Кіріспе
1999 жылы түсірілген телефильм - Льюис Кэрроллдың "Алисаның ғажайып елдегі оқиғалары" (1865) және "Көзілдірмек арқылы" (1871) кітаптарының телефильмге бейімделуі. Ол алғаш рет NBC телеарнасында көрсетілді, содан кейін британдық телеарнада Channel 4 телеарнасында көрсетілді. Алисаның басты рөлін Тина Мажорино ойнады, ал көптеген танымал әртістер Әлисаның оқиға барысында кездесетін эксцентрикалық кейіпкерлерді бейнеледі, соның ішінде Бен Кингсли, Мартин Шорт, Вупи Голдберг, Питер Устинов, Кристофер Ллойд, Джин Уайлдер, Джордж Вендт, Робби Колтрейн және Миранда Ричардсон. Кітаптың көптеген адаптацияларына ұқсас, онда Through the Looking Glass фильміндегі көріністер мен кейіпкерлер бар. Фильм костюм дизайны, макияж, музыкалық композиция және визуалды эффекттер санаттарында төрт "Эмми" сыйлығын жеңіп алды. Фильм 2010 жылы 2 наурызда арнайы DVD нұсқасы ретінде қайта шығарылды, арнайы мүмкіндіктер енгізілмеген, бірақ фильм бастапқы жылдамдығына қалпына келтірілді, өйткені алдыңғы релиздер PAL жылдамдығынан зардап шекті. Фильмнің сахна артындағы сирек деректі фильм 2019 жылы YouTube-та, фильмнің түсірілуінің 20 жылдығына шығарылды.
Alice in Wonderland is a 1999 made for television film adaptation of Lewis Carroll's books Alice's Adventures in Wonderland (1865) and Through the Looking Glass (1871). It was first broadcast on NBC and then shown on British television on Channel 4. Tina Majorino played the lead role of Alice and a number of well known performers portrayed the eccentric characters whom Alice meets during the course of the story, including Ben Kingsley, Martin Short, Whoopi Goldberg, Peter Ustinov, Christopher Lloyd, Gene Wilder, George Wendt, Robbie Coltrane and Miranda Richardson. In common with most adaptations of the book, it includes scenes and characters from Through the Looking Glass. The film won four Emmy Awards in the categories of costume design, makeup, music composition and visual effects. The film was re released as a special edition DVD on March 2, 2010, no special features were included, however the film was restored to its original speed as prior releases suffered from PAL speed up. A rare behind the scenes documentary of the film was released to YouTube in 2019, the 20th anniversary of the film's release.
Сюжет
Элис бақшадағы қонаққа "Cherry Ripe" әнін ұсынуға дайындық үстінде. Гувернантасы (Диллис Лей) қызды мазалап, сахна қорқынышы, бейтаныс адамдар мен ұнамайтын әнге тап болған Алиса үйден қашып шығып, орманға жасырынады. Аспанды бұлттар жауып жатқанда, алма ағаштан құлап түсіп, оның бетінде ұшып жүр. Содан кейін ол ақ қоянды (Ричард Кумбс дауыстаған) көріп, оны қоян орнына қарай ертіп, Ғажайып еліне жетеді. Кішкентай есіктен кіргізіп, әдемі бақшаға жасырынуға тырысқанда, Әлиса кішірейіп, алыпқа айналады, бөлмені көз жасына толтырады және тышқанның мөлшеріне дейін кішірейеді. Ол мысық мысық (Кен Додд) және оның құс достарымен танысады, олар оның жайсыз тарих дәрісінде және Каукус жарысына қатысады. Алиса тағы да ақ қоянға кездеседі, ол оны үйіне жібереді. Алиса сұйықтықтың бөтелкесін тауып, оны өсіреді және үйге қамап қояды. Ақ қоян және оның бағбандары Пэт (Джейсон Бёрн) мен Билл (Пэдди Джойс) Алисаны алып тастауға тырысады, бірақ ол кішкентай мөлшерге дейін кемиді. Ұзын шөпте жүріп, ол майор Кетрпиллар (Бен Кингсли)мен кездеседі, ол оған өнер көрсеткенде қорықпауды айтады. Көптеген көбелектерге айналғаннан кейін, Әлиса оның саңырауқұлағының бір бөлігін жеп, қалыпты мөлшерге оралады. Жақын манорда ол музыкалық герцогинямен (Элизабет Сприггс), оның сәбиімен, қымызға құмар, табақ тастайтын аспазшымен (Шейла Хэнкок) және Чешир мысығымен (Вупи Голдберг) танысады. Бала Әлистің қамқорлығына беріледі, бірақ шошқаға айналады және ол оны жібереді. Чешир мысығы Алисқа "Ақымақ Шляпшы" мен оның досы "Март Қоянды" көруге кеңес береді. Екі жігіт пен олардың досы Шалбармен шай тойда кездескенде, Әлиске сахнада өнер көрсетудің қызығы мен сахна қорқынышын қалай жеңуге болатыны туралы кеңес беріледі. Ақымақ Шапқыр (Мартин Шорт) бұрынғыдай, жүрек патшайымының