1851 жылғы Тайпин көтерілісінің бастауы: Құдайға табынушылар қоғамының бүлігі
Jintian Uprising
1851 ж. Қытайдағы Цин әулетіне қарсы Жинтянь көтерілісі – Тайпин сатқындығының бастауы. Құдайға табынушылар қоғамының тарихы мен Хун Сюкуан туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1851 жылы Цинь әулетіне қарсы Құдайға табынушылар қоғамының көтерілісі; Тайпин көтерілісінің бастауы.
1851 revolt against Qing rule by the God Worshipping Society; start of the Taiping Rebellion
Цзиньтянь көтерілісі – Қытайдың кейінгі Цинь әулеті тұсында 1851 жылдың 11 қаңтарында Императорға табынушылардың негізін қалаушы және басшысы Хун Сяоцюань ресми түрде жариялаған қарулы көтеріліс еді. Көтеріліс қазіргі Гуйпин қаласының Гуанси провинциясындағы Цзиньтянь қаласындағы көтерілісшілердің базасының атымен аталды. Ол Тайпин көтерілісінің басталуын білдірді.
The Jintian Uprising was an armed revolt formally declared by Hong Xiuquan, founder and leader of the Emperor Worshippers, on 11 January 1851 during the late Qing dynasty of China. The uprising was named after the rebel base in Jintian, a town in Guangxi within present day Guiping. It marked the beginning of the Taiping Rebellion.
Өмірбаян
1843 жылы Хонг Сюкван, Фэн Юньшан және Хонг Ренан Хуа округінде (花縣; қазіргі Гуандунның Хуаду ауданы) Құдайға табыну қоғамын (拜上帝教) – синкретистік Шень христиан дінін құрды. Келесі жылы олар өздерінің ілімдерін шаруаларға тарату үшін Гуансиге сапар шекті. Содан кейін Хонг Сюкван Гуандунға оралып, өз сенімдері туралы жазды, ал Фэн Юньшан Цзицзин тауы (紫荊山) аймағында қалып, Ян Сюцин және Сяо Чаогуй сияқты адамдарды өз сектасына қосылуға үндеді.
In 1843 Hong Xiuquan, Feng Yunshan and Hong Rengan founded the Emperor Worshipping Society (拜上帝教), a syncretic Shenic Christian sect, in Hua County (花縣; present day Huadu District, Guangdong). The following year they traveled to Guangxi to spread their teachings to the peasant population. After that, Hong Xiuquan returned to Guangdong to write about his beliefs, while Feng Yunshan remained in the Mount Zijing (紫荊山) area to rally people like Yang Xiuqing and Xiao Chaogui to join their sect.
Дайындықтар
1849 жылы Гуансиде ашаршылық басталып, Тиандихуй (Жер мен Көк қоғамы) билік құрған Цин әулетіне қарсы көтерілді. 1850 жылы ақпанда жергілікті әскерлер императорға табынушы ауылдарды аралап, олардың жандарын өлтірумен қорқытты. Фэн Юньшанның бұл әрекетіне жауап ретінде Құдайға құлшылық етушілердің ашық көтерілісіне шақыру басталды. 1850 жылы шілдеде императорға табынушылардың басшылары өздерінің ізбасарларына Циньтианға жиналуға бұйрық берді және тез арада 10 000–30 000 адамнан тұратын күш жинады. Көтеріліске дайындалу үшін Хонг бұл адамдарды әскери құралымдарға ұйымдастырды, әрқайсысын әскери атақты қолбасшылар басқарды: маршал (軍帥) бес дивизиялық маршалға (師帥) қолбасшылық етті; әр дивизиялық маршал бес бригадалық маршалға (旅帥) қолбасшылық етті; әр бригадалық маршал бес жаяу әскер басшысына (卒長) қолбасшылық етті; әр жаяу әскер басшысы төрт майорға (兩司馬) қолбасшылық етті; әр майор бес рота басшысына (伍長) қолбасшылық етті; әр рота басшысының астында төрт сарбаз болды. Сол айдың соңына дейін офицерлер мен қатардағы жауынгерлердің жалпы саны 13 155-ке жетті, ал қалған азаматтық халықты басқару үшін азаматтық шендер де құрылды. Гуансидегі Цин императорлық әскері 30 000-ға жуық сарбазымен аса күшті емес еді және Тиандихуйдің көтерілісін басумен айналысты. Хонг Сюкван және оның ізбасарлары өздерінің күшін үкімет байқамастан жинауға үлкерді.
Around 1849, a famine broke out in Guangxi and the Tiandihui (Heaven and Earth Society) rose in rebellion against the ruling Qing dynasty. In February 1850, a local corps passed through a number of Emperor Worshipping villages and threatened to kill the converts. In response, Feng Yunshan began to call for open revolt by the God Worshippers. In July 1850, the Emperor Worshippers' leaders directed their followers to converge in Jintian and quickly amassed a force of 10,000–30,000 people. In preparation for an uprising, Hong organized these men into military formations, each led by commanders with military ranks: a marshal (軍帥) commanded five divisional marshals (師帥); each divisional marshal commanded five brigade marshals (旅帥); each brigade marshal commanded five infantry chiefs (卒長); each infantry chief commanded four majors (兩司馬); each major commanded five company leaders (伍長); each company leader had four soldiers under him. The total number of officers and enlisted personnel reached 13,155 by the end of that month, and civilian ranks were also created to govern the remaining civilian population. The Qing imperial army in Guangxi was not particularly strong, with only about 30,000 troops, and was occupied with suppressing the Tiandihui's rebellion. Hong Xiuquan and his followers were able to build their forces without being noticed by the government.
Ашылу қозғалыстары
1850 жылдың 12-ші айында Цин армиясының командирі Ли Дианьюань (李殿元) әскерін Хуажоушанрен ауылындағы (花洲山人村) Хун Сякуанның резиденциясын қоршауға алып, көтерілісшілерді жоюға тырысты. Бірақ Хун Сякуан мен Фэн Юньшань Ян Сюцин жіберген қосымша күштердің арқасында құтқарылып, Цзиньцзяньға қайтып келді. 1851 жылдың 1-ші айының 1-ші күні Жоу Фэнкь (周鳳歧) және оның орынбасарлары Ли Дианьюань мен Иктамбу (伊克坦布) басқаратын императорлық әскер Цзиньцзяньға шабуыл жасады. Алайда, көтерілісшілер шабуылды күтіп, Цзиньцзяннан бес шақырымдай қашықтықтағы Сиванг Дайке (思旺圩) және Цайцзян ауылы (蔡江村) маңында тықсырды. Үкімет әскері көтерілісшілерге жеңіліп, Иктамбу қаза тапты.
In the 12th lunar month of 1850, Li Dianyuan (李殿元), the Qing army commander at Xunzhou, led his troops to surround one of Hong Xiuquan's residences in Huazhoushanren Village (花洲山人村), Pingnan County (平南縣) in an attempt to eradicate the rebels. However, Hong Xiuquan and Feng Yunshan were saved by reinforcements sent by Yang Xiuqing, and they returned to Jintian. On the 1st day of the 1st lunar month of 1851, an imperial force commanded by Zhou Fengqi (周鳳歧) and his deputies Li Dianyuan and Iktambu (伊克坦布) launched an offensive on Jintian. However, the rebels anticipated the attack and had set up an ambush near Siwang Dyke (思旺圩) and Caijiang Village (蔡江村), five kilometers away from Jintian. The government troops were defeated by the rebels and Iktambu was killed.
Кейінгі қақтығыстар
Көтерілісшілер оңтүстік-шығысқа қарай жылжыған кезде, генерал Луо Даган (羅大綱) және Су Саньян (蘇三娘) бастаған 2000-нан астам Тиандихуэй көтерілісшілері Хонг Сюкуанға қосылды. Осы уақытта, Цин шенеунігі Ли Синьюань (李星沅) генерал Сян Ронгқа 2000 әскермен көтерілісшілерге шабуыл жасауға, ал Гуйчжоудан 1000 әскерден тұратын қосымша күш жіберуге бұйрық берді. 1851 жылдың 2-ші айының 18-і күні Сян Ронгқа генерал Ли Нэньчен (李能臣) және генерал Чжоу Фэнцзи (周風起) басқаратын басқа императорлық әскерлер қосылды, және олар шығыстан батысқа қарай бірдей уақытта Дахуанцзянкоуға (大黃江口) шабуыл жасады. Бірақ олар көтерілісшілер орнатқан миналы далаға түсіп, бірнеше жүз адам қаза тапты. Үкімет әскерлері шабуылды тоқтатып, қоршау тактикасын қабылдауға мәжбүр болды. Көтерілісшілер 3-ші айдың 10-ы күнінің түні қараңғылықта Ухсуань округінің (烏縣) Шығыс ауылына (東鄉) шегінді. Императорлық әскерлер оларды қуалауға шықты, бірақ қайтадан тосқауылға түсті. Екі тарап та Санли Дайк (三里圩) маңында тоқтады. 23-ші күні Хонг Сюкуан өзін Шығыс ауылында "Аспан Патшасы" (天王) деп жариялады. 4-ші айдың 3-і күні Гуанси губернаторы Чжоу Тянжуе (周天爵) және Сян Ронг Шығыс ауылына шабуыл жасау үшін 6000-нан астам әскер жинады, бірақ көтерілісшілер оларды кері қайтарды. Ұдайы жеңіліске ұшыраған Ли Синьюань 5-ші айдың 12-і күні қайтыс болды. Төрт күннен кейін көтерілісшілер қоршаудан шығып, Сянчжоуға (象州) қарай жылжыды. Цин әскерлері оларды қуалады, ал Гуанчжоудан келген генерал Улантай (烏蘭泰) басқаратын 1000 әскерлік императорлық күш Ляншан ауылында (梁山村) орналасты. Сян Ронгтың күштері көтерілісшілердің солтүстікке қарай жолын кесу үшін Цзе Риджге (界嶺) жіберілді. Дуао қырқасындағы (獨鰲嶺; Ляншан ауылының солтүстігінде орналасқан) шайқаста Улантайдың әскері көтерілісшілерден ауыр күйреуге ұшырады. Алайда, үкімет әскерлері географиялық артықшылыққа ие болғандықтан, көтерілісшілердің қоршаудан шығу әрекеттерін тойтара білді. Жетінші айға қарай көтерілісшілер Сянчжоудан бастапқы базаларына, Гуйпиннің (桂平) Цзицзин тауына (紫荊山) қайта шегінуге мәжбүр болды. Көтерілісшілердің солтүстікке жасаған жорық жоспары орындалмаса да, олар халықтың төменгі топтарынан көптеген жандарды өздеріне тартуға және көп мөлшерде жабдықтар алуға қол жеткізді. Осымен Тайпин көтерілісі басталды.
As the rebels moved southeastward, Tiandihui rebels totaling more than 2,000 led by Gen. Luo Dagang (羅大綱) and Su Sanniang (蘇三娘) joined Hong Xiuquan. In the meantime, Qing official Li Xingyuan (李星沅) ordered Gen. Xiang Rong to lead 2,000 men to attack the rebels, with an additional support force of 1,000 from Guizhou. On the 18th day of the 2nd lunar month of 1851, Xiang Rong was joined by other imperial armies led by Gen. Li Nengchen (李能臣) and Gen. Zhou Fengqi, and they attacked Dahuangjiangkou simultaneously from east to west. However, they entered minefields set up by the rebels and were ambushed, sustaining several hundred casualties. The government forces were forced to stop their offensive and adopt a siege tactic instead. The rebels withdrew under the cover of darkness on the night of the 10th day of the 3rd lunar month to East Village (東鄉), Wuxuan County. The imperial troops gave chase but were ambushed again. Both sides reached a stalemate near Sanli Dyke (三里圩). On the 23rd day Hong Xiuquan declared himself the "Heavenly King" (天王) in East Village. On the 3rd day of the 4th lunar month Guangxi governor Zhou Tianjue (周天爵) and Xiang Rong rallied over 6,000 troops to attack East Village but were driven back by the rebels. After suffering continual defeats, Li Xingyuan died on the 12th day of the 5th lunar month. Four days later the rebels broke out of the siege and advanced towards Xiangzhou (象州). Qing forces pursued them while the newly deployed 1,000 strong imperial army from Guangzhou led by Gen. Ulantai (烏蘭泰) was stationed at Liangshan Village (梁山村). Xiang Rong's force was deployed to Jie Ridge (界嶺) to block the rebels' route to the north. At the battle of Du'ao Ridge (獨鰲嶺; located north of Liangshan Village), Wulantai's army was badly mauled by rebel forces. However, as the government troops possessed a geographical advantage, they were able to deflect attempts by the rebels to break out of the encirclement. By the seventh lunar month the rebels were forced to withdraw from Xiangzhou to their original base at Mt. Zijing (紫荊山), Guiping. Although the rebels' northward expedition plan failed to materialize, they did succeed in attracting huge numbers of the lower classes to join them and obtained a large amount of supplies. This marked the beginning of the Taiping Rebellion.