Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британ армиясының генералы (1873–1942)
British Army general (1873–1942)
Генерал-майор сэр Вернон Джордж Уолдегрейв Келл (21 қараша 1873 – 27 наурыз 1942) – британ армиясының генералы және британдық қауіпсіздік қызметінің негізін қалаушы және тұңғыш директоры, көбінесе MI5 деп белгілі. "К" әрпімен танылған ол "Кім кімде" "Соғыс министрлігінің қауіпