Жозеф О'Догерти: Ирландия саяхатшысы және революционері
Joseph O'Doherty
Ирландиялық саяхатшы, заңгер және революционер Джозеф О'Догерти (1891-1979) өмірі мен қызметі. Донегал графтығында туған, Ирландия тарихындағы маңызды тұлға.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық саясаткер (1891–1979)
Irish politician (1891–1979)
Джозеф О'Доэрти (24 желтоқсан 1891 – 10 тамыз 1979) – ирландиялық мұғалім, заңгер, революционер, саясаткер, округ әкімшісі, Бірінші Дэйлдің және Ирландия еркін мемлекеті Сенатының мүшесі.
Joseph O'Doherty (24 December 1891 – 10 August 1979) was an Irish teacher, barrister, revolutionary, politician, county manager, member of the First Dáil and of the Irish Free State Seanad.
Отбасы
Джозеф О'Доэртидің әкесі Майкл О'Доэрти Донегал графтығының Инишовен түбегіндегі Рагин Бег тауының жанында орналасқан Дезертегни приходындағы Гортиарриганнан шыққан белгілі кәсіпкер болған. Майкл үйленгеннен кейін Гортиарриганнан Дерри қаласына көшіп, онда ол атты такси бизнесі мен ет дүкендерінің желісін ашты, жарысқа қатысатын жылқы ұстады, мал саудасымен айналысты және 1916 жылға дейін британдық Корольдік теңіз күштерінің Дунридегі бекінісіне ет жеткізіп тұрды. Джозефтің анасы Роза О'Доэрти (туған тегі Маклафлин) оны революционер болуға шабыттандырды. О'Доэрти 1891 жылғы Рождество қарсаңында Дерри қаласының Богсайд ауданындағы 14 Литтл Даймонд мекенжайындағы ата-анасының үйінде дүниеге келді. Оның інісі Сеамус та ИРБ мүшесі болды және Пасха көтерілісіне қатысты.
Joseph O'Doherty's father Michael O'Doherty was a prosperous entrepreneur from Gortyarrigan in the parish of Desertegney at the side of Raghin Beg mountain on the Inishowen peninsula, County Donegal. When he got married, Michael moved from Gortyarrigan to the town of Derry where he owned a hansom cab business and a chain of butcher shops, kept racing horses, traded in cattle, and supplied meat until 1916 for the British Royal Navy fort at Dunree. Joseph's mother Rose O'Doherty (née McLaughlin) inspired him to become a revolutionary. O'Doherty was born at his parents' home at 14 Little Diamond in the Bogside district of Derry on Christmas Eve 1891. His brother, Séamus, was also a member of the IRB and took part in the events of the Easter Rising.
Білім
Ол алғаш рет Дерридегі Сент-Клумб колледжінің грамматикалық мектебінде білім алды. Содан кейін ол Дублиндегі (Драмкондра) Санкт-Патрик колледжінде оқыды және 1912 жылы бастауыш сынып мұғалімі дипломын алды. Ол мұғалімдік біліктілік алған кезде, Ирландияда Үй өкіметіне деген жаңа үміттердің күшеюі мен Ирландиялық Одақтастар Альянсының және Ольстер Одақтастар Партиясының басшысы сэр Эдвард Карсонның қарсылығы басталған кез болатын. Жас Жозеф революциялық әдебиетке терең бойлады – бұл әсіресе білімге деген қызығушылығының арқасында Падраик Пирсенің мақалалары мен өлеңдерін оқуға итерді, сондай-ақ ол үнді революциялық газеті «Банде Матарам»-ға жазылды. 1913/14 жылдары Джон Редмондтың Ирландия парламенттік партиясына көңілі толыққанды қалып қойды. О'Доэрти мұғалімдік курсын аяқтағаннан кейін алты ай оқытумен айналысты. Ол оқытуды жақсы көріп, осы салада жұмысын жалғастыруды қалаған, бірақ көп ұзамай ағасы Сеамус О'Доэрти оны республикалық қозғалысқа қосылуға көндірді. Содан кейін ол Дублиндегі Ормонде-Кейде орналасқан Lawlor Ltd. фирмасына жұмысқа орналасты, оның директорларының бірі Катал Бруга болды, ол кейіннен Dáil Éireann-нің бірінші төрағасы және президенті, сондай-ақ Ирландия Республикалық Армиясының (Ескі IRA) алғашқы Бас штабының бастығы атанды. Кейін ол Дублиндегі Тринити колледжінде оқыды және Кингс-Иннс құқық мектебіне қабылданды, онда ол заңгер дипломын алды.
He was first educated at St Columb's College grammar school in Derry. He then studied at St Patrick's College, Drumcondra, (Dublin) where he qualified as a primary school teacher in 1912. When he qualified as a teacher, Ireland was in the middle of the renewed expectations of Home Rule and the opposing activities of Sir Edward Carson, the leader of the Irish Unionist Alliance and of the Ulster Unionist Party. The young Joseph became well soaked in revolutionary literature – partly through his interest in education which led him to read the articles and poetry of Pádraic Pearse – and he became a subscriber to the Indian revolutionary newspaper Bande Mataram. By 1913/14, he was completely disillusioned with the Irish Parliamentary Party of John Redmond. With his teacher training completed, O'Doherty taught for six months. He loved teaching and wanted to continue in this field, but was soon reluctantly persuaded by his elder brother Séamus O'Doherty to join the republican movement. He then joined the firm of Lawlor Ltd., of Ormonde Quay, Dublin, one of whose directors was Cathal Brugha, who subsequently became the first chairman and President of Dáil Éireann and the first Chief of Staff of the Irish Republican Army (the Old IRA). He later studied at Trinity College Dublin and was enrolled at King's Inns where he qualified as a Barrister at Law.
