Кіріспе

Радиоиммунотерапиялық емдеу

Ibritumomab tiuxetan (/ɪ//b//r//ɪ/'/t//uː//m//oʊ//m//æ//b// //t//aɪ/'/ʌ//k//s//ɛ//t//æ//n/), Zevalin саудалық атауымен сатылатын, Ходжкин емес лимфомасы үшін моноклональды антиденелік радиоиммунотерапиялық емдеу. Бұл препарат мыстың IgG1 моноклональды антителасы – ибритумомабты тиуксетан хелаторымен бірге қолданады, оған радиоактивті изотоп (иттрий-90 немесе индий-111) қосылады. Тиуксетан – DTPA-ның модификацияланған түрі, оның көміртек тізбегінде изотиоцианатбензил және метил тобы бар.

Медициналық қолдану

Ибритумомаб қайталап немесе төзімді, төмен дәрежелі немесе трансформацияланған B-клеткалық Ходжкин емес лимфома (НГЛ), лимфопролиферативті ауру, сондай-ақ бұрын емделмеген фолликулярлық НГЛ-ны емдеу үшін қолданылады. Емді ≥25% лимфомалық сүйек қабырғасының зардабына ұшыраған және/немесе сүйек кемігінің резерві нашарлаған науқастарға тағайындауға болмайды. Емдеу ритуксимаб инфузиясымен басталады. Содан кейін, препараттың таралуын гамма-камерада бейнелеу үшін 111Инмен белгіленген ибритумомаб тиуксетан (90Y компонентін алмастырады) енгізілуі мүмкін, бұл нақты терапия басталғанға дейін жасалады. 7-9 күннен кейін ритуксимабтың екінші инфузиясы беріледі, одан кейін 90Y ибритумомаб тиуксетан, шамамен 10 минуттық тамыр ішілік инфузия арқылы енгізіледі. Радиоактивті белсенділік пациенттің дене салмағы мен тромбоциттер санына сәйкес анықталады.

Әрекет ету механизмі

Антитело қалыпты және қатерлі В-жасушаларының (бірақ В-жасушаларының прекурсорлары емес) бетіндегі CD20 антигеніне байланысады, осылайша тіркелген изотоптан (көбінесе бета-сәуле шығару) туындаған сәулелену оны және жақын жердегі кейбір жасушаларды жоюға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, антителоның өзі антителоға тәуелді жасушалық цитотоксикалық (ADCC), комплементке тәуелді цитотоксикалық (CDC) және апоптоз арқылы жасуша өлімін тудыруы мүмкін. Бұл әрекеттердің бәрі бірге В-жасушаларын организмнен жояды, соның нәтижесінде лимфоидты дің жасушаларынан жаңа, сау В-жасушаларының популяциясы қалыптасады.

Тарих

IDEC Pharmaceuticals әзірлеген, қазір Biogen Idec-тің бір бөлігі болып табылатын ибритумомаб тиуксетан 2002 жылы Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) рак ауруын емдеу үшін мақұлдаған алғашқы радиоиммунотерапиялық препарат болды. Ол рецидивті немесе рефрактерлық, төмен дәрежелі немесе фоликулярлы В-клеткалық Ходжкин емес лимфоманы (NHL), соның ішінде ритуксимабқа төзімді фоликулярлы NHL емдеу үшін мақұлданған. 2004 жылы Еуропалық дәрілік заттар агенттігі бұл препаратқа ритуксимабқа қайталап немесе CD20+ фолликулярлы В-клеткалық Ходжкин емес лимфомасы бар ересектерді емдеу үшін маркетингтік рұқсат берді. 2009 жылдың қыркүйегінде ибритумомаб FDA-дан бұрын емделмеген, химиотерапияға жауап берген науқастарды қамту үшін кеңейтілген қолданылу мақұлдамасын алды. Дегенмен, ибритумомаб – лимфомамен емдеудің 7-9 күнге созылатын толық курсы, онда алдымен Rituxan дозасы беріледі, содан кейін бір аптадан соң Rituxan алдынан Zevalin терапиялық дозасы беріледі. Басқа моноклоналды антиденелермен емдеуге (олардың көпшілігі терапия курсы үшін 40 000 АҚШ долларынан асып түседі) қарағанда, бұл препарат тиімді деп есептелуі мүмкін.