Кіріспе

Татуш аралы – Вашингтон штатындағы Олимпиада түбегінің солтүстік-батыс ұшында орналасқан Флатерри мүйісінің (солтүстік-батысқа қарай) жағалауынан шамамен 0,5 миль (1 км) қашықтықтағы шағын арал және аралдар тобы. Татуш – осы кішігірім аралдар тобының ең ірісі, оны көбінесе жай ғана "Татуш аралы" деп атайды. Бұл аралдар Алава мүйісінен шамамен 15 миль (24 км) оңтүстікке қарай және құрлықтағы 48 штаттың ең батыс нүктесіне жуық орналасқан. Аралдар Маках Резервациясының және Клэлам округінің құрамына кіреді. Аралдар тобының жалпы жер ауданы .

Тарих

Тарихи тұрғыдан алғанда, Татуш аралында Маках тайпасының балық аулау лагерьлері мен АҚШ-тың Жағалау күзеті, Ауа райы бюросы және Әскери-теңіз күштерінің қызметкерлері маусымдық түрде тұрып келген. Қазіргі уақытта аралда тұрақты тұрғындар жоқ. Аралға кіру үшін Маках тайпасының жазбаша рұқсаты қажет. Аралдың атауы Маках тайпасының Татуш (сондай-ақ Татуче немесе Тетакус) атымен белгілі басшысынан шыққан. Татуш аралында 1857 жылдың 28 желтоқсанынан бері Хуан-де-Фука бұғазының кіреберісін бақылайтын Флатерри маяғы орналасқан. 1972 жылы аралдың барлық бөлігі Тарихи орындардың ұлттық тізіліміне қосылды.

Экология

Татуш аралының оқшаулығы, климаты және экологиялық жағынан өнімді Тынық мұхитының солтүстік-шығысында орналасқандығының нәтижесінде, онда ұялайтын көптеген теңіз құстары, бірнеше теңіз сүтқоректілері және теңіз өсімдіктері мен жануарларының алуан түрлі қоғамдастығы қоныстанған. 1967 жылдан бастап Вашингтон университетінің профессоры Роберт Пэйн және оның әріптестері аралдағы теңіз экологиясын жан-жақты зерттеулер жүргізіп келеді. 1990 жылы Джулия Пэриш Пэйннің бірінші студентінің шақыруымен аралға келіп, аралдағы теңіз құстарын ұзақ мерзімді зерттеуді бастады. Зерттеулер түрлердің бір-бірімен байланысын түрлердің өзара әрекеттесу желісі арқылы және қоршаған ортаның өзгеруі мен түрлердің жоғалуының азық тізбегі арқылы қалай таралатынын анықтады. Осы зерттеудегі маңызды экологиялық ұғымдарға кілт тасты түрлер, тұтынушылардың бақылауы, экожүйе құрылымы мен кеңістіктік үлгілердегі табиғи өзгерістер, түрлердің өзара әрекеттесу күші, дене мөлшеріне байланысты популяция динамикасы, сондай-ақ мұхиттың қышқылдануы және Эль-Ниньо сияқты экологиялық өзгерістердің күрделі экожүйелерге тигізетін әсері кіреді.

Климат

Татуш аралында өте қоңыржай мұхиттық климат (Köppen Cfb) басым, онда суық бірақ ұзақ жаздар мен ұзақ, қоңыржай және ылғалды қыстар болады. Климаты батыс Вашингтонға қарағанда Солтүстік Шотландияға немесе Хайда Гвайиге көбірек ұқсас. Бұл, аралдың жыл бойы температураның жоғары және төменгі шектерін теңестіретін және Солтүстік Американың батыс/батыс оңтүстік-батыс жағалауына тән құрғақ жазды болдырмайтын теңіз желдеріне тікелей байланысты. Штаттың қалған бөлігімен салыстырғанда, солтүстік-батыс жағдайына байланысты, Татуш аралы 9b (орташа ең төменгі температура) өсімдік өсіп-өну аймағында орналасқан, ал батыс Вашингтонның көп бөлігі 7b мен 9a аралығында жатады.