Лиссабонның тарихи қамалы: Сан-Жорже қамалы

Кіріспе

Португалияның Лиссабон қаласында орналасқан тарихи қамал Сан-Жорж қамалы (Castelo de São Jorge; kɐʃˈtɛlu dɨ sɐ̃w̃ ˈʒɔɾʒɨ), кейде ағылшын тілінде Сент-Джордж қамалы деп аталады, Португалия астанасы Лиссабон қаласындағы Санта-Мария-Майор ауданында орналасқан. Қамал төбесінде адамдардың қоныстануы б.з.д. 8 ғасырға дейін жетеді, ал осы жердегі ең көне бекіністер б.з.д. 2 ғасырға дейін салынған. Сент-Джордж қамалы тұрған төбе Лиссабон тарихында маңызды рөл атқарды, финикиялықтар, карфагендіктер, римдіктер және маврлар кезекпен басып алып, бекіністер салған, содан кейін 1147 жылғы Лиссабон қоршауы кезінде португалдықтар оны жаулап алды. 12 ғасырдан бері қамал патша сарайы, әскери казарма, Torre do Tombo Ұлттық архивінің орны болды және қазір ұлттық ескерткіш және музей ретінде қызмет етеді.

Тарих

Бұл төбедегі алғашқы бекіністер б.з.б. 1 ғасырға дейін соққанмен, археологиялық қазбалар Тагус өзені аңғарында адамның б.з.б. 8 ғасырдан бері қоныстанғанын көрсетті. Бірінші бекініс, болжам бойынша, б.з.б. 48 жылы Лиссабон Рим муниципалитеті мәртебесіне ие болғанда салынған. Бұл төбені алдымен кельт тайпалары, одан кейін финикиялықтар, гректер және кейін карфагендіктер қорғаныс бекеті ретінде пайдаланған, соңынан римдіктер, суэвтер, вестготтар және маврлар кезекпен басып алған. 10 ғасырда бербер әскерлері бекіністер салды, олардың ішінде қабырғалар немесе Cerca Moura ("Мавр қоршауы") болды. 1255 жылы Лиссабон Португалия Корольдігінің астанасы болғанда, қамал Афонсу III-нің губернатор ретіндегі резиденциясы – Алькасова ретінде қызмет етті. Оның құрылысын Жоао Фернандеш және Васко Брас атты шеберлер жүзеге асырды. Қамал мен қала 14 ғасырда Кастилия күштеріне қарсы бірнеше рет қарсылық көрсетті (әсіресе 1373 және 1383-1384 жылдары). Осы кезеңде (14 ғасырдың соңында) қамал король Жоао I-ге арналды, ол ағылшын ханшайымы Филиппа Ланкастерге үйленген еді. Сол ғасырдың соңында неміс гуманисті Иероним Мюнцер 1494 жылы Лиссабонда бес күн өткізіп, арыстандар туралы естіген, оларды ол өмірінде көрген ең әдемі жабайы жануарлар деп атады. Патша сарайы ретінде қамал 1498 жылы Үндістанға теңіз жолын ашқаннан кейін оралған Васко да Гаманы король Мануэль I-нің қабылдауына орын болды. 1502 жылы қамал театр ретінде пайдаланылды, онда көрнекті драматург Жил Висенте Мануэль I-нің ұлы мен мұрагері, болашақ Жоао III-нің туғанына арнап "Монологидо до Вакеиро" спектаклін қойды. Ұлт негізін қалау және тәуелсіздікті қалпына келтіру мерекесі (Fundação da Nacionalidade e da Restauração da Independência) аясында Антониу де Оливейра Салазар үкіметі бұл жерде кең ауқымды жөндеу жұмыстарын бастады (Синтра және Сильвестегідей). Бұрынғы ғасырларда қамалдың кешеніне қосылған сәйкес келмейтін құрылымдардың көпшілігі DGEMN қадағалауымен бұзылды және Рекольхиментоның ішінара қалпына келтірілді. Сонымен қатар, 1947 жылдың 25 қазанында Порто қаласы сыйлаған, Соарес дос Рейс жасаған (1887 ж.) Афонсу Энрикеске арналған ескерткіш орнатылды. 1942 жылдың 31 мамырында қамалдың басқаруы Лиссабон қалалық әкімдігіне жүктелді, бұл 1979 жылдың 8 маусымында расталды. 1998 жылы жартылай тікбұрышты кеңістіктер, бағаналар және цистерналар Olissipónia мұражайына бейімделді. 2006 жылдың 22 тамызында Direcção Regional de Cultura Lisboa (DRCLisboa) Сан-Жорж қамалы мен Лиссабонның қалған қабырғаларын, Baixa Pombalina және бұрыннан мәдени мұра ретінде тіркелген әртүрлі мүлікті қамтитын арнайы қорғау аймағын белгіледі. Ұлттық мәдениет кеңесі (Conselho Nacional de Cultura) 2011 жылдың 10 қазанында IGESPAR қолдаған осы анықтаманы күштен шығаруды ұсынды.