Ирландиялық еріктілер
1913 жылы О'Доэрти Дублиндегі Ротондада өткен жиынға қатысып, Ирландиялық еріктілер қатарына қосылды. Ол Дублин қаласының 3-ші батальонының "Б" ротасының мүшесі болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Ирландиялық еріктілердің 90%-дан астамы Ұлттық еріктілерге қосылып, осылайша Еуропа майданындағы шайқастарға қатысу үшін Ұлыбритания армиясының 10-шы (ирландиялық) және 16-шы (ирландиялық) дивизияларына жазылды. Бұл Ирландиялық еріктілердің қатарында 10-14 мыңдай мүше қалғанын көрсетті. 1916 жылғы Пасха көтерілісінде еріктілер Ирландияның тәуелсіздігі үшін күресті, оларға Ирландиялық азаматтық армиясы, Куманна на мБан және Фианна Эйран қосылып, Ирландия Республикалық армиясын құрды, бұл Ескі ИРА деп те белгілі. О'Доэрти Кросмагленнен Малин-Хедке дейін еріктілердің бөлімдерін құрды. 1916 жылғы Пасха көтерілісіне дайындық кезеңінде оған Дерри еріктілерінің басшылығы тапсырылды және ол 1921 жылға дейін Басқару комитетінің мүшесі болып қалды.
In 1913 O'Doherty joined the Irish Volunteers when the organisation met at the Rotunda in Dublin. He was a member of the Volunteers 'B' Company, 3d Battalion, Dublin. At the start of World War I, over 90% of the Irish Volunteers joined the National Volunteers and thus enlisted in the 10th (Irish) Division and 16th (Irish) Division of the British Army to fight in Europe. This left the Irish Volunteers with a rump estimated at 10–14,000 members. The Volunteers fought for Irish independence in 1916's Easter Rising, and were joined by the Irish Citizen Army, Cumann na mBan and Fianna Éireann to form the Irish Republican Army a. k. a. the Old IRA. O'Doherty founded branches of the Volunteers from Crossmaglen to Malin Head. He was given command of the Derry Volunteers in the buildup to 1916 Easter Rising and remained a member of the Executive until 1921.
Ирландиялық республикалық бауырлас
Еріктілер қатарына қосылғаннан кейін көп ұзамай Джозефтің ағасы Сеймус оған Ирландия Республикалық Бауырластығы (IRB) деп аталатын құпия революциялық партияның бар екенін айтты, және ол оның мүшесі екенін жеткізді. Сеймус Джозефтен құпия ұйымдар туралы ойын сұрағанда, Джозеф жоспарларды сақтау үшін құпиялылық қажет деп ойлайтынын жауап берді. Ол бұрын IRB-ның бар екенін және ағасының мүше екенін білмеген. Оған қосылу ұсынылды және О'Дохерти отбасының жақын досы, радикалды "Irish Freedom" газетінің редакторы Сеан Мак Диармада оны қабылдады. О'Дохерти 1916 жылғы Пасха көтерілісінен кейінге дейін IRB мүшесі болып қалды және IRB оны Howth Road және Killcoole қару-жарақ жеткізу операцияларына арнайы жұмылдырды.
Shortly after joining the Volunteers, Joseph's elder brother Seamus informed him of the existence of the secret revolutionary party called the Irish Republican Brotherhood (IRB) of which he was a member. When Seamus asked Joseph for his opinion of secret organisations, Joseph replied that he thought secrecy was necessary to safeguard plans. Until then, he had no idea that the IRB existed and that his brother was a member. He was asked to join and was initiated into it by a close friend of the O'Doherty family, Seán Mac Diarmada who was the manager of the radical newspaper Irish Freedom. O'Doherty remained a member of the IRB until after the 1916 Easter Rising, and was specially mobilised by the IRB for the Howth Road and Killcoole gun runnings.
Қару айналымы
1914 жылы О'Доэрти Хоут пен Килкулдегі екі батыл қару жеткізу операциясына қатысты. Бірінші қону 1914 жылғы 26 шілдеде Хоутта болды, сол кезде Эрскин Чайлдерс және оның әйелі Молли Чайлдерс 1500 бір оқты Mauser 71 мылтығын Германияның Гамбург қаласынан Ирландиялық еріктілер үшін 51 футтық «Asgard» яхтасымен әкелді. 1870-71 жылдардағы Франко-пруссия соғысы кезінде жасалған қарулар әлі де қолданысқа жарамды болды. Кейін олар 1916 жылғы Пасха көтерілісі кезінде Дублиндегі Бас пошта (GPO) кеңсесіне жасалған шабуылда қолданылды. О'Доэрти Бульмер Хобсон, Дуглас Хайд, Даррел Фиггис, Пидар Керни, Томас Макдонаг және басқалармен бірге «Asgard» яхтасынан 900-ге жуық Mauser мылтығы мен 29 000 оқтың алғашқы партиясын түсірді. Бұл оқиға көпшіктің көз алдында, ашық күндіз болғандықтан, полиция мен әскери күштер дереу араласты. Хоуттан Дублинге қару-жарақ конвойын сүйемелдеп бара жатқанда, О'Доэрти қауіпсіздік күштерімен болған қақтығыста қаруының салдағын сындырып алды, бірақ олардан қашуға мүкіндік алды. Корольдің Шотландиялық шекаралық полкі казармаға оралғанда, Бакалаврлар аллеясында азаматтар оларды тас лақтытып, тіл тиектеп қарсы алды. Сақшылар бір адамды байонеттеп, қарусыз тұрған көрермендерге оқ атты, нәтижесінде төрт адам қаза тауып, 38 адам жараланды. Бұл оқиға «Бакалаврлар аллеясының трагедиясы» деп танылды. О'Доэрти келесі аптада, 1 тамыздың ортасында, 1914 жылы еріктілер 600 неміс жасаған Mauser 71 мылтығы мен 20 000 оқты «Chotah» кемесінен Килкулдегі (Уиклоу округі) жағажайға түсіріп, қараңғылықта жасырды. О'Доэрти жүк көлігінде болды, ол жүк жіберілгенін Санкт-Энда мектебіне (Падрейк Пирс 1908 жылы құрған) жеткізді, ал қазір ол Дублин тауларының етегіндегі Ратфарнамдағы «Эрмитаж» ғимаратында орналасқан. Пирс оларды баспалдақта күтіп отырды.
