Кіріспе

Спитамен (ежелгі парсы тілінде Спитамана; грек тілінде Σπιταμένης; 370 б.з.д. 328 б.з.д.) - согдиандық согдиандық әскербасы, б.з.д. Қазіргі тарихшылар оны Ескендірдің ең қатал қарсыластарының бірі деп есептейді.

Өмірбаян

Спитамен Бессустың одақтасы болды. 329 жылы Бесс шығыс сатрапияларда көтеріліс ұйымдастырды, сол жылы оның одақтастары оны қолдауға күмәндана бастады. Александр өзінің әскерімен Драпсакаға барды, Бессусты қоршап алды және оны қашып жіберді. Спитамен Бессусты биліктен алып тастады, ал Птолемей оны ұстауға жіберілді. Александр Искәндәрия Есхате жаңа қаласын Жахтартес өзенінің бойында құрып жатқанда, Спитаменнің Согдиананы өзіне қарсы көтеріп, Маркандадағы македониялық гарнизонды қоршап алғаны туралы хабар келді. Сол кезде Спитаменге қарсы әскерді жеке басқармай, Александр Фарнухтың қолбасшылығымен әскер жіберді, ол 2000 адамнан кем емес шығындармен тез жойылды. Көтеріліс енді оның әскеріне тікелей қауіп төндірді, ал Александр Марканданы босатуға жеке барды, бірақ Спитаменнің Согдианадан кетіп, Бактрияға шабуыл жасағанын біліп, оны Бактрияның сатрапы Артабазос II (б.з.д. 328 жылы Спитаменді Александрдың генерал Коэнус Gabai шайқасында жеңген кезде шешуші сәт болды. Спитаменді көшпелі тайпалардың сатқын басшылары өлтіріп, оның басын Александрға жіберіп, бейбітшілік орнатуды өтінді. Спитаменнің Апама деген қызы болды, ол Александрдың ең маңызды генералдарының бірімен және Диадохи Селевки I Никатормен (б.з.д. 324 жылы ақпанда) тұрмысқа шықты. Бұл жұптан Селевкидтер империясының болашақ билеушісі болған Антиох I Сотер деген ұл туды. Бірнеше қалаға оның құрметіне Апамея деп аталды.

Көркем шығармаларда

Спитамен - Стивен Прессфилдтің "Ауған кампаниясы" романындағы кейіпкер.