Кіріспе

Олекранон (/əʊ//'//l//ɛ//k//r//ə//n//ɒ//n/, ), – шынтақ сүйегінің (ұлна) проксимальды, артқы бөлігіндегі ірі, жуан, қисық сүйекті өсінді. Ол шынтақтың ұшын құрайды және шынтақ қуысына (трохлеарлық ойық) қарама-қарсы орналасқан. Олекранон шынтақ буынын түзететін созылушы бұлшықтар үшін тетік (рычаг) ретінде қызмет етеді.

Құрылымы

Олекранон қолдың алдыңғы жағындағы екі сүйектің бірі – шынтақ сүйегінің проксимальді ұшында орналасқан. Қол алға қаратылғанда (супинация) олекранон артқа қарай (постериорлы) қарап тұрады. Ол шынтақ сүйегінің созылу кезінде иық сүйегінің олекранон ойысына кіретіндей етіп, жоғары жағында иілген. Оның негізі денесімен және шынтақ сүйегінің жоғарғы ұшының ең тар бөлігімен қосылған жерде тартылады. Оның артқы беті артқа қарай бағытталған, үшбұрышты, тегіс, тері астында орналасқан және қапшықпен жабылған. Оның жоғарғы беті төртбұрышты пішіндес, артында трицепс бұлшық етінің бекітілуі үшін дөңгелек іздер бар; ал алдыңғы жағында, шетіне жақын, шынтақ буынының артқы байламшасының бір бөлігін бекіту үшін әлсіз көлденең ойық бар. Оның алдыңғы беті тегіс, ойыс және жартылай ай тәрізді ойықтың жоғарғы бөлігін құрайды. Оның жиектері жоғарғы бетінің шетіндегі ойықтың жалғасы болып табылады; олар байламшаларды бекітуге қызмет етеді, атап айтқанда, медиальды жақтағы шынтақ байламшасының артқы бөлігі және латеральды жақтағы артқы байламша. Медиальды жиегінен білектегі сүйір бұлшық етінің бір бөлігі басталады; ал латеральды жиегіне анконей бұлшық еті бекітіледі.

Клиникалық маңызы

Олекранонның сынуы жиі кездесетін жарақаттардың бірі. Радиалды бас алға қарай жылғаланған олекранон сынығы Хьюм сынығы деп аталады.

Этимология

"Олекранон" сөзі грек тіліндегі "олене" – шынтақ, ал "кранон" – бас деген сөздерден шыққан.