Кіріспе

Пәкістанмен шекаралас, Үндістанның Пәнджаб штатындағы Фирозпур муниципалитеті. Фирозпур, (айтылуы: [fɪroːzpʊr]), сонымен қатар Ферозпур деп те аталады, Сутледж өзенінің жағасында, Фирозпур ауданында орналасқан қала. 1947 жылы Үндістанның бөлінуінен кейін, ол Үндістан үшін күресіп қаза болған әскерлерге арналған ескерткіштері бар Үндістан-Пәкістан шекарасындағы шекаралық қалаға айналды.

Тарих

Фирозпур қаласын 1351-1388 жылдар аралығында Дели сұлтандығын басқарған Туғлук әулетінің билеушісі Фируз Шах Туғлак құрды. Ол Үндістан мен Пәкістан шекарасындағы Сатледж өзенінің жағасында орналасқан. Жақын орналасқан Фирозпур гарнизоны елдің маңызды гарнизондарының бірі болып табылады. Британдық билік алғаш рет 1835 жылы орнатылды, сол кезде Сикх әулетінің мұрагерлерінің болмауына байланысты британ үкіметіне шағын мүлік ауыстырылды және аудан осы негіздің айналасында біртіндеп қалыптасты. Фирозепурдың (британдықтар кезіндегі жазылуы) стратегиялық маңызы сол кезде өте зор болды және 1839 жылы ол Сикх билігіне қарай Британдық Үндістанның алғы шебі болды. Осы себепті ол 1845 жылғы желтоқсанда Сатледж өзенін кешіп өткен Сикхтердің қатысуымен болған Бірінші ағылшын-сикх соғысы кезіндегі әрекеттер ошағына айналды, бірақ Сикхтер жеңіліп, өз аумақтарына қайтарылды. Лахор шартымен бейбітшілік орнатылды. Кейіннен, Үндістан көтерілісі кезінде Фирозепур ағылшыздардың бақылауында болды. Сарагархи ескерткіш гурудварасы 1897 жылдың 12 қыркүйегінде Сарагархи бекінісін қорғау кезінде 10 мың патан тайпасының басым күштеріне қарсы шайқаста қаза тапқан 36-шы Сикх полкінің 21 Сикх сарбазын еске алады. 21 сарбаздың барлығы қайтыс болғаннан кейін Үндістанның Еңбегі үшін орденімен марапатталды. 1969 жылы салынған Барки ескерткіші 1965 жылы Лахордың оңтүстік-шығысында 15 миль қашықтықта орналасқан Барки қаласын басып алуға әкелген шайқаста қаза тапқан 7-ші жаяу әскер дивизиясының сарбаздарына арналған ескерткіш.

Демография

2011 жылғы Үндістан халық санағы бойынша Фирозпурдың жалпы саны 110 313 адамды құрады, оның ішінде 58 451 (53%) ер адам және 51 862 (47%) әйел адам. Халықтың 10,6%-ы алты жасқа дейін немесе алты жаста болды. Фирозпурдағы сауатты адамдардың жалпы саны 78 040 адамды құрады, бұл халықтың 70,7%-ын білдіреді, соның ішінде ер адамдардың сауаттылығы 73,3%, әйел адамдардың сауаттылығы 67,9% болды. 7 жастан жоғары жастағы адамдар арасындағы сауаттылық деңгейі 79,1% құрады, оның ішінде ер адамдардың сауаттылық деңгейі 82,3%, әйел адамдардың сауаттылық деңгейі 75,6% болды. Фирозпурдағы арнайы топқа жататын халықтың саны 27 395 адамды құрады. 2011 жылы Фирозпур қаласында 22 263 шаңырау болды.

Медиа

Фирозпурда «Акашвани Фирозпур» деп аталатын Бүкілүндік Үнді радиосының ретрансляциялық станциясы бар. Ол 100,1 МГц жиілігінде хабар таратуды жүзеге асырады.