Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирланд республикалық армиясының (1923–1998) жетекшісі Катал Гулдинг (Cathal Ó Goillín; 2 қаңтар 1923 – 26 желтоқсан 1998) – Ирландия республикалық армиясының және Ресми ИРА штаб бастығы.
Irish Republican Army leader (1923–1998)
Cathal Goulding (Cathal Ó Goillín; 2 January 1923 – 26 December 1998) was Chief of Staff of the Irish Republican Army and the Official IRA.
Ерте өмір және мансап
Солтүстік Дублиндегі Шығыс Арран көшесінде ирланд республикалық отбасында туған жеті баланың бірі, Гулдинг жасөспірім кезінде Ирландия Республикалық Армиясының (ИРА) жастар бөлімі – Фианна Эйренге қосылды. 1939 жылы ол ИРА-ға мүше болды. Сол жылдың желтоқсан айында ол Дублиндегі Феникс паркіндегі Ирландия армиясының қару-жарақ қоймасына шабуылға қатысты, ал 1941 жылдың қарашасында заңсыз ұйымға қатысқандығы және ИРА құжаттарын иеленгені үшін Маунтджой түрмесінде бір жылға сотталды. 1942 жылы босатылғаннан кейін ол бірден Карраг лагеріне қамалды, онда 1944 жылға дейін болды. 1945 жылы Гулдинг Ирландия еркін мемлекеті мен Солтүстік Ирландия билігінің салдарынан қиын жағдайға түскен ИРА-ны қайта құруға қатысты. Ол Дублинде ИРА-ны қайта құру мақсатымен О'Ниллдің Пирс көшесіндегі пабында жиырма бес-отыз ер адаммен кездесті. 1946 жылы ол Дублинде Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ИРА белсенділерінің алғашқы ұлттық жиналысын ұйымдастырды. Бұл жиын Гарда Сиоханасымен шабуылға ұшырады. Гулдинг, Джон Джо Макгирл және тағы он адам он екі айға бас бостандығынан айырылды. 1947 жылы босатылғаннан кейін Гулдинг Уиклоу тауларында ИРА оқу лагерьлерін ұйымдастырды. 1951 жылы ол ИРА-ның Дублин бригадасын басқарды. 1953 жылы ол (Шон Мак Стиофайн және Манус Каннингпен бірге) Эссекстегі Фелстед мектебіндегі офицерлерді даярлау корпусының қару-жарақ қоймасына шабуыл жасады. Үшеуі де тұтқындалып, сегіз жылға бас бостандығынан айырылды, бірақ 1959 жылы Пенттонвилл, Уэйкфилд және Стаффорд түрмелерінде алты жыл өтегеннен кейін босатылды. 1956 жылы ИРА Гулдингті Уэйкфилд түрмесінен босатуға тырысты, бірақ түрмеде дабыл қаққандықтан бұл әрекет тоқтатылды. Уэйкфилд түрмесінде ол EOKA мүшелерімен және АҚШ-тың ядролық бағдарламасы туралы ақпаратты Кеңес Одағына берген неміс тыңшысы Клаус Фукспен танысты. Осылайша Гулдинг Ресей революциясына қызығушылық таныта бастады.
One of seven children born on East Arran Street in north Dublin to an Irish republican family, as a teenager Goulding joined Fianna Éireann, the youth wing of the Irish Republican Army (IRA). He joined the IRA in 1939. In December of that year, he took part in a raid on Irish Army ammunition stores in Phoenix Park, Dublin; and in November 1941 he was gaoled for a year in Mountjoy Prison for membership of an unlawful organisation and possession of IRA documents. On his release in 1942, he was immediately interned at the Curragh Camp, where he remained until 1944. Goulding was involved in 1945 in attempts to re establish the IRA, which had been badly affected by the authorities in both the Irish Free State and Northern Ireland. He was among twenty five to thirty men who met at O'Neill's pub, Pearse Street, to try to re establish the IRA in Dublin. He organised the first national meeting of IRA activists after the Second World War, in Dublin in 1946. This gathering was raided by the Garda Síochána. Goulding along with John Joe McGirl and ten others were subsequently sentenced to twelve months in prison. Upon his release in 1947, Goulding organised IRA training camps in the Wicklow Mountains. He took charge of the IRA's Dublin Brigade in 1951. In 1953, he (along with Seán Mac Stíofáin and Manus Canning) was involved in an arms raid on the Officers' Training Corps armoury at Felsted School in Essex. The three were arrested and sentenced with eight year prison terms, but were released in 1959 after serving only six years at Pentonville, Wakefield and Stafford prisons. In 1956, an attempt was made by the IRA to free Goulding from Wakefield Prison, but this was aborted when alarms were sounded at the prison. During his time in Wakefield prison, he befriended EOKA members and Klaus Fuchs, a German born spy who had passed information about the US nuclear programme to the Soviet Union. In so doing, Goulding became interested in the Russian Revolution.
