Кіріспе

Гавай темір жолы қоғамы – АҚШ-тың Гавайи штатында, Оаху аралында орналасқан 3 футтық тар темір жол және темір жол мұражайы. Ол бұрынғы Оаху темір жолы және жер компаниясының жол төсегін пайдаланады. Қазіргі таңда АҚШ-тың Гавайи штатындағы жалғыз жұмыс істейтін темір жол мұражайы болып табылады.

Тарих

1970 жылы Ваиалуа Ауылшаруашылық Компаниясы 062T локомотивін, №6-ны жарамсыз деп танып, жоюға шешім қабылдады. Себебі, тот басу мен тозу салдарынан локомотив нашар күйге түсіп, көзге жағымсыз болып қана қоймай, оның үстінде онымен ойнайтын балаларға қауіп төндіріп тұрды. Джон Кнаус дереу Ваиалуа Ауылшаруашылық Компаниясының сол кездегі басқарушысы Билл Патиге хабарласып, локомотивті сақтап, қалпына келтіру туралы өтініш білдірді. Содан кейін Джон өзінің басшысы, Луалуэйдегі Әскери-теңіз Әскері Оқ-дәрілер қоймасының капитаны Генри Дэвиспен байланысып, локомотивті сол жерге көшіруді сұрады, өйткені Оаху аралында локомотивтерді жөндеуге арналған соңғы мүмкіндік сонда ғана қалған еді. Бұдан кейін Джон Ұлттық Теміржол Тарихы Қоғамының Эд Бернстеніне хат жолдап, жергілікті бөлім ұйымдастыру туралы ақпарат сұрады. Джонның локомотивті қалпына келтіруге рұқсат алғанына куә болды. Содан кейін ол басқа теміржол жанкүйері Ник Картермен сөйлесті, ол аралдың батыс жағалауындағы теміржол магистралін жұмыс істейтін теміржол үшін сақтап қалуға қызығушылық танытқан еді. 1970 жылдың 22 тамызында Джон Кнаус, Ник Картер, Люман Уилкокс және Кен Пил NRHS жергілікті бөлімін құру мәселесін талқылау үшін жиналды. Уилкоксқа уақытша жарғыны әзірлеу тапсырылды. 27 тамызда Кокко мейрамханасында 15 адам қатысқан ұйымдастыру жиналысы өтті. Уилкокс NRHS жергілікті бөлімін құруды ұсынды, бұл ұсыныс қабылданды. Қатысқан он бес адамның он үшеуі тіркелді. Президенттікке Люман Уилкокс, вице-президенттікке Кен Пил, хатшы-қазынашылыққа Ник Картер және Ұлттық директорлыққа Джон Кнаус сайланды. 1970 жылдың 9 қазанында мүшелер жиналып, жарғыны бекітті және 13 қарашада Бишоп мұражайында жарғы түнін өткізуге келісті. 1971 жылдың 17 ақпанында Ваиалуа Ауылшаруашылық Компаниясының тіркемесі №6 локомотивін Луалуэйге тасымалдау үшін пайдаланылды. Ваиалуа бастауыш мектебінің оқушылары локомотив Ваиалуадан кетер алдында оны жолға шығарып салды. №6 локомотиві Луалуэйге талантты маманды біріктірген магнит болды. Қазандық жасаушы Дейв Грайнер, дәнекерлеуші Дік Маршалл және машина жасаушы Боб Хейни және оларға көмектескісі келетін басқа да адамдар қосылды. 13 қазанда Ұлттық Теміржол Тарихы Қоғамының Гавай бөліміне жарғы берілді. 1971 жылдың 13 қазанында Гавайи штатының Реттеуші Агенттіктер Департаменті Ұлттық Теміржол Тарихы Қоғамының Гавай бөліміне корпорация жарғысын берді. NRHS Гавай бөлімін атау мәселесі туындады: атау тым ұзын болды және ол жергілікті теміржол туралы ештеңе айтпады. 1973 жылдың 19 желтоқсанында өткен мүшелер жиналысында мүшелер NRHS-тан бөлінбей, Гавай теміржол қоғамы атауын пайдалануға дауыс берді. 1972 жылдың 25 қарашасында, сенбі күні, №6 локомотивін қалпына келтіруге арналған салтанатты рәсім өтті, ол 84 жексенбілік жұмыстан кейін аяқталды. Бұл коммерциялық емес білім беру ұйымы Оахудағы қалған теміржол учаскесін (Эвадан Нанакулиге дейін) Мемлекеттік және Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізе алды. 2009 жылдың басына қарай Қоғам шамамен 10 шақырымды қалпына келтірді және одан да көп учаскелерді қалпына келтіру жұмыстарын жалғастыруда. Әдеттегі құрамға бұрынғы АҚШ армиясының платформаларына орнатылған ашық вагондар кіреді. Гавай теміржолы жеке саяхаттар үшін пайдаланылатын люкс вагонына да ие. Жылжымалы құрамға сонымен қатар француз теміржолдары АҚШ-қа сыйлаған 49 вагонның бірі – Merci вагоны да кіреді. 48 штаттың әрқайсысына бір вагон жіберілді, ал Гавай теміржолы коллекциясындағы вагон Вашингтон округінің және сол кездегі Гавайи территориясының өкілі болды.

Басқа қозғалтқыштар

Red Hill операцияларында қолданылған екі кеніштік электр локомотиві мен олардың бір вагоны сыртқы түрі жағынан жаңартылды.