In 1914, O'Doherty took part in the two audacious gun running events at Howth and Kilcoole. The first landing took place on 26 July 1914 at Howth, when Erskine Childers and his wife Molly Childers smuggled 1,500 single shot Mauser 71 rifles from Hamburg, Germany for the Irish Volunteers aboard their 51 ft gaff yacht, the Asgard. The guns, dating from the Franco Prussian War of 1870–71 were still functioning. They were later used in the attack on the General Post Office (GPO) in Dublin during the 1916 Easter Rising. O'Doherty unloaded the first consignment of around 900 Mausers and 29,000 bullets off the Asgard along with Bulmer Hobson, Douglas Hyde, Darrell Figgis, Peadar Kearney, Thomas MacDonagh and others. This happened in public view in broad daylight and quickly led to police and military intervention. While accompanying the weapons convoy on the road from Howth to Dublin, O'Doherty broke the butt of his gun in a skirmish with the security forces, but successfully evaded them. As the King's Own Scottish Borderers infantry regiment returned to barracks, they were accosted at Bachelors Walk by civilians who threw stones and exchanged insults with the regulars. The soldiers bayoneted one man and shot into the unarmed crowd, resulting in four dead and 38 wounded civilians in what became known as the Bachelor's Walk massacre. O'Doherty was also involved in the second gun running the following week, around midnight on 1 August 1914, when the volunteers landed 600 more German made Mauser 71 single shot rifles and 20,000 rounds of ammunition off the Chotah at the much more discretely located beach at Kilkoole, County Wicklow, and spirited them away under cover of darkness. O'Doherty was in the lorry that delivered that consignment to a cache at St. Enda's School (which Padraic Pearse had founded in 1908) and which was now located at The Hermitage at Rathfarnam in the foothills of the Dublin Mountains where Pearse was waiting for them on the steps.
Басқа операциялар
1914 жылы О'Доэрти Уильям Конвей басшылығымен Дублиндегі Мансион-хауста өтетін британдық армияның сарбаздарды қабылдау жиынын бұзу үшін жұмылдырылған IRB мүшелерінің арнайы тобының бірі болды. Олар Парнелл алаңында 24 сағатқа жететін азық-түлікпен және қарумен дайындалды, бірақ Дублин қамалында көптеген британдық сарбаздардың жиналғаны және аймақты бақылауға алғаны хабарланды, сондықтан ішке кіру мүмкін емес еді, ал операция тоқтатылды. 1914 жылы О'Доэрти, ирландиялық еріктілердің Германия империясынан лоялисттік жарымәскери Ольстер еріктілер күштеріне жеткізілген 216 тонна қару-жарақтан бір бөлігін тартып алған, сол жылдың 24 және 25 сәуірінде Ларн қару жөнелтуіндегі аз танымал операцияға қатысты. Одан көп ұзамай, Дублиндегі театрда еріктілердің басқа бір мүшесімен бірге қойылымды тамашалап отырғанда, О'Доэрти үзіліс кезінде вестибюльде тұтқындалды. Оларды Дублин қамалына алып кетуге дайындалып жатқанда, О'Доэрти оларды екеуін де қару-жарақ сақтаған жерлерді және басқа да ақпаратты беру үшін азаптауға дайын екенін түсінді. Театр сыртында жиналған көрермендердің назарын аударған сарбаздардың алаңдауын пайдаланып, О'Доэрти сарбаздардың штыктарының астынан сығылып өтіп, келе жатқан трамвайға секіріп, түнге қашып кетті. Бірнеше күннен кейін оның досының денесі Дублин тауларындағы Featherbed деген жерде мүшеленген күйі табылды. О'Доэрти 1915 жылға дейін Дублинде болды, содан кейін әкесі одан Дерриге қайтып, ол жақында сатып алған қасап дүкендерінің тізбегін басқаруын сұрады. Дерриге оралғаннан кейін ол Патрик Маккартэнмен бірге еріктілердің Дерри бөлімшесіне қосылды, ол бұрын АҚШ-тың Пенсильвания штатында Irish Freedom журналын редакциялаған және қазір Солтүстікте IRB-ны басқарып отырған. 1916 жылдың қаңтар айында Маккартэннің өтініші бойынша О'Доэрти Edmiston & Scotts деген саудагер арқылы қару-жарақ партиясын қабылдады. Дерри еріктілер тобы .303 мылтық оқ-дәрілерін де алды, оларды О'Доэрти мен оның отбасы мүшелері жиі Дублинге жеткізіп жүрді.
