Кіріспе
Австриялық суретші Коломан Мозер (30 наурыз 1868 – 18 қазан 1918) – 20 ғасырдағы графикалық өнерге зор ықпал еткен австриялық суретші. Ол Вена сецессиясы қозғалысының басшы суретшілерінің бірі және Wiener Werkstätte-нің құрылушыларының бірі болды. Мозер кең ауқымды көркем туындыларды жасады, оның ішінде кітаптар мен графикалық жұмыстар, пошта маркаларынан бастап журналдарға арналған виньеткалар; сән; боялған әйнек терезелер, фарфор және керамика, үрленген әйнек, асүй ыдыстары, күміс, әшекейлер және жиһаз бар.
Koloman Moser (; 30 March 1868 – 18 October 1918) was an Austrian artist who exerted considerable influence on twentieth century graphic art. He was one of the foremost artists of the Vienna Secession movement and a co founder of Wiener Werkstätte. Moser designed a wide array of art works, including books and graphic works from postage stamps to magazine vignettes; fashion; stained glass windows, porcelains and ceramics, blown glass, tableware, silver, jewelry, and furniture.
Өмірбаян
Мозер 1868 жылы Венада Йозеф пен Тресия Мозер (құрметті есімі Хирш) отбасында дүниеге келді. Ол үш бауырластың үлкені болған. Вена академиясында және Кунстгевершюледе оқыды, сондай-ақ 1899 жылдан бастап онда сабақ берді. Мозердің сәулет, жиһаз, зергерлік бұйымдар, графика және гобелендердегі дизайндары осы кезеңнің еңбегін анықтауға көмектесті. Ол классикалық грек және римдік өнер мен сәулеттің қарапайым сызықтары мен қайталама мотивтерін пайдаланды, бұл ғасыр басындағы Венадағы барокконың әсемдігіне қарсы реакция болды. 1900-1902 жылдары Мартин Герлах пен Карл Отто Чесчкамен бірлесіп «Die Quelle» («Көз») атты үш томдық портфолионы жариялады, онда гобелендер, маталар және қағаз жабыншалары сияқты әртүрлі заттарға арналған әсем графикалық дизайн үлгілері жинақталған. 1903 жылы Мозер және оның әріптесі Йозеф Хоффман «Wiener Werkstätte» құрылысын іске қосты, оның шеберханалары мен қолөнершілері әсем әрі функционалды тұрмыстық тауарларды, соның ішінде шыны бұйымдар, аспап-сап тағамдар, күміс бұйымдар, кілемдер мен тоқыма өнімдерін жасады. 1904 жылы ол Венадағы Штейнхоф шіркеуі үшін апсида мозаикасын және әйнек терезелерді жасады, сондай-ақ архитектор Отто Вагнер үшін Линке Виензейль ғимараттарындағы Медальон үйінің интерьерін безендірді. 1905 жылы Климт тобымен бірге Вена сецессиясынан бөлініп шықты. Сол жылы ол Эдитха (Дита) Маутнер фон Маркхофқа, өзі де суретші болған және Австрияның ірі өнеркәсіптік байлықтарының бірінің қызына үйленді. Ішкі қайшылықтар мен «Werkstätte» ұйымын қайта құру жоспарларының іске аспауы (қаржылық қиындықтарды шешу үшін) салдарынан Мозер 1907 жылы «Wiener Werkstätte»-ден шығып кетті. 1916 жылы Мозер тамақ сорғысы ауруына шалдықты. Альфред Роллермен болған хат алмасу Мозердің Вена қолданбалы өнер университетіндегі лауазымын кімнің иеленетіні туралы үмітсіздігін көрсетті. Мозер 1918 жылдың 18 қазанында қайтыс болды және үш күннен кейін Хиецинг зиратында жерленді.
Мұра
Мозер 1898-1903 жылдар аралығында Австрияның жетекші өнер журналы Ver Sacrum («Қасиетті көктем» латын тілінде) – Вена сецессиясының ресми журналының бас дизайнері болды. Бұл өнер журналы өнер мен дизайнға ерекше назар бөлді және оны негізінен Мозер, Густав Климт және Йозеф Хоффман басқарды. Мозердің ең танымал жобаларының бірі (Штайнхоф шіркеуі) еуроның ең танымал коллекционерлік монеталарының біріне – Австрияның 100 евролық Steinhof шіркеуінің ескерткіш монетасына таңдалды, ол 2005 жылдың 9 қарашасында соғылды. Монетаның сыртқы жағында негізгі кіреберіс үстіндегі Коломан Мозердің витражды терезесін көруге болады. Терезенің ортасында тақ отырған Құдай Әке бейнеленген. Терезенің екі жағында да Отмар Шимковиц бастапқыда жасаған Югендстиль стиліндегі қола періштелер жұбы орналасқан. Оның өліміне 100 жыл толуына орай, Вена қолданбалы өнер мұражайы (МАК) Мозерге бүгінгі күнге дейін өткен ең толық жеке көрмелердің бірін ұйымдастырып (19 желтоқсан 2018 – 22 сәуір 2019) құрмет көрсетті.