Although the first fortifications on this hilltop date from the 1st century BC, archaeological excavations have identified a human presence in the Tagus valley as far back as the 8th century BC. The first fortification was, presumably, erected in 48 BC, when Lisbon was classified as a Roman municipality. The hill was first used by Celtic tribes, then by Phoenicians, followed by Greeks and later the Carthaginians as a defensive outpost that was later expropriated successively by the Romans, the Suebi, the Visigoths, and the Moors. During the 10th century, the fortifications were built by Berber forces; these included the walls or Cerca Moura ("Moorish Encirclement"). When Lisbon became the capital of the Kingdom of Portugal in 1255, the castle served as the alcáçova, a fortified residence for Afonso III, in his role as governor. The master builders João Fernandes and Vasco Brás were responsible for its construction. and a perimeter of
The castle and the city resisted the forces of Castile several times during the 14th century (notably in 1373 and in 1383–1384). It was during this period (the late 14th century) that the castle was dedicated to Saint George by King John I, who had married the English princess Philippa of Lancaster. Later that century, German humanist Hieronymus Münzer spent five days in Lisbon in 1494, and learned about the lions, claiming to be the most beautiful wild beasts he had ever seen. As the royal palace, the castle was the setting for the reception by King Manuel I of the navigator Vasco da Gama when he returned from discovering the maritime route to India in 1498. The castle also served as a theater in 1502 when pioneering playwright Gil Vicente staged his Monólogo do Vaqueiro to honor the birth of Manuel I's son and heir, the future João III. As part of the commemorative celebrations marking the foundation of nationhood and restoration of independence (Fundação da Nacionalidade e da Restauração da Independência), the government of António de Oliveira Salazar initiated extensive renovations at the site (as it did with similar castles, such as the ones in Sintra and Silves). Most of the incongruous structures added to the castle compound in previous centuries were demolished, under the supervision of the DGEMN, and there was a partial restoration of the Recolhimento. In addition, on 25 October 1947, a monument dedicated to Afonso Henriques, presented by the city of Porto, of a replica created by Soares dos Reis (in 1887) was installed on the grounds. On 31 May 1942 the castle's operations began to be handled by the city government of Lisbon, which was reaffirmed on 8 June 1979. In 1998, the semi rectangular spaces, columns and cistern were adapted into the museum Olissipónia. On 22 August 2006, Direcção Regional de Cultura Lisboa (DRCLisboa) defined a special protection zone, that included the Castle of São Jorge and the rest of the walls of Lisbon, the Baixa Pombalina and various properties that were already classified as cultural heritage. The Conselho Nacional de Cultura (National Council of Culture) proposed shelving this definition on 10 October 2011, which was supported by IGESPAR.

Сәулет

Қала Лиссабонның орталығында, төбеде орналасқан, ал оның көптеген қабырғалары цитадельдің айналасына, шығыс және оңтүстікке қарай созылып, оны қоршаған азаматтық аудандарға дейін жетеді. Қала жоспары шамамен төртбұрышты, және бастапқыда цитадель құру үшін қабырғамен қоршалған. Қала кешеніне қаланың өзі (кастелехо), бірнеше қосымша ғимараттар (патша сарайының қираған қалдықтарын қоса алғанда), бақтар және Лиссабонның әсерлі панорамасын көруге болатын үлкен террасалық алаң кіреді. Цитадельдің басты кіреберісі – 19 ғасырға жататын қақпа, оның үстінде Португалияның гербі, королева Мария II есімі және 1846 жыл жазылған. Бұл қақпа ескі зеңбіректермен және қаланы маврлардан бағындырған португал монархы Афонсу Энрикештің қола мүсінімен безендірілген басты алаңға (Праса-д'Армас) кіруге мүмкіндік береді. Бұл мүсін – романтик мүсінші Антониу Суарес душ Рейштің 19 ғасырғы түпнұсқасының көшірмесі, ол Португалияның солтүстігіндегі Гимарайнш қаласының жанында орналасқан. Патша сарайының қалдықтары басты алаңға жақын жерде орналасқан, бірақ онда бірнеше қабырғалар мен Каса Огивал сияқты бірнеше қайта жаңартылған бөлмелер ғана қалды. Қазір бұл жерде Лиссабон тарихы туралы мультимедиалық шоу – Olissipónia өтеді. Ортағасырлық қала цитадельдің солтүстік-батыс бұрышында, ең биік нүктесінде орналасқан. Егер қоршау кезінде шабуылшылар цитадельге еніп кетсе, қала соңғы бекініс, соңғы пана болар еді. Ол төртбұрышты, он мұнарадан тұрады. Қала ауласын екіге бөлетін мұнаралы қабырға және жалғастыратын есік бар. Бірнеше баспалдақ арқылы келушілер қабырға мен мұнаралардың үстіндегі жолға жетеді, онда Лиссабонның тамаша көрінісін тамашалауға болады. 1998 жылы "Улисс мұнарасында" (Торре ду Томбу архивінің орналасқан жері) қала мен Тежу өзенінің 360 градустық көрінісін көрсететін камера-обскура орнатылды. Басты қабырғаларынан басқа, қала оңтүстік және шығыс жағынан барбикан (barbacã) арқылы қорғалады, ол қоршау машиналарын қала қабырғаларына жақындауына кедергі келтіретін төмен қабырға. Ал, солтүстік және батыс жақтары табиғи түрде, қала іргетасынан төмен қарай тік беткеймен қорғалған. Қала ішінара құрғаған қамалмен қоршалған. Басты кіреберістің алдында қамалдан өтетін тас көпір орналасқан. Батыс жағында таудан төмен қарай созылатын ұзын қабырға бар, ол мұнарамен (Торре де Сан-Лоуренсу) аяқталады. Бұл мұнара Фернандина қақпасын күзетті.

The castle is in the centre of Lisbon, on a hill, while many of its walls extend around the citadel into the civil parishes that surround it to the east and south. The castle's plan is roughly square, and it was originally encircled by a wall, to form a citadel. The castle complex consists of the castle itself (the castelejo), some ancillary buildings (including the ruins of the royal palace), gardens, and a large terraced square from which an impressive panorama of Lisbon is visible. The main entrance to the citadel is a 19th century gate surmounted by the coat of arms of Portugal, the name of Queen Maria II, and the date 1846. This gate permits access to the main square (Praça d'Armas), which is decorated with old cannons and a bronze statue of Afonso Henriques, the Portuguese monarch who took the castle from the Moors. This statue is a copy of the 19th century original, by the romantic sculptor António Soares dos Reis, which is located near Guimarães Castle in northern Portugal. The remnants of the royal palace are located near the main square, but all that is left are some walls and a few rebuilt rooms such as the Casa Ogival. It now hosts the Olissipónia, a multimedia show about the history of Lisbon. The medieval castle is located toward the northwest corner of the citadel, at its highest point. Hypothetically, during a siege, if attackers managed to enter the citadel, the castle was the last stronghold, the last place in which to take refuge. It is rectangular, with ten towers. A wall with a tower and a connecting door divides the castle courtyard into halves. A series of stairways allow visitors to reach the walkway atop the wall and the towers, from which magnificent views of Lisbon can be enjoyed. The Tower of Ulysses (where the Torre do Tombo archive used to be) had a camera obscura installed in 1998 that allows spectators a 360 degree view of the city and Tagus River. Apart from its main walls, the castle is protected, on its southern and eastern sides, by a barbican (barbacã), a low wall that prevented siege engines from approaching the main castle walls. The northern and western sides of the castle, on the other hand, were naturally protected by the steep hillside sloping downward from the castle's foundations. The castle is also partially encircled by a moat, now dry. The main entrance is fronted by a stone bridge across the moat. On the west side, there is a long curtain wall extending downhill, ending at a tower (the Torre de São Lourenço). This tower guarded a gate in the Cerca Fernandina.