In 1914 O'Doherty was one of a special group of IRB men mobilised under William Conway to frustrate a British Army recruiting meeting that was to be held at the Mansion House in Dublin. They were mobilised in Parnell Square with about 24 hours' rations and with arms, but the word came that a large group of British soldiers were in Dublin Castle and had taken over control of the area so that it would be impossible to get in, and the operation was called off. In 1914, O'Doherty took part in a little known operation in which the Irish Volunteers seized part of the 216 tonnes of guns and ammunition that had been delivered to the loyalist paramilitary Ulster Volunteer Force from the German Empire, in the Larne gun running incident on 24 and 25 April of that year. Soon afterwards, while attending a play at a theatre in Dublin with another member of the Volunteer Executive, O'Doherty was arrested in the lobby during the intermission. As they were about to be marched up to Dublin Castle, O'Doherty realised that they would both be tortured to reveal the location of the weapons caches and other information. Taking advantage of the soldiers being distracted by the crowd of onlookers who had gathered outside the theatre, O'Doherty ducked under the soldiers’ bayonets, leapt onto a passing tram, and escaped into the night. Days later, his friend's body was found, dismembered, at the Featherbed in the nearby Dublin mountains. O'Doherty remained in Dublin until 1915 when his father asked him to return to Derry to manage the chain of butchers' shops business which he had recently bought there. After moving back to Derry, he joined the Derry branch of the Volunteers with Patrick McCartan who had previously edited the journal Irish Freedom in Pennsylvania, USA, and who was now in control of the IRB in the North. At McCartan's request in January 1916, O'Doherty took a delivery of arms via a trader named Edmiston & Scotts. The Derry Volunteer group also obtained quantities of .303 rifle ammunition which were delivered to Dublin, frequently by O'Doherty and members of his family.
1916 жылғы Пасхалық көтеріліс
О'Доэртиге Ирландиялық еріктілердің атқарушы органы Дерридегі Пасхалық көтерілісті үйлестіру және жоспарланған операцияны бастау сигналын күту міндеті жүктелді. Бірақ, Пасха жексенбісі күні таңертең "Sunday Independent" газеті еріктілердің бас штабы Эoin MacNeill-дің еріктілерге қатысудан бас тартуға кеңес беретін соңғы сәттегі бұйрығын жариялағанда, ол қатты қайғыға батты. Көтеріліс Дублинде болғанмен, Дерри еріктілері осы бұйрықтан туған жаңсақтық пен Дублинмен байланыстың үзілуіне байланысты қатыспады. Көтеріліс негізінен Дублинде болды, онда ол көптеген зиян келтірді. Керри, Корк, Вексфорд, Килдар, Донегал және Галвейде де еріктілер тобы шаралар жасағанымен, еріктілердің көп бөлігі MacNeill-дің тоқтатуының нәтижесінде қатыспады. Барлығы 3430 ер адам және 79 әйел тұтқындалды. 187 адам әскери сотта қаралып, 90 адам өлім жазасына кесілді. Олардың 14-і, оның ішінде Жарияламаға қол қойған жеті адам да, 3-12 мамыр аралығында Килменхам түрмесінде атылды. Өлім жазасынан құтылған ең танымал көшбасшы – 3-ші батальонның командирі Эamon de Valera болды, бұл оның американдық тегімен байланысты болды. Кейін ол Ирландия Республикасының президенті болды.
O'Doherty was charged by the Irish Volunteers Executive to co ordinate the Easter Rising in Derry, and to wait for the signal to begin the planned operation. But to his great dismay on Easter Sunday morning, the Sunday Independent newspaper published a last minute countermanding order by the Volunteers Chief of Staff, Eoin MacNeill advising the Volunteers not to take part. Although the rising did take place in Dublin, the Derry Volunteers did not participate due to confusion over this countermanding order and a subsequent breakdown in communications with Dublin. The rising took place mainly in Dublin where it caused considerable damage. Although volunteer groups also took action in Kerry, Cork, Wexford, Kildare, Donegal, and Galway, a considerable section of the Volunteers did not participate – partly as a result of MacNeill's cancellation. A total of 3,430 men and 79 women were arrested. 187 were tried under a series of court martials, and 90 were sentenced to death. 14 of them including all seven signatories of the Proclamation and were executed by firing squad at Kilmainham Gaol between 3 and 12 May. The most prominent leader to escape execution was the Commandant of the 3rd Battalion, Éamon de Valera, partly because of his American birth. He subsequently became President of the Irish Republic.