концертіне қатысқан кездегідей, үстелге секіреді. Ақсақал мен Март Қоян Шешенді шай құмырасына тығып, апат туғыза бастағанда, Әлиса кетеді. Алиса кішкентай есікті тағы да тауып алады және бұл жолы баққа кіре алады, бірақ, өкінішке орай, бұл жүрек патшайымына (Миранда Ричардсон) тиесілі лабиринттік лабиринт болып шығады. Патшаша оны крокет ойынына шақырады, бірақ оның адамдарды бас кесуді жақсы көруі Әлиске ренжітеді. Чешир мысығының беті ауада пайда болады және оны өлтіруге бұйрық беріледі, бірақ Алисаның логикасы тәртіпте қалады және бәрі оны қолдайды. Алиса крокет ойынынан қашып кетеді және Грифонмен (Дональд Синден дауыстайды) және Мок-Тертульмен (Джин Уайлдер) кездеседі. Екеуі Әлиске ән айтып, оны жігерлендіреді және "Лобстер квадрилл" биін үйретеді. Әлиса одан әрі қашып кетіп, үлкен кітапты ашады да, орманның суретіне кіріп, оны орманға айналдырады. Ол Қызыл салт аттыға қарсы күресетін Ақ салт аттымен (Кристофер Ллойд) кездеседі, ол үйге оралғанда оны батыл болуға шақырады. Алиса сөйлейтін гүлдермен кездеседі: Тайгер Лили (Джоанна Ламлидің дауысы), ең ақылға қонымды, кейбір розалар, олар әдепсіз және Алисаның жоғалуы туралы алаңдамайды, ал кейбір маргариткалар, олар қарақшылар. Гүлдер оған көмектескеннен кейін, Элис Твиддлум мен Твиддлиді (Робби Колтрейн мен Джордж Вендт) кездестіреді, олар оған "Күлжау мен ағаш ұстасының" әңгімесін айтып, ұрысқа түседі. Содан кейін Алисаны бұлттар қуып, екі карточкалы сарбаз патша сарайына алып барады, онда Жүректердің құлы (Джейсон Флеминг) патшайымның пирогтерін ұрлаған деп сотталады. Кейін Алисаны куәгерлер алқасына шақырады, бірақ ол үлкен биіктікке дейін өсетін саңырауқұлақты қолданады. Піріштердің қол тигізілмегенін және соттың пайдасыз екенін көргеннен кейін ол патшаны және король Седрикті ашық сынға алады. Сарайда отырған Ақ қоян Әлишаны қорқынышын жеңу үшін ғажайып елге шақырғанын айтады және одан өзіне сенімді ме деп сұрайды. Алиса "иә" деп жауап бергенде, ол: "Олай болса, біз сізге енді қажет емеспіз" деп жауап береді. Содан кейін оны сол жерге әкелген желкенді алма мен бұлттар оны үйге қайтарады. Алма құлағаннан кейін бірнеше секундтан кейін үйде оянған Алиса ата-анасы мен қонақтарының алдында (барлығы да Әдебиеттер еліндегі кейіпкерлерге ұқсайды) батыл ән айтады, бірақ "Шерри піскен" әнін айтудың орнына ол "Лобстер квадрилл" әнін айтады. Әлистің қуанышына бөленген көрермендер оның өнерін тамашалайды. Алиса көрермендердің арасында өзінің мысығы Динаны байқайды, ол шын мәнінде оған құттықтау үшін күлімсіреп отырған Чешир мысығы.
Арнайы әсерлер
Фильмде қуыршақ ойыны мен жанды экшн бейнелері қолданылған. Құшақтардың дизайнын Джим Хенсонның Creature Shop-ы жасаған. Фильмге 875 арнайы цифрлық эффект жасалды. Мысалы, Мартин Шорттың басы; ол Тениелдің суреттеріндегі Шапкашыға ұқсату үшін өз көлемінен үш есеге дейін ұлғайтылды. 2018 жылдың желтоқсан айында композитор Ричард Хартли Тэмми Тукидің "Rattling the Stars" подкасты үшін 20-жылдық мерейтойына арналған фильмдегі жұмысы туралы сұхбат алды. 2019 жылы YouTube-та фильмнің сахна артындағы деректі фильм шығарылды, ол бастапқыда 1999 жылы Hallmark Channel (ол кезде Odyssey Network деп аталатын) телеарнасында көрсетілді және фильмнің VHS, DVD немесе цифрлық нұсқаларына енгізілген жоқ.
Қабылдау
NBC-дің алғашқы эфирі 14,8 үй-бүленің рейтингісі мен 22 пайыздық аудитория үлесін құрады және 25,34 миллион көрермен қарады, бұл аптада үй-бүленің рейтингі бойынша 6-шы орында және жалпы көрермендер саны бойынша ең көп қаралған бағдарлама болды.
Сыни жауап
Rotten Tomatoes сайтта фильмнің 6 сын-пикірге негізделген 33% мақұлдау көрсеткіші бар. Дэвид Зуравик The Baltimore Sun газетінде фильмге оң баға берді, оны "ұлы және сиқырлы өндіріс" деп атап, актерлердің, әсіресе Майорино мен Уайлдердің өнерін мадақтады. Фильмге 5 жұлдыздың 2-ін берген Radio Times тілшісі Дэвид Паркинсон "жақсы Джим Хенсонның қуыршақ ойыны" және Ричардсон мен Уайлдердің өнерін мақтады; дегенмен, ол фильмді "Льюис Кэрроллдің классикалық ертегілерінің алғашқы оқылымдарынан алынған суреттерден әлі де аз деп тапты".