Кіріспе
Австрия империясы және оның алдыңғысы, Австрия архигерцогтығы, тарихы бойында Еуропадағы ең ықпалды мемлекеттердің бірі болды. Төменде Австрияның 18 ғасырдағы әскери тарихы келтіріледі.
The Austrian Empire and its predecessor, the Archduchy of Austria, was one of the most prevalent states in Europe throughout its history. The following is Austria's military history from the 18th century.
18 ғасыр
Ұлы түрік соғысындағы әсерлі жеңістерден кейін Австрия Ұлы одақ аясында Франциямен қайтадан соғысқа түсті. Дегенмен, Австрия мен оның одақтастары Турин мен Бленгейм сияқты маңызды жеңістерге қол жеткізіп, Венгрия мен Бавариядағы көтерілістерді сәтті басып тастады. Бірақ, Денин шайқасындағы француз жеңісі Испанияда Бурбон әулетінің тағына отыруын қамтамасыз етті. Соған қарамастан, австриялықтар жақсы күресіп, Раштатт келісімінде елеулі аумақтарды иемденді. 1716 жылы Осман империясы тағы да Австрияға шабуыл жасады, бірақ әскери шеберлігімен көзге түскен Евгений Савойский оларды Петроварадин мен Белград шайқастарында жеңіп, Австрияның аумағын ең үлкен деңгейге дейін кеңейтті. Сол кезде испандықтар жоғалтқан жерлерін қайтарып алмақшы болды, бірақ Австрия мен оның одақтастары олардың жолын кесті. 1730 жылдары австриялық сарбаздар мен генералдардың шеберлігі уақытша төмендеді. Гуасталла мен Грочка шайқастарындағы француздар мен османдықтарға қарсы жеңіліс Австрияның бұрынғыдан иемденген аумақтарының көп бөлігін жоғалтуына әкелді. Одан да жаман, 1740 жылы Пруссия Силезияны басып алып, үлкен державаға айналды. Австрияның шағын елге қарсы жеңілісі көптеген елдерді оны бөлісуге ынталандырды. Пруссия, Франция, Испания, Бавария, Саксония, Неаполь, Сардиния және Модена Австрияны Еуропа картасынан мүлдем жою мақсатымен одақ құрды. Бастапқыда Австрияға жасалған шабуыл сәтті болды: Франко-Бавария әскерлері Жоғарғы Австрияға жылдам кіріп, содан кейін Богемияны және Саксонияны басып алды. Осы уақытта Мария Тереза венгрлерден көмек сұрап, Людвиг Андреас фон Хевенхюллерді бас қолбасшы етіп тағайындады. Британия, Ресей және Нидерландыдан, сондай-ақ уәделенген 60 000 венгр әскерінен (олардың тек 1/3-і жауынгерлік дайындыққа ие болды) көмек келмесе де, Хевенхюллер франко-Бавария әскерлерінің үлкен бөлігін талқандаған ірі шабуылды бастады (тек Линцте ғана 10 000 француз сарбаздары тұтқынға алынды). Мюнхен басып алынды. Алайда, Пруссия Силезияны басып алып, соғыстан шықты. Осы арада Модена басып алынды, Сардиния жағын ауыстырды, ал Испания мен Неаполь Отто Фердинанд фон Абенсперг унд Траунның еңбегі арқасында Солтүстік Италияның барлық аймағын бақылауға алмады. 1743 жылы Саксония да жағын ауыстырды. 1744 жылы Ұлы Фридрих тіпті Богемияны жаулап алуға тырысты, бірақ австро-саксондық күштер оның жабдықтау жолдарын қиындыққа салып, оны кері шегінуге мәжбүр етті. Дегенмен, Хоэнфридберг шайқасындағы жеңісі оған Бавария жеңілгеніне қарамастан, Силезияны сақтап қалуға мүмкіндік берді. Соғыс 1748 жылы аяқталды. Мария Тереза одан кейін әскери реформаларды бастады. Жеті жылдық соғыс басталғанда Пруссия Саксония мен Праганы басып алып, бастапқы табысқа қол жеткізді. Бірақ австриялықтар олардың нашар өнімділігін пайдаланып, Коллин мен Хоккирх шайқастарында пруссиялықтарды жеңді. Кунерсдорф шайқасынан кейін пруссиялықтар жеңіліске соншалықты жақын болды, оларды Бранденбург үйінің ғажайыбы ғана құтқарып қалды. Соңғы күш-жігерінде Пруссия Австрияны Торгауда жеңіп, соғыс шешілмейтін тепе-теңдікке ұласты, бұл Пруссия үшін де қанағаттанарлық болды. Одан кейін Австрияда көптеген әскери қимылдар болған жоқ. Ол Польшаның бөлінісіне қатысты, Пруссияға қарсы тағы бір нәтижесіз күреске түсті және Ресеймен бірлесіп Осман империясын жеңді.
Француз революциялық және Наполеон соғыстары
Австрия Францияның Австрияға соғыс жариялағаннан кейін Француз революциялық соғыстарына қиын бастамамен кірді. Австрия Германия аумақтарын сәтті қорғағанмен, жас Наполеон Бонапарт Солтүстік Италияда австриялықтарды талқандады. Екінші коалициялық соғыс та сәтті болмады, Маренго мен Хоэнлинденде үлкен жеңілістерге ұшырады. Наполеон соғыстары Австрияда кеңінен ұнамады, бірақ Ұлыбритания Австрияны үнемі оған қосылуға көндірді. 1805 жылы Австрия қосылғанда, оның әскері Ульмде капитуляциялап, Аустерлицте ресейліктермен бірге жеңілді. Франциск I-нің інісі, Карл архиепископы, Австрия армиясын тиімдірек ету үшін реформалар жасауға тырысты. Толыққан болмаса да, австриялықтар, бастапқы сәтсіздіктерден кейін, Наполеонға Асперн-Эслингте алғашқы маңызды жеңілісті сыйлады. Алайда Наполеон Ваграм шайқасында Карлді жеңіп, француз армиясы ауыр шығынға ұшырағанына қарамастан, оны бейбітшілікке келісуге мәжбүр етті. Австрия кейін Ресейге француз басқыншылығында маңызды шайқастарсыз қатысты, бірақ француз апатынан кейін Коалицияға қайта қосылды. Австриялықтар неміс және итальяндық науқандарға қатысып, Наполеонды басқа ірі державалармен бірге капитуляцияға мәжбүр етті. Австрия Толентино шайқасында Муратты жеңгеннен кейін оны тақтан түсіруде шешуші рөл атқарды. Наполеонның тағдыры Ватерлоода шешілді.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
1914 жылы Архигерцог Франц Фердинандты серб-босниялық студент Гаврило Принцип өлтірді. Аустрия-Мажарстанның әскери басшысы Конрад фон Хоцендорф бұл оқиғаны Сербияға шабуыл жасау мүмкіндігі ретінде пайдаланды. Сербия ультиматумның барлық талаптарын қабылдамаған соң, Аустрия-Мажарстан шабуыл жасады. Серб майданы: Австрия-Мажарстан әскерлерінің саны аздап көп болғанымен және технологиялық артықшылықтары болғанымен, сербтердің тәжірибелі генералдары мен жоғары мотивті әскерлері болды. Бүкіл сербтік науқан Австрия-Мажарстан үшін сәтсіз аяқталды, ал 1915 жылы неміс және болгар көмегі қажет болды. Дегенмен, 1916 жылы Австрия-Мажарстан Черногорияны сәтті басып алды. Крашник пен Комаровтағы алғашқы жеңістерге қарамастан, австро-венгрлер Галицияның барлық аумағын тез жоғалтты. Германияның көмегімен ресейліктер аймақтың көп бөлігінен ығыстырылды. Алайда, Брусиловтың шабуылы австро-венгр армиясын түгелдей қиратты, олар соғыстың соңына дейін немістерге толық тәуелді болды. Италия майданы: Бұл, мүмкін, австро-венгрлердің 2 жылдан астам уақыт бойы бірнеше Изонзо шабуылдарын тойтарып, ішінара тиімді болған жалғыз майдан болды. 1917 жылы австро-герман әскерлері Капореттодағы тұйыққа қадалуды бұзды, бірақ Пиаве өзенінде тоқтатылды. Дунай монархиясы Витторио Венетода құлады.
Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін
1918-1921 жылдар аралығында әскери күштер Volkswehr (халық қорғанысы) деп аталды. 1921 жылдан қазіргі уақытқа дейін (Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңін (1938–1945) есептемегенде) Австрия әскері Bundesheer ("Федералдық армия") деп аталады. Оған Құрлық әскерлері (KdoLdSK) және Әуе күштері (KdoLuSK) кіреді. 1955 жылы Австрия бейтараптығын жариялап, оны конституциялық заң деңгейіне көтерді. Осыдан бері Австрия әскерінің басты мақсаты – Австрияның бейтараптығын қорғау болып табылады.