Тұтқынға алу және түрмеге қамау
О'Доэрти мен оның інісі Шеймус Пасхалық көтерілістен кейін бірнеше күн өткен соң тұтқындалып, қолғаппен Дублинге жеткізілді, онда олар Дублиндегі Ричмонд казармасына қамалды. О'Доэрти көп ұзамай Даун графтығындағы Балликинлардағы Аберкорн казармасына жіберілді. Ол Белфаст түрмесінде, Дерри түрмесінде уақыт өткізді, содан кейін Батыс Йоркширдегі (Англия) Уэйкфилд түрмесіне, Лондондағы Вормвуд Скрабсқа және Уэльстегі Фронгох тұтқын лагеріне ауыстырылды. Ол Маунтджой түрмесінде қамалмағанымен, Пэдрейк Пирспен (1879–1916) осы түрмеде соңғы сөйлескендердің бірі болды (көрген адам ретінде немесе терезе арқылы), одан кейін Пирс атылып өлтірілді. Он жылдар өткен соң түсірілген видеосұхбатында О'Доэрти: «Тұтқындалғандардың біздері қолғаппен Дублиндегі Ричмонд казармасына, содан кейін Англияға жеткізілдік. Біздің топты британдық полктің қатарына қосып, Дублин көшелерімен жүргізіп әкелді, және бірнеше бөлімдерге тас лақтырылды» деді. [Бұл сөздер ТГ4 телеарнасының «Фронгох тұтқын лагері» атты деректі фильмінде қолданылды (бірақ оның өзінің дауысы емес). Көтерілістің сәтсіздігі еріктілер үшін үлкен көңіл көші болғанымен, Фронгох тұтқын лагері «Революция университеті» ретінде танымал болды, онда тұтқындар 1919 жылы Бірінші Дайлды құрудың табысты стратегиясын жоспарлады. Ол жерде тұтқындалғандардың ішінде 30 адам депутат (TD) болды (оның ішінде О'Доэрти, Ричард Малкахи, Майкл Коллинз, Шон Т. О'Келли) және Эмон де Валера, олардың екеуі кейін Ирландия президенті болды. Бірақ бірнеше аптадан кейін олардың әскери тұтқын мәртебесі мен жеңілдіктері алынып тасталды, және О'Доэрти 1916 жылдың тамыз айының басында босатылды. О'Доэрти Дерриге қайтып, әкесіне отбасылық бизнестің бас кеңсесін қайта ашуға көмектесті, содан кейін желтоқсан айында оған хабарласып, 1916 жылы жарық көрген «Феникс» атты алғашқы республикалық газетті басқаруды ұсынды.
O'Doherty and his brother Seamus were arrested a few days after the Easter Rising and taken in handcuffs to Dublin where they were imprisoned in Richmond Barracks in Dublin. O'Doherty was sent soon afterwards to the Abercorn Barracks at Ballykinlar in County Down. He spent time at Belfast gaol, Derry gaol, and was subsequently moved to Wakefield Prison in West Yorkshire (England), Wormwood Scrubs in London and the Frongoch internment camp in Wales, where he was sent as an Irish prisoner of war along with 1,800 others including Michael Collins and Arthur Griffith. Although he was not imprisoned in Mountjoy Gaol, he was one of the last people to speak to Pádraig Pearse (1879–1916) there (either as a visitor or through a window) before the latter was executed by firing squad. In a filmed interview decades later, O'Doherty said "Those of us who were arrested were transferred in handcuffs to Richmond Barracks in Dublin, and subsequently transferred to England. Our crowd were marched between the files of a British regiment through the streets of Dublin, and several sections were stoned." [Quoted from a statement by him used (but not with his own voice) in the TG4 documentary film, "Internment Camp Frongoch". Although the failure of the Rising was a major disappointment for the Volunteers, the Frongoch internment camp became known as the "University of Revolution", where the inmates planned their successful strategy to establish the First Dail in 1919. Among those interned there, 30 would become TDs (including O'Doherty, Richard Mulcahy, Michael Collins, Seán T. O'Kelly) and Éamon de Valera, two of whom later became Presidents of Ireland. After a few weeks, however, their prisoner of war status and privileges were withdrawn, and O'Doherty was released in early August 1916
O'Doherty went back to Derry and helped his father re open the head office of his family business, and then in December he was contacted and asked to come up and manage the first republican paper that was published in 1916, called "The Phoenix".
Неміс сюжеті
1918 жылдың 16-17 мамыр түнінде О'Дохерти 150 Sinn Féin басшысымен бірге «неміс қастандығы» деп аталатын іске қатысты тұтқындалды. Бұл – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ирландияға шабуыл жасау үшін Германия империясымен сөз байласып әрекеттенді деген жалған айыптау арқылы Sinn Féin партиясын жамандау мақсатында Дублин қамалының әкімшілігі ұйымдастырған қара пропаганданың дезинформациялық науқаны еді. Бұл қастандық, британдық соғыс күшін бағыттан ауыстыруға бағытталған деп есептелді және Ирландияда әскери шақыруды енгізуге тырысқандарға қарсы белсенді түрде күрескен Sinn Féin басшыларын тұтқындауды ақтау үшін пайдаланылды. О'Дохерти Арбор-Хилл түрмесіне қамалды, бірақ 1917 жылы босатылды. Сол жылы ол Ирландиялық еріктілердің басқару құрамына мүше болды.
On the night of 16–17 May 1918, O'Doherty was arrested along with 150 Sinn Féin leaders concerning the so called German Plot. This was disinformation campaign of black propaganda organised by the Dublin Castle administration to discredit Sinn Féin by falsely accusing it of conspiring with the German Empire to start an armed insurrection and invade in Ireland during World War I. This alleged conspiracy which would have diverted the British war effort, was used to justify the internment of Sinn Féin leaders, who were actively opposing attempts to introduce conscription in Ireland. O'Doherty was put in Arbour Hill gaol , but was released in 1917. He became a member of the executive of the Irish Volunteers that year.
1918 жылғы жалпы сайлау
1916 жылғы Пасха көтерілісінен кейін Синн Фейн партиясы (1905 жылы Артур Гриффит құрған) қайта ұйымдастырылып, бүкіл ел бойынша қозғалысқа айналды. Ол Ирландия Республикасының құрылуын талап етті, сайланған мүшелері Вестминстерде отырмай, орнына жеке және тәуелсіз ирланд парламентін құруды көздеді. Партия Ұлыбритания Парламенті таратылғаннан кейін шақырылған 1918 жылғы 14 желтоқсандағы жалпы сайлауға қатысып, 105 ирландтық орынның 73-ін жеңіп алды. О'Доэрти, қазір 26 жаста, Донегал Солтүстігінен Синн Фейн партиясынан Ұлыбритания Парламентінің депутаты болып сайланды, жалғыз қарсыласын (Ирландия парламенттік партиясынан) жеңді. Вестминстер парламентіне бармай, орнына ирланд заң шығару жиналысын құруға берген уәделеріне сәйкес, жаңадан сайланған 28 Синн Фейн өкілі жиналып, өздерін бірінші Dáil Éireann деп жариялады, өздерін депутаттар емес, Teachtaí Dála (TDs) деп атады. Қалған Синн Фейн TDs түрмеде немесе басқа себептермен қатыса алмады. Бірінші Dáil құрылған күні, сәйкестік бойынша, Ирландия Республикалық армиясы мен британ мемлекетінің қауіпсіздік күштері арасындағы Ирландия Тәуелсіздік соғысының басталған күнімен бірге келді. Синн Фейн кандидаттары британ мемлекетімен қарулы қақтығысқа түсудің нақты платформасымен сайлауға қатыспағанмен және алғашқы әскери әрекеттер Dáil-дің рұқсатынсыз жасалған болса да, барлық дерлік TDs-тің революциялық күресшілер ретіндегі өткені Ирландия революциялық кезеңінің соғысқа дейін жетелеп соғуына себеп болды.
In the aftermath of the Easter Rising of 1916, the Sinn Féin party (founded by Arthur Griffith in 1905), was reorganised and grew into a nation wide movement, calling for the establishment of an Irish Republic with elected members abstaining from Westminster and instead establishing a separate and independent Irish parliament. The party contested the 14 December 1918 general election, called following the dissolution of the United Kingdom Parliament, and swept the country winning 73 of the 105 Irish seats. O'Doherty, now aged 26, was elected as Sinn Féin Member of the UK Parliament for Donegal North, defeating his only opponent (from the Irish Parliamentary Party). Acting on their pledge not to sit in the Westminster parliament, but instead to set up an Irish legislative assembly, 28 of the newly elected Sinn Féin representatives met and constituted themselves as the first Dáil Éireann, describing themselves not as a MPs but as Teachtaí Dála (TDs). The remaining Sinn Féin TDs were either in prison or unable to attend for other reasons. The establishment of the First Dáil co incidentally occurred on the same day as the outbreak of what came to be known as the Irish War of Independence between the Irish Republican Army and the British state's security forces. Although Sinn Féin candidates had not stood for election on an explicit platform of armed conflict with British state and the initial military actions were taken without the authority of the Dáil, the background of almost all TDs as revolutionary militants saw the escalation of the Irish revolutionary period into warfare.
Бірінші парламент
Бірінші Дэйл 1919 жылғы 21 қаңтарда Дублиндегі Маншн-хаустың дөңгелек залында өтті. Дэйл Ирландия халқының сайланған өкілдерінің ел үшін заң шығарудың толық құқығына ие екенін мәлімдеді. Отырысқа қатысушылар Уақытша Конституцияны қабылдады және Тәуелсіздік Декларациясын бекітті. Сонымен қатар, 1916 жылғы Ирландия Республикасының Жариялануына негізделген Демократиялық бағдарламаны мақұлдады және әлемнің бос халықтарына жолданған үндеуді оқып, қабылдады. 1919 жылғы қаңтарда Ирландия Тәуелсіздік соғысының басталуына байланысты британ үкіметі Дэйлді тарату туралы шешім қабылдады, ал 1919 жылғы 10 қыркүйекте Дэйл Эйран қауіпті ұйым деп жарияланып, тыйым салынды. Бірақ, заңға бағынбастан, Дэйл құпия түрде жұмысын жалғастырды. О'Доэрти 1921 жылғы жалпы сайлауда қайта сайланды және Ирландияның бөлінуіне әкелген Англо-ирланд келісіміне қарсы болды. Дэйл отырысында ол мынадай мәлімдеме жасады:
The first Dáil met in the Round Room of the Mansion House in Dublin on 21 January 1919. The Dáil asserted the exclusive right of the elected representatives of the Irish people to legislate for the country. The Members present adopted a Provisional Constitution and approved the Declaration of Independence. The Dáil also approved a Democratic Programme, based on the 1916 Proclamation of the Irish Republic, and read and adopted a Message to the Free Nations of the World. Following the simultaneous outbreak of the Irish War of Independence in January 1919, the British government decided to suppress the Dáil, and on 10 September 1919 Dáil Éireann was declared a dangerous association and was prohibited. Defying the law, however, the Dáil continued to meet in secret. O'Doherty was re elected at the 1921 general election and opposed the Anglo Irish Treaty which led to the partition of Ireland. In a Dáil meeting, he made the following statement:
«Мен қазіргі уақытта Солтүстік Донегал халқы осы келісімге келісетінін білемін, және мен осы туралы Солтүстік Донегал халқына хабарлауым әділ деп санаймын; бірақ олар оны мәжбүрлеу арқылы, штык ұшымен және қорқынышты, дереу болатын соғысты тоқтату үшін қабылдап отыр. Тир Чонаиллден келген әріптесім сияқты, мен де осы Дэйл Эйран сессиясына бұрынғы пікірімнен айнып, сенімге ашық ниетпен келдім; осы келісімді жақтаушылар ұсынған ешқандай аргумент маған әсер етпеді; мен мұнда Ирландия тәуелсіздігінің барлық негізін беріп отырғанын көремін; мен Солтүстік Донегал сайлаушыларынан алған мандатымның өзін-өзі анықтау құқығы екенін мойындауға дайынмын; және осы Дэйлдегі адамдардың осы қасиетті қағиданы халықтың мүддесіне қарсы түсіндіруі қорқынышты жағдай және ауыр сынақ. Олар бейбітшілікке қол жеткізбеді, олар айтылғандай бостандыққа қол жеткізбеді, және олар мұны біледі; егер мен тағы Солтүстік Донегалға барсам, оларға олар не алып жатыр екенін шыншылдан айтам.» Кейіннен ол 1922 және 1923 жылдары келісімге қарсы «Синн Фейн» және республикалық ұлтшыл ретінде қайта сайланды.
