Кіріспе
Молдова Парламенті
Parliament of Moldova
The Parliament of Moldova (Parlamentul Republicii Moldova) is the supreme representative body of the Republic of Moldova (Republica Moldova), the only state legislative authority, being a unicameral structure composed of 101 elected MPs on lists, for a period or legislature of four years. The Parliament of Moldova is elected by universal vote, equal directly, secret and freely expressed. The president of the Parliament of the Republic of Moldova is elected by the Parliament, with a minimum of 52 votes. The Constitutional Court of the Republic of Moldova, on a proposal of the Central Electoral Commission, decides to validate or invalidate the mandate of the Member of Parliament. The mandate is invalid in the case of violation of electoral legislation. The Parliament is meeting at the convening of the Speaker of the Parliament within 30 days of the elections. The Parliament's mandate is prolonged until the legal meeting of the new composition. During this period the Constitution cannot be amended and organic laws cannot be adopted, amended or abrogated. Parliamentary elections in Moldova took place on 11 July 2021. The snap parliamentary elections resulted in a landslide win for the Party of Action and Solidarity (PAS).
Молдова Парламенті (Parlamentul Republicii Moldova) – Молдова Республикасының (Republica Moldova) жоғары өкілді органы, жалғыз мемлекеттік заң шығарушы билік, тізімдер бойынша сайланған 101 депутаттан тұратын, төрт жыл мерзімге немесе заң шығару кезеңіне сайланатын бірпалаталы құрылым. Молдова Парламенті барлық азаматтардың тең, тікелей, құпия және еркін дауыс беруі арқылы сайланады. Молдова Республикасы Парламентінің Төрағасы Парламент тарапынан кемінде 52 дауыспен сайланады. Молдова Республикасының Конституциялық соты Орталық сайлау комиссиясының ұсынысы бойынша Парламент депутатының мандатын мойындау немесе жою туралы шешім қабылдайды. Сайлау заңнамасын бұзу жағдайында мандат жарамсыз деп танылады. Парламент сайлаудан кейін 30 күн ішінде Парламент Төрағасының шақыруымен отырысқа жиналады. Парламенттің өкілеттігі жаңа құрамының заңды түрде өткізілетін отырысына дейін ұзартылады. Осы кезеңде Конституцияға өзгерістер енгізілмейді және органикалық заңдар қабылдауға, өзгертуге немесе жоюға жатпайды. Молдавияда парламент сайлауы 2021 жылдың 11 шілдесінде өтті. Мерзімінен бұрын өткен парламент сайлауында "Іс-қимыл және Ынтымақтастық" партиясы (PAS) үлкен жеңіске жетті.
Parliament of Moldova
The Parliament of Moldova (Parlamentul Republicii Moldova) is the supreme representative body of the Republic of Moldova (Republica Moldova), the only state legislative authority, being a unicameral structure composed of 101 elected MPs on lists, for a period or legislature of four years. The Parliament of Moldova is elected by universal vote, equal directly, secret and freely expressed. The president of the Parliament of the Republic of Moldova is elected by the Parliament, with a minimum of 52 votes. The Constitutional Court of the Republic of Moldova, on a proposal of the Central Electoral Commission, decides to validate or invalidate the mandate of the Member of Parliament. The mandate is invalid in the case of violation of electoral legislation. The Parliament is meeting at the convening of the Speaker of the Parliament within 30 days of the elections. The Parliament's mandate is prolonged until the legal meeting of the new composition. During this period the Constitution cannot be amended and organic laws cannot be adopted, amended or abrogated. Parliamentary elections in Moldova took place on 11 July 2021. The snap parliamentary elections resulted in a landslide win for the Party of Action and Solidarity (PAS).
Құрылғы
Парламент қызметкерлері Парламент, Тұрақты бюро, тұрақты комитеттер, парламенттік фракциялар және депутаттардың қызметін ұйымдастыру, ақпараттандыру және технологиялық тұрғыдан қамтамасыз етеді. Парламент қызметкерлерінің құрылымы мен штат тізімі Парламенттің бекітуімен құрылады.
Заң шығару тәртібі
Молдова Конституциясына (1994) сәйкес, Парламент – мемлекеттің жоғары өкілді органы және жалғыз заң шығарушы билігі. Заң шығару бастамасы құқығы Парламент депутаттарына, Спикерге (Конституцияны қайта қарау жөніндегі ұсыныстарды қоспағанда) және Үкіметке тиесілі. Осы құқықты пайдалана отырып, депутаттар мен мемлекет Президенті Парламентке заң жобаларын және заңнамалық ұсыныстарды, ал Үкімет заң жобаларын ұсынады.
Парламенттік фракциялар
Парламенттің жұмыс органдарын құру және оның қызметін ұйымдастыру үшін депутаттар сайлауға қатысушылардың тізімдері бойынша сайланған кемінде 5 депутаттан тұратын парламенттік фракцияларды, сондай-ақ тәуелсіз депутаттардың санымен бірдей құрамдағы парламенттік фракцияларды құрады. Парламенттік фракциялар парламент заңды түрде құрылғаннан кейін 10 күн ішінде құрылады.
Парламент ғимараты
Парламент ғимараты бұрын Кеңес Одағы Коммунистік партиясының Молдова тармағының Орталық комитетінің отырыс өткізілетін орны болған және 1976-1979 жылдар аралығында салынған. Ол бұрын Ленин бульвары деп аталған, қазіргі Степан Ұлы бульварының бойында орналасқан. Ғимаратты Александр Серданцев және Григоре Босенко салған. Ғимарат 2009 жылы туындаған тәртіпсіздіктер кезінде зақымданды, ал 2012 және 2013 жылдары жөндеу жұмыстары жүргізілді. Парламент 2014 жылдың ақпан айында жаңадан қалпына келтірілген ғимаратқа қайта көшіп келді.