Қызметкерлер кеңесі
1959 жылы ИРА генерал-квартирмейстері болып тағайындалды, ал 1962 жылы Руари О Брэйдхиді ИРА штабының бастығы лауазымынан алмастырды. 1966 жылғы ақпан айында Гулдинг Сеан Гарландпен бірге револьвер мен оқ-дәрілерді иеленгені үшін тұтқындалды; ол барлығы он алты жыл британдық және ирланд түрмелерінде өтті. Гулдинг 1960 жылдары ИРА-ны солшыл бағытқа жылжытуда маңызды рөл атқарды. Ол абстенционизм саясатына қарсы болды және ирланд саясатын марксистік тұрғысынан талдады. Ол британ мемлекетінің ирланд жұмысшы табын діни араздыққа салып бөліп, оларды пайдалану және олардың бірігіп, буржуазиялық басшыларын құлатуына кедері келтіру үшін осылай істегенін сенді. Бұл талдау 1969 жылғы ИРА-ның бөлінісінен кейін Уақытша ИРА құрамына кіргендер тарапынан қабылданбады. 1969 жылдың тамызында Гулдинг ИРА жауынгерлерінің «қаруланған B арнайы жасағының қолдауымен қорқытылған» католиктерді қорғау үшін Солтүстік Ирландияға жіберілгенін мәлімдеді. (B арнайы жасағы 1920 жылы құрылған полиция резервінің бөлігі болды). Гулдингтің мәлімдемесінде британдық күштерді «халықтың Б арнайы жасағы мен діни араздыққа түйір салған Оранж (протестант) кісі өлтіруші топтарына қарсы өзін қорғауға жасаған заңды әрекеттерін басу үшін пайдалануға болмайды» деп ескертті. Ол 1972 жылға дейін «Ресми ИРА» деп аталған штабтың бастығы болып қызмет етті. «Ресми ИРА», «Уақытша ИРА» сияқты қарулы науқан жүргізсе де, Гулдинг мұндай әрекеттердің ирланд жұмысшы табын ажыратып тастайтынын айтты. Дерриден шыққан, британдық әскерде қызмет еткен католик Уильям Бестің қазасына және Альдершот казармасының бомбалануына байланысты халықтың наразылығынан кейін 1972 жылы «Ресми ИРА» атысты тоқтату туралы жариялады. Гулдинг «Ресми Синн Фейн» партиясының «Жұмысшылар партиясына» айналуының әртүрлі кезеңдерінде белсенділік танытты. Өзінің серігі Мойра Вудспен бірге ол абортқа конституциялық тыйым салуға қарсы «Анти-өзгерістер» науқанына қатысты. 1992 жылы ол партия басшысы Проинсиас Де Росса ұсынған саяси реформаларға қарсылық білдірді және «Демократиялық солшылдар» партиясы құрылғаннан кейін «Жұмысшылар партиясында» қалды. Ол «Демократиялық солшылдардың» саяси лауазымдарға қол жеткізу үшін социализмнен бас тарғанын санайды.
He was appointed IRA Quartermaster General in 1959, and in 1962 succeeded Ruairí Ó Brádaigh as IRA Chief of Staff. In February 1966, together with Seán Garland, Goulding was arrested for possession of a revolver and ammunition; in total he spent sixteen years in British and Irish jails. Goulding was instrumental in moving the IRA to the left in the 1960s. He argued against the policy of abstentionism and developed a Marxist analysis of Irish politics. He believed the British state deliberately divided the Irish working class on sectarian grounds, in order to exploit them and keep them from uniting and overthrowing their bourgeois oppressors. This analysis was rejected by those who later went on to form the Provisional IRA after the 1969 IRA split. In August 1969 Goulding issued a statement that IRA men had been moved into Northern Ireland to defend Catholics that had been "terrorized by mobs backed by armed B Specials." (The B Specials were part of a reserve police force formed in 1920). Gouldings statement went on to warn that British forces must not be "used to suppress the legitimate attempts of the people to defend themselves against the B Specials and the sectarian Orange (Protestant) murder gangs." He remained Chief of Staff of what became known as the Official IRA until 1972. Although the Official IRA, like the Provisional IRA, carried out an armed campaign, Goulding argued that such action ultimately divided the Irish working class. After public revulsion at the shooting death of William Best, a Catholic from Derry who was a British soldier, and the bombing of the Aldershot barracks, the Official IRA announced a ceasefire in 1972. Goulding was prominent in the various stages of Official Sinn Féin's development into the Workers' Party. Along with his partner, Moira Woods, he was involved in the Anti Amendment Campaign in opposition to the introduction of a constitutional ban on abortion. In 1992, he objected to the political reforms proposed by party leader Proinsias De Rossa, and remained in the Workers' Party after the formation of Democratic Left. He regarded Democratic Left as having compromised socialism in the pursuit of political office.
Соңғы жылдары және өлімі
Кейінгі жылдары Гулдинг уақытының көп бөлігін Карлоу графтығының Мишолл маңындағы Рахинлидегі шағын үйінде өткізді. Ол туған жері Дублинде қатерлі ісіктен қайтыс болды, үш ұлы мен бір қызы қалды. Оның денесі өртеліп, күлі оның өсиетімен Лайнстер тауының етегіндегі "Тоғыз тас" деп белгілі жерге шашылды.
In his later years, Goulding spent much of his time at his cottage in Raheenleigh near Myshall, County Carlow. He died of cancer in his native Dublin, and was survived by three sons and a daughter. He was cremated and his ashes scattered, at his directive, at the site known as "the Nine Stones" on the slopes of Mount Leinster.