Кіріспе

Роберт Гордон Тизер (1947–2004) – 28 жыл қызмет еткен, 1981 жылы жасаған құтқару операциясы үшін Канаданың батылдығы үшін ең жоғары наградасы – Батырлық кресімен марапатталған Корольдік Канадалық Атты Полициясының (РКМП) ардагері. КСР Тизер Онтарио штатының Гамильтон қаласында дүниеге келді, ол 1967 жылдың қыркүйегінде Корольдік Канадалық Атты Полициясына қосылды. Бітірген соң, ол Британдық Колумбиядағы РКМП "E" дивизиясында қызметін бастап, аяқтады. КСР Тизердің 30 жылдық РКМП қызметі барысында ол патрульдік қызметте және келіссөзші (тұтқынға алушылармен және бекініп алған адамдармен) ретінде жұмыс істеді. Ол сондай-ақ РКМП дайвері және дайвинг нұсқаушысы болды, ол Канада мен АҚШ-та полиция қызметкерлеріне, өрт сөндірушілерге, дәрігерлерге және басқа мамандарға дайвинг техникасы, су астындағы қылмыс орындарын фотоға түсіру, мұзға түсу ережелері және дайвингке қатысты көптеген тақырыптар бойынша лекция оқыды. КСР Тизер "E" дивизиясында дайвинг командасын құруға және іске қосуға жетекшілік етті. Оның табандылығы мен берілгендігінің нәтижесінде 1977 жылдың 1 сәуірінде "E" дивизиясының дайвинг командасы (қазіргі Су астынан іздеу-құтқару тобы) ресми түрде құрылды. КСР Тизер 2004 жылдың 15 қарашасында Суррей қалалық ауруханасында 57 жасында қант диабетімен күрескеннен кейін табиғи себептерден қайтыс болды.

Құтқару

1981 жылдың 26 қыркүйегінде Р.С.М.П. Surrey отрядының су асты командасының мүшесі, капрал Роберт Тизер, суға батқан қайықтың ішінде қалған екі балықшыны құтқарып алды. Сол күні таңертең “Респонд” қайығы Британдық Колумбиядағы Фрейзер өзенінің аузына жақын жерде жүк тасымалдайтын кемемен соқтығысты. Қайық қалқып кетіп, екі экипаж мүшесі бортында қалды. Капрал Тизер мен әріптесі оқиға орнына жетіп, алдын ала тексеру жүргізгенде, бір уақытта тек біреуі ғана қайыққа кіре алатыны анықталды. Тизер мұндай құтқару операциясында тәжірибесіз болғанмен, қайық батып бара жатқанын және көмек шақырымдар қашықтықта екенін білді. Екі балықшының тірі екені белгісіз болса да, және қолдау көрсетуге адам жетпесе, ол кемеге кіретін жолға түсті. Машина бөліміне кіргенде көріну қашықтығы бірнеше сантиметрге ғана жететін. Кеменің көп бөлігін қолмен тексеруге тура келді. Галереяға жеткенде ол есікті ашып, қайықтың алғы жағына бағытталды. Дизельді отынның иісімен толы ауа қалтасынан ол екі адамды, олардың біреуі жүзуді білмейтін, және олардың үй итін тапты. Екеуіне де су асты тыныс алу құралдарын қалай пайдалану керегін түсіндіріп, жүзуді білмейтін адамды арқасына мінгізіп, қауіпсіз жерге жеткізді. Тизер ашқан галерея есігі оның үстінен жабылып қалды, ол тұтқаны қолмен іздеп, есікті ашты. Сол сәтте теңізші қорқып, құтқарушының маскасын шешіп тастады, бірақ Тизер оны галереяның қабырғасына тіреп, маскасын және тыныс алу құралын қайта кигізіп, екінші дайверге тапсырды. Содан кейін Тизер екінші құтқарылғанды алып шықты. Су бетінде тұрғанда Тизер кемеге ауа толтырылған шелекпен қайта түсіп, иттің басын шелекке салып, оның су бетіне көтерілуіне көмектесуді ұсынды. Бірақ жоғары лауазымды шенеуніктер бұл идеяны қолдамады, иттің өмірі оның өмірінен құнды емес екенін, және кемеде қалып қою қаупі бар екенін айтты. Келесі күні кеме жағаға тартылып, докқа қойылғанда, ит тірі қалғанын және кемеден өзі шығып келгенін білгенде ол қатты қуанды. Егер Тизер құтқару операциясын жүргізбесе, екі балықшы суға батып немесе ауа жетіспеуден қаза таруы мүмкін еді.

Тану

Өзінің еңбегі үшін Тизерге Батырлық орденінің Құрмет кресі – Канаданың Батырлық ордендерінің ең жоғары дәрежесі – табысталды. Қазірге дейін бұл сыйлықты барлығы 20 адам алған, ал ол – Канаданың 13-ші иегері. 2011 жылдың 10 ақпанында Балық шаруашылығы және мұхиттар министрі Гейл Ши жаңа құрылатын орташа су айдынындағы патрульдік кемелердің тобына Hero класы патрульдік кемелері деген ат берілетінін және әрбір кемеге Канада батырының есімі қойылатынын мәлімдеді. Жаңа кемелердің біріне CCGS Corporal Teather C. V деген ат берілді.

Автор

КП. Тизер жарияланған автор, оның еңбектеріне «Корольдік Канадалық Атты Полициясымен Патрульдеу», «Mountie Makers», «Қызыл Түктік» және «Су асты тергеулерінің энциклопедиясы» кіретін. Соңғысы қазір полиция дайверлерінің оқу стандартына енгізілген.