Кіріспе

Кеміргіштердің түрі

Қаңқалы алып бөрік (Ratufa macroura) – Шри-Ланканың Орталық және Ува провинцияларының таулы аймақтарында, Кавери өзені бойындағы су жағалау ормандары мен Оңтүстік Үндістанның Карнатака, Тамил Наду және Керала штаттарының төбе ормандарының шағын бөліктерінде кездесетін ірі ағаш бөрігі. Халықаралық табиғатты қорғау одағы (IUCN) бұл түрді мекендеу ортасының жоғалуы және аң аулау салдарынан жақын қатерлі деп тізімдеген.

Этимологиясы және жалпы атаулары

Жасылғыл алып үйірсіктердің денесін жабатын ақ түсті түктердің болуынан олардың сұрғылт қоңыр түсі жасылғыл көрінеді, содан олар осылай аталады.

Сипаттама

R. macroura – Үндістан субконтинентінде кездесетін алып қояншықтардың ең кішісі, басы мен денесінің ұзындығы – , ал құйрығы шамамен сондай немесе одан ұзын, жалпы ұзындығы – . Олардың кішкентай, дөңгелек құлақтарында ұштар бар. Жеке қояншықтың мекендейтін аймағы – арасында. Dandolena тұқылының жоны ақ баулы қоңыр түсті. Қарны ақшыл қоңыр кремді түсті. Құйрығы ақ түсті жұмсақ түкпен жабылған. Маңдай және аяқтары қара түсті. Ал melamochra тұқылының жоғарғы бөлігі қара түсті, ол қоңыр кремді немесе апельсин сары қарнымен сәйкес келеді. Құйрығы қара түсті жұмсақ түкпен жабылған. Екі тұқылының да мұрны қызғылт түсті. Олардың көру қабілеті жақсы, бұл оларға жыртқыштарды анықтауға көмектеседі. Олардың есту қабілеті салыстырмалы түрде нашар.

Тарату

Үндістанда R. macroura гриззли белбеулер жабайы табиғат қорығында, Тени орман бөлімінде, Пални төбелерінде, Чиннар жабайы табиғат қорығында, Анаймалай жолбарыс қорығында, Сирумалайда, Шығыс Гаттардағы Тируваннамалай орман бөлімінде, Хосур орман бөлімінде және Каувери жабайы табиғат қорығында тіркелген. Ratufa macroura dandolena-ның ең шығыс популяциясы Тамил Надудың шығысындағы Паккамалай қорық орманды жерінде табылды. Гриззли белбеулер жабайы табиғат қорығы Шенбагатоппу, Шривиллипуттур, Тамил Наду, Үндістанда орналасқан.

Диета

Ратуфа макроурасы жемістерді, жаңғақтарды, жәндіктерді, құс жұмыртқаларын және кейбір ағаштардың қабығын жейді. Combretum ovalifolium өрме бұтасының жемісі оның таралған жерлерінде ерекше маңызды тағамдық көз болып табылады. Жаңа туған бөрікшіктер ұядан алғаш шыққанда осы жеміспен ғана қоректенгені байқалған.

Мінез-құлық

Туысқандарынан өзгеше, алып безгек құйрығының орнына екі артқы аяғымен тепе-теңдік сақтайды. Бұл түрдің өкілдері көбінесе ағаштарда тіршілік етеді және жыртқыштардан қашу, жат кісілерден безгі, аумақтық еркектерге шабуыл жасау және ұрғашылармен байланыс үшін жерге сирек түседі.