Кіріспе

Рингит медикаментоз (немесе РМ, сондай-ақ қайта туындайтын мұрын тұншығуы деп те аталады) – мұрынның қабықшасындағы қан тамырларын тарылтатын жергілікті деконгестанттарды (мысалы, оксиметазолин, фенилэфрин, ксилометазолин және нафазолин мұрынға шашыратылатын дәрілер) және кейбір ауызға қабылданатын препараттарды (мысалы, симпатомиметик аминдер мен әртүрлі 2-имидазолиндер) ұзақ қолдану нәтижесінде пайда болатын қайта туындайтын мұрын тұншығуының күдікті жағдайы, бірақ дәлелдер әртүрлі.

Презентация

РМ-нің ерекше көрінісі – бірнеше күнге деконгестант қолданғаннан кейін мұрынның бітілуі, бірақ мұрыннан судың ағуы, мұрыннан артқа тамшылау немесе түшкіру болмайды. Бұл жағдай әдетте жергілікті деконгестанттарды 5–7 күн қолданғаннан кейін пайда болады. Пациенттер көбінесе РМ пайда болғанда мұрынға шашыратылатын препараттың дозасын және қолдану жиілігін арттыруға тырысады, бұл жағдайды нашарлатады. Қайта туындаған бітелуден туындаған мұрын жолдарының ісінуі соңында мұрын қабыршақтарының үлкейіп өсуіне (гипертрофияға) әкелуі мүмкін, ол хирургиялық жолмен алынғанша мұрынмен тыныс алуды қиындатады.

Патофизиология

РМ патофизиологиясы нақты белгісіз, бірақ норэпинефрин сигналдауға қатысты бірнеше механизмдер ұсынылған. Бастапқыда альфа-рецепторлардың қан тамырларын тарылтатын әсері басым болады, бірақ альфа-агонисттерді қолдануды жалғастырғанда, бұл әсер бірінші кезекте әлсірейді, соның нәтижесінде бета-рецепторлардың стимуляциясынан туындайтын қан тамырларының кеңеюі көрінеді. 2 Оксиметазолин сияқты имидазолин туындылары эндогенді норадреналин өндірісіне теріс кері байланыс жасауы мүмкін. Сондықтан, ұзақ қолдану тоқтатылғаннан кейін, мұрын шырышы қабығында симпатикалық қан тамырларын тарылтатын әрекет жеткіліксіз болады, ал парасимпатикалық жүйенің басымдығы секрецияның жоғарылауына және мұрынның ісінуіне әкелуі мүмкін. Деректерге сәйкес, егер оксиметазолин аллергиялық ринитке тек түнде қолданылса (дәрінің нұсқауында көрсетілгендей жиірек дозалаудың орнына), онда оны бір аптадан астам қолдануға болады, әсіресе флутиказон фуроат сияқты интраназальды стероид қолданғанда, дәрілік ринит даму қаупі жоғары емес.

Емдеу

РМ-ді емдеу – қоздырғыш мұрын спрейін немесе ауызға қабылданатын дәріні тоқтатуды білдіреді. "Түгел тоқтату" және "кезең-кезеңмен тоқтату" тәсілдерін қолдануға болады. Түгел тоқтату – ең тиімді емдеу әдісі, себебі ол жағдайдың себебін тікелей жояды, алайда дәріні тоқтату мен симптомдардың басылуы арасындағы уақыт кейбір адамдар үшін тым ұзақ және жағымсыз болуы мүмкін (әсіресе мұрыннан тыныс ала алмағанда ұйықтауға тырысқанда). Егер спрейде деконгестант болмаса, рецептсіз (OTC) тұзды мұрын спрейлері мұрынды РМ-ге шақырмастан ашуға көмектеседі.