Кіріспе

Австралиялық судья Гордон Джейкоб Сэмюэлс (12 тамыз 1923 – 10 желтоқсан 2007) – британдық австралиялық заңгер және судья, 1996 жылдан 2001 жылға дейін Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының 36-шы губернаторы болды. 1923 жылы Лондонда туған Сэмюэлс Оксфорд университетінің Университет колледжінде және Баллиол колледжінде білім алды. Екінші дүниежүзілік соғыста қызметтен кейін, ол адвокаттық практикаға қабылданды және 1949 жылы Австралияға эмиграциялады. Сиднейде адвокат ретінде жұмыс істеген Сэмюэлс 1964 жылы Корольдің кеңесшісі (Queen’s Counsel) атанды және 1972 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс Жоғарғы сотының судьясы болып тағайындалды. Кейіннен 1974 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс апелляциялық сотының судьясы болып тағайындалды, 70 жасқа толып, міндетті зейнеткерлікке шыққан 1993 жылға дейін қызмет етті. 1969 жылдан бастап Жаңа Оңтүстік Уэльс университетінің кеңесінің мүшесі болған Сэмюэлс 1976 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс университетінің канцлері болып тағайындалды және 1994 жылға дейін қызмет етті, ол ең ұзақ қызмет еткен канцлер атанды. Заңгерлік қызметтен зейнеткерлікке шыққаннан кейін Сэмюэлс Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Заң реформасы комиссиясының төрағасы болды, ол 1996 жылы губернатор болып тағайындалғанға дейін осы лауазымды атқарды. Жаңа Оңтүстік Уэльс губернаторы ретінде ол Сиднейдегі Үкімет үйінде тұрмау туралы шешімінен туындаған маңызды дау-дамайларға тап болды. Осыған қарамастан, ол өте жақсы қызмет етті және 2001 жылдың наурыз айында зейнеткерлікке шықты. 2007 жылдың желтоқсан айында 84 жасында қайтыс болды. Сэмюэлс Оксфорд университетінің Университет колледжінде және Баллиол колледжінде білім алды. Оксфордта ол өнер магистрі (Master of Arts) дәрежесін алды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, ол 1942 жылы Британ армиясына қосылды, Корольдік артиллериядағы 96-шы далалық полкінде (Royal Devon Yeomanry) қызмет етіп, капитан шынжырғын алды. Солтүстік Ирландия, Үндістан және Малайяда қызмет еткен Сэмюэлс 1946 жылы демобилизацияланды. Апелляциялық сот судьясы ретінде Сэмюэлс көптеген қоғамдық функцияларды атқарды. Олардың ішінде Австралия сот медицинасы академиясының президенті (1974–1976), Австралия құқықтық философия қоғамының президенті (1976–1979), Ұлттар Достастығының қауіпсіздік апелляциялық трибуналының президенті (1989–1990), Австралия құқықтық білім беру кеңесінің төрағасы (1981–1985) және шетелде білім алған дәрігерлердің білім беру қажеттіліктері жөніндегі консультативтік комитеттің және NSW мигранттардың жұмыспен қамту және біліктілік жөніндегі кеңесінің төрағасы (1992–1995) болды. 1992 жылы UNSW Кенсингтон кампусында "Сэмюэлс ғимараты" ашылды. Бұл жаңа зерттеу ғимараты 1976 жылдан бері университетке қызметтері үшін оның және оның әйелінің құрметіне аталды. 1994 жылы осы лауазымнан зейнеткерлікке шыққаннан кейін университеттің құрметті ғылым докторы (Doctor of Science, honoris causa) дәрежесімен марапатталды. Оның әйелі, Сэмюэлс ханымға университеттің құрметті докторы (Doctor of the University, honoris causa) дәрежесі берілді. 1993 жылы 70 жасқа толғанда, міндетті сот зейнеткерлік жасына жеткен Сэмюэлс соттан зейнеткерлікке шығып, Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Заң реформасы комиссиясының төрағасы болды, ол 1996 жылы губернатор болып тағайындалғанға дейін осы лауазымды атқарды.

Жаңа Оңтүстік Уэльстің губернаторы

Самуэлстің 1996 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс губернаторы болып тағайындалуы, оның біліктілігіне күмән келтіргендіктен емес, Жаңа Оңтүстік Уэльс премьер-министрі Боб Каррдың бірге жасаған мәлімдемесінен кейін қандай да бір дау-дамайларға себеп болды. 1996 жылдың 16 қаңтарында Карр келесі губернатордың Самуэлс болатынын, ол Сиднейдегі Үкімет үйінде тұрмайтынын және жұмыс істемейтінін, сондай-ақ Жаңа Оңтүстік Уэльс Заң реформасы комиссиясының төрағасы лауазымында қалатынын жариялады. Карр бұл өзгерістер туралы былай деді: «Губернатор кеңсесі салтанаттылық пен рәсімдермен тығыз байланысты болмауы керек, көне протоколдармен ауыртпалық тартпауы керек, халықтың сипат-белгілеріне көбірек үйлесімді болуы керек». Консерваторлар бұл шешімді республикашыл Каррдың губернатор лауазымының мәнін төмендету әрекеті деп қарады. «The Sydney Morning Herald» газетінің редакциялық бағанында бұл хабарламаға орай былай деп жазылды: «Губернатор кеңсесінің «халықтың сипат-белгілеріне көбірек үйлесімді болуы керек» деуінің өзіндік қайшылығы бар, өйткені губернатордың атқаратын салтанатты және әлеуметтік іс-шараларының санын азайту мақсатында оны қарау жүзеге асырылуы мүмкін. Егер мырза Самуэлс елдік көрмелерді ашу сияқты немесе қоғамдық ұйымдардың демеушісі болу сияқты, көрінетіндей қарапайым мәселелерден бас тартса немесе бас тартуға мәжбүр болса, кеңсе халыққа жақындады деп айту қиын». Самуэлстің қызметке кіріспей тұрып, 55 000 қол қойылған петиция премьер-министрге қайта қарау үшін тапсырылды. Дегенмен, оның қызметінің басындағы бұл алабұдынды жағдайға қарамастан, әсіресе лауазымның өзгеруі тұрғысынан, Самуэлс кеңсе дәстүрлерінің көптерін сақтап, 2001 жылдың наурыз айында зейнеткерлікке шыққанға дейін абыроймен қызмет етті. 2000 жылдың 21 наурызында Королева оны Корольдік Виктория орденінің командирі (CVO) етіп тағайындады. Оның өкілеттігінен кетуі алдында оппозиция жетекшісі Керри Чикаровски оның өкілеттігінің басында Үкімет үйіне қатысты даулар болғанын атап өтті: «Бұл мәселе бойынша үлкен сезім болды және кейбір адамдар арасында бұл сезім әлі де сақталуда. Бірақ бұл ешқашан жеке Гордон Сэмюэлсқа әсер етпеді. Бұл сол кездегі үкіметке қарсы бағытталды, бірақ ол губернаторға қарсы емес еді. Гордон Сэмюэлс губернаторлық міндеттерін өте тиімді атқарды». Чикаровски былай деді: «Уақыт өте келе губернатордың барлық уақытын, ал оның әйелі барлық уақытын жұмысқа арнамақшы екені анық болды, олар оны дәстүрлідей, Парламенттің ресми ашылу салтанаты мен рәсімдерін қоса, атқаруға ниеттенді».