Раноранхирка: Перу қаласының тарихы, 1540-1970 жылдар. 1839-шы жылғы Юнгай шайқасы, 1962-шы жылғы қар көшкіні салдарынан жойылған ауыл. Табиғи апаттар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Перудегі 1540 жылдан 1970 жылға дейін болған қала.
Town in Peru
the town that existed from 1540 to 1970
Тарих
Конфедерация соғысы кезінде Чили-Перу армиясы болған Біріккен қалпына келтіру армиясы 1839 жылғы 20 қаңтарда Юнгай шайқасында Перу-Боливия Конфедерациясының әскерін жеңіп, осылайша, қысқа ғұмырлы конфедерацияның таратылуына себеп болды.
The United Restoration Army, a Chilean Peruvian army during the War of the Confederation, defeated the army of the Peru Bolivian Confederation during the Battle of Yungay on 20 January 1839, marking the dissolution of the short lived confederacy.
1962 жылғы қар көшкіні
1962 жылғы 11 қаңтарда Хуаскараннан түскен қар көшкіні Ранрахирка және тағы сегіз ауылды қиратты, нәтижесінде шамамен 4000 адам қаза болды. Юнгай құтылды.
On 11 January 1962 an avalanche from Huascarán destroyed Ranrahirca and eight other villages in which an estimated 4,000 were killed. Yungay was saved.
Аншаш жер сілкінісі
1962 жылы екі американдық ғалым, Дэвид Бернейс пен Чарльз Сойер, Хуаскаран Норте тауындағы мұздықпен шайылып жатқан үлкен тік жартасты көргендерін және оның құлауы Юнгай қаласын жойып жіберуі мүмкін екенін хабарлады. Сойердің сөзіне сүйенсек, бұл туралы Expreso газетінде (1962 жылдың 27 қыркүйегінде) жарияланғаннан кейін үкімет оларға мәлімдемелерін қайтарып алуды немесе түрмеге қамалуға дайын болуды бұйырған, сондықтан олар елден қашып кетті. Халыққа алдағы апат туралы айтуға күшпен тыйым салынды. Сегіз жыл өткен соң, болжам расталды. 1970 жылдың 31 мамырында Анкаш жер сілкінісі таудың солтүстік бөлігінің маңызды бөлігін құлатты және Невадо Уаскаран тауының басындағы 800 метрге жуық тұрақсыз мұздық массасы құлдырады. Бұл қырып түсіруге алып келді, нәтижесінде Юнгай қаласы көміліп, 20 000 адам қаза тапты (400 адам аман қалды). 50 миллион куб метрден астам қалдық шамамен 15 километрге 14 градус бұрышпен төмен қарай сырғып түсті. Жылдамдық сағатына 340-тан 620 мильге дейін жетті. Аман қалғандардың көпшілігі жер сілкінісі кезінде қаланың ең биік жерлері болған зират пен стадионда болды. Перу үкіметі Юнгайдың ескі қаласының орналасқан жерінде қазба жұмыстарын жүргізуге тыйым салып, оны ұлттық зират деп жариялады. Қазіргі қала қираған қаладан солтүстікке қарай 2 километр жерде қайта салынды.
In 1962, two American scientists, David Bernays and Charles Sawyer, had reported seeing a massive vertical slab of rock being undermined by a glacier on mount Huascarán Norte, which threatened to fall and cause the obliteration of Yungay. According to Sawyer, when this was reported in the Expreso newspaper (27 September 1962), the government ordered them to retract or face prison, and they fled the country. Citizens were forcibly prevented from speaking of an impending disaster. Eight years later, the prediction came true. On 31 May 1970, the Ancash earthquake caused a substantial part of the north side of a mountain, Nevado Huascarán, to collapse and an unstable mass of glacial ice about 800 meters across at the top of Nevado Huascarán to fall. This caused a debris avalanche, burying the town of Yungay and killing 20,000 people (400 survived). More than 50 million cubic meters of debris slid approximately 15 kilometers downhill at an angle of about 14 degrees. Speeds between 340 mph to 620 mph were achieved. Most of the survivors were in the cemetery and stadium at the time of the earthquake, as these zones were the highest in town. The Peruvian government has forbidden excavation in the area where the old town of Yungay is buried, declaring it a national cemetery. The current town was rebuilt 1 mile (2 km) north of the destroyed city.