алайда Козимоның кішіпейілділік танытуға тырысуы кейіннен Медичи отбасының саяси билігі тексерілгенде көмектеспеді. Козимоның үйі өзіне тиесілі емес ақшаны жұмсады деп айыпталған, бұл Медичилер Палаццоны өздеріне тиесілі емес ақшаға салған деген дәлелдердің бөлігі болды. Бұл сарай 1494 жылы Пьеро де Медичи жер аударылғанға дейін Медичи отбасының негізгі резиденциясы болды. Билікке оралғаннан кейін сарайды Козимо I өзінің негізгі резиденциясын Палаццо Веккьоға көшіргенге дейін 1540 жылға дейін Медичилер қолданды. Палаццо Медичи 1659 жылы Рикарди отбасына сатылып кеткенге дейін жас отбасы мүшелерінің резиденциясы ретінде пайдаланыла берді. Рикарди сарайды жаңартып, Лука Джорданоның "Медичидің Апофеозы" фрескасы салынған керемет галереяны тапсырды. Рикарди отбасы сарайыны 1814 жылы Тоскана мемлекетіне сатып жіберді, ал 1874 жылы ғимарат Флоренцияның провинциялық үкіметінің ордасы болды.

Сәулет

Микелоццо дәстүрге деген қызығушылығы мен сәндік стиліне байланысты Козимоның сүйіктісіне айналды. Микелоццо Брунелескидің үйінде оқыған, оның кейбір жұмыстарына атақты сәулетші мен мүсінші әсер еткен. Алайда, Брунеллески Козимоға дизайн ұсынған, бірақ ол тым сәнді және экстравагантты деп саналды және Микелоццоның қарапайым дизайны үшін қабылданбады, бірақ Брунеллескидің стилін әлі де палаццода көруге болады. Палаццоның ауласы Брунеллескидің дизайны бойынша Ospedale degli Innocenti лоджиясына негізделген. Палаццо Медичи Рикарди өз заманы үшін ерекше болды және бірнеше сәулет өнерінің бастамасы болды. Бұл Микелоццоның дәстүрлі және прогрессивті элементтерінің бірігуі болашақ палаццилердің тоны мен стилін белгіледі деп саналады. Палаццо - бұл қаладағы өзінің жеке бөлмелері мен пәтерлерін қоса алғанда, заманауи тәртіптен кейін салынған алғашқы ғимарат. Палаццо сонымен қатар Микелоццоның сәулетші ретінде мәртебесіне көтерілудің бастамасы болды, сонымен қатар "Тоскандық қайта өрлеу дәуіріндегі палаццоның прототипі" болды және Микелоццоның кейінгі көптеген жұмыстарында қайталанатын стильге айналды. Бұл әлемдегі алғашқы ғимараттардың бірі болды. Бұл ғимараттың дизайны зайырлы емес еді. Бұл уақытқа арналған ғимарат және сол кездегі клиенттің мәртебелі символы, бұл қарапайым және қарапайым ғимарат болды, алайда бұл Микелоццоның отбасы үшін ең маңызды тапсырмаларының бірі болды және ол алдағы жылдары өзі жасаған басқа тұрғын үйлер үшін стандартқа айналды. Палаццоның өзі ортағасырлық дизайнына негізделген, оған басқа компоненттер қосылған. Дизайн қарапайым болу керек еді, бірақ Medici отбасының материалдарын, интерьерін және қарапайымдығын пайдалану арқылы байлығын көрсеткен. Құрылыс үшін пайдаланылған құрылыс материалдары ғимараттың құрылымын үш еселенген қабырғалық кластерлер, жерүсті қабаттағы рустикацияланған блоктар, жоғарғы қабаттың күл бетін және карниз арқылы ерекшелендіруге арналған. Қалдықтардың сыртқы дизайны және шелтеуіш та ғимараттың биіктігі өскен сайын, үйдің қатты пішінін тегіс пішінге ауыстыру арқылы ғимаратты одан да үлкен етіп көрсететін оптикалық рецессияны тудырады.

Көркем шығарма

Мүмкін сарайдың ең маңызды бөлігі - бұл Маги часовнясы, оны 1459 жылы аяқтаған Беноззо Гоццолидің фрескалары. Гоццоли фрескаларды көптеген анекдотикалық егжей-тегжейлі және Медичи отбасы мүшелері мен олардың одақтастарының портреттерімен, Византия императоры Иоанн VIII Палеологпен және Люксембургтің Киелі Рим императоры Зигмундпен бірге Тоскана арқылы Үш дананың кейпімен өрлеп жүрді. Киелі кітапқа сілтеме жасауына қарамастан, көптеген суреттер Флоренция кеңесіне (14381439) сілтеме жасайды, бұл оқиға Флоренция мен Медичиге бедел әкелді. Шатырда Филиппо Липпидің "Ормандағы құлшылық ету" атты суреті де болды. Липпидің түпнұсқасы қазір Берлинде, ал Липпидің ізбасарларының көшірмесі түпнұсқаның орнын ауыстырды. Палаццоның басқа декорациялары арасында Филиппо Липпидің жеті қасиетті мен Куәландыруды бейнелейтін екі лунеткасы бар, екеуі де қазір Лондондағы Ұлттық галереяда. Донателлоның жұмыстары да Палаццода, атап айтқанда сарайда қойылған Давид және бақтағы Юдиф пен Олоферн мүсіндері.