"I know that the people in North Donegal at the present moment would accept this Treaty, and I think it is fair to the people of North Donegal that I should make that known; but they are accepting it under duress and at the point of the bayonet, and as a stop to terrible and immediate war. Like my co Deputy from Tír Chonaill I came to this Session of Dáil Éireann with a mind that was open to conviction against these prejudices that I had; no argument that has been produced by those who are for this Treaty has made any influence on me; I see in it the giving away of the whole case of Irish independence; I am prepared to admit that the mandate I got from the constituents of North Donegal was one of self determination; and it is a terrible thing and a terrible trial to have men in this Dáil interpreting that sacred principle here against the interests of the people. It is not peace they are getting; it is not the liberty they are getting which they are told they are getting, and they know it; and I will tell them honestly if I go to North Donegal again what they are getting." He was subsequently re elected as Anti Treaty Sinn Féin and as an abstentionist republican in 1922 and 1923 respectively.
Азаматтық соғыс
Англо-ирландтық келісімге қол қойылғаннан кейін, Майкл Коллинз басқарған келісімді қолдаған Уақытша үкімет (1922 жылдың желтоқсанында Ерік мемлекетіне айналған) мен келісімге қарсы шыққан оппозиция (О'Доэрти қолдаған) арасында Ирландия азаматтық соғысы басталды. Бұл соғыс 1922 жылдың 28 маусымынан 1923 жылдың 24 мамырына дейін жалғасты. Соғысқа қатысқандардың көп бөлігі Тәуелсіздік соғысы кезінде Ирландия Республикалық Армиясының мүшелері болған, оның ішінде бір-бірімен соғысқан туыстар да болды, екі тараптан да зұлматтар мен кек алу оқиғалары орын алды. Соғыс басталғанына бір жыл мен бір ай өткен соң, Ерік мемлекетінің күштері келісімге қарсылардың үстінен жеңіс одны тікелей, осылай аяқталды.
Following the signing of the Anglo Irish Treaty, the Irish Civil War broke out between the pro treaty Provisional Government led by Michael Collins (which became the Free State in December 1922) and the anti treaty opposition (which was supported by O'Doherty) and which rejected the treaty as a betrayal of the Irish Republic. This war lasted from 28 June 1922 to 24 May 1923. Many of those who fought on both sides in the conflict had been members of the Irish Republican Army during the War of Independence, including family members who fought each other, with atrocities and revenge killings on both sides. The war came to an end a year and a month after it began, when the Free State forces defeated those who opposed the Treaty.
АҚШ-та
1922–1924 және 1925–1926 жылдары Эмон де Валера оны Сеан Т. О'Келли мен Франк Эйкенмен бірге АҚШ-қа екі республикалық миссияға жіберді, соғысқа қаржы жинау және лоббилеу үшін. Ол Атлантиканы сәнді лайнермен кесіп өтті, онда кеме капитаны ұйымдастырған кеш барысында әлемге әйгілі боксшы болған бір қонақ, жолаушыларды көңілді ету үшін оны жұдырыққа шақырды, бірақ О'Доэрти өзіне назар аудармау үшін ұсыныстан бас тартуға мәжбүр болды. Ол Канадаға пресвитериан пасторы ретінде жалған паспортпен саяхаттап, ирланд вискиін контрабандашыларының көмегімен шекараны өтіп АҚШ-қа кірді (бұл АҚШ-та алкогольге тыйым салынған кезең болатын). Ол АҚШ-тың 48 штатының барлық астаналарын аралап, Нью-Йорктегі Манхэттеннің көкжайлары арасында ұшып өткен бипланнан мыңдаған қаржы жинау жарнамаларын таратты, және әйелі Маргарет О'Доэртимен бірге Колумбус Сэркліндегі пәтерінде тұрды, ал ол Гринвич Виллидждегі Сент-Винсент ауруханасында дәрігерлік қызмет атқарды. Оның Манхэттендегі 8 Шығыс 41-ші көшеде кеңсесі болды. 1924 жылдың 17 қазанында Нью-Йорктегі британдық бас консулдығы оған өз атымен жаңа британдық паспорт берді. Оның басқа да оқиғаларына Гранд-Каньонды атпен түсу және Сан-Францисконың Қытай кварталындағы опиум сауда ошағына полиция рейдке қатысу шақырылуы кірді.
In 1922–1924 and 1925–1926, Éamon de Valera sent him on two Republican missions to the US with Seán T. O'Kelly and Frank Aiken to lobby and raise funds for the civil war. He crossed the Atlantic aboard a luxury liner, where during a dinner party hosted by the ship's captain, another guest who was a world famous boxer challenged him to a fight to entertain the passengers, but O'Doherty had to decline in order to avoid drawing attention to himself. Travelling under a false passport as a Presbyterian minister to Canada, he entered the US by crossing the border with help from Irish whiskey smugglers (this was during the Prohibition era when alcohol was illegal in the USA). He visited every capitol in all 48 contiguous US states, dropped thousands of fundraising leaflets from a biplane flying between Manhattan skyscrapers in New York, and lived there with his wife Margaret O'Doherty in her flat at Columbus Circle, while she practised medicine at St. Vincent's hospital in Greenwich Village. He had an office at 8 East 41st. Street in Manhattan, New York. On 17 October 1924 the British Consulate General in New York issued him with a new British Passport under his own name. His related adventures included descending the Grand Canyon on horseback, being invited to join a police raid on an opium den in San Francisco's Chinatown.
Фианна Фейлдің негізін қалаушы
1926 жылы О'Доэрти Эмон де Валерамен бірге Синн Фэйн партиясының Ардфхаисін тастап, жаңа Фианна Фейл партиясының негізін қалаушы мүшесі болды. Ол 1927 жылдың маусым айында өткен жалпы сайлауда мандатын жоғалтты, бірақ 1933 жылғы жалпы сайлауда Дайлға қайта сайланды. 1928 жылы ол Джозеф Коннолли басшылығымен Фианна Фейлдің алғашқы сайланған алты сенаторының бірі болды. 1929 жылдан 1933 жылға дейін Карлоу және Кильдар округінің басқарушысы болып жұмыс істеді, онда ол жергілікті қалаларды сумен қамтамасыз ету үшін су табу білімін пайдаланды. 1936 жылы О'Доэрти Эрни О'Мэллиді қорлау үшін сотқа шақырып, жеңіске жетті. Аталған оқиға Майкл Коллинстің 1919 жылдың 1 қазанында Донегал графтығының Мовилл қаласында өткізуді жоспарлаған шабуылға қатысты. О'Мэлли өзінің "Басқа бірінің жарасы" атты кітабында О'Доэртидің барудан бас тартқанын айтқан. Бірақ шындығында, О'Доэртинің қатысуынсыз, Дэйл мүшесінің бұл шабуылға қатысуы жөнсіз деп келісімге келген болатын.
In 1926 O'Doherty he left the Sinn Féin party's Ardfheis with Éamon de Valera and became a founder member of the new Fianna Fáil party. He lost his seat at the June 1927 general election but was re elected again to the Dáil in the 1933 general election. He was elected to the Seanad Éireann in 1928, serving as one of Fianna Fáil's first six elected Senators under the leadership of Joseph Connolly. From 1929 to 1933 served as the county manager of Carlow and Kildare, where he used his knowledge of dowsing to find water supplies for local towns. In 1936 O'Doherty successfully sued Ernie O'Malley for libel. The incident in question involved a raid Michael Collins had proposed to take place on 1 October 1919 at Moville, County Donegal. O'Malley, in his book On Another Man's Wound, had implied that O'Doherty had refused to go. In fact, it had been agreed, without O'Doherty's intervention, that it would be inappropriate for a member of the Dáil to be involved.
Жеке өмір
1918 жылы О'Дорти Маргарет (Мариад) Клэр Сьюзан Ирвинге (1893–1986) үйленді, сол жылы ол медицина докторы дипломын алды. Ол Ферманга округіне қарасты Магуайрсбридж қаласында дүниеге келген. Ол медицинаны [қайда?] оқыды. О'Доэртимен үйленгеннен кейін ол Дерри қаласының Бас медицина офицері болып тағайындалды, ол 1919 жылдан 1921 жылға дейін осы қызметте болды, соңғы жылы король Георг V-ке адалдық серт беруден бас тартқандықтан жалақысыз жұмыс істеді.
In 1918, O'Doherty married Margaret (Mairéad) Claire Susan Irvine (1893–1986), the same year she graduated as a medical doctor. She was born in Maguiresbridge, County Fermanagh. She studied medicine [where?] and after marrying O'Doherty, was appointed Chief Medical Officer of Derry, a post she occupied from 1919 to 1921, during the last year working without pay because she refused to take the Oath of Allegiance Oath of Allegiance to the King George V.
О'Дорти мен оның әйелінің бес баласы болды: Брид О'Доэрти (1919–2018), Сент-Луиз монахтар орденінің мүшесі; Фиона О'Каллаган (1921–2003); Роисин Маккалум (1924–2018); Деирдре О'Доэрти (Ньюридегі Кедей Клэр орденінің монахшасы, 1927–2007); және Дэвид О'Доэрти (1935–2010), суретші және дәстүрлі ирланд музыканты. Ол 1979 жылы қайтыс болды, Бірінші Даилдің соңғы тірі қалған үшінші мүшесі және әйелімен бірге Дублиндегі Гласневин зиратындағы республикалық учаскеде жерленді.
O'Doherty and his wife had five children: Brid O'Doherty (1919–2018), a member of the Saint Louis order of nuns; Fíona O'Callaghan (1921–2003); Roisín McCallum (1924–2018); Deirdre O'Doherty (a nun with the Poor Clare order (1927–2007) in Newry; and David O'Doherty (1935–2010) a painter and traditional Irish musician. He died in 1979, the third last surviving member of the First Dáil, and is buried along with his wife in the Republican plot in Glasnevin Cemetery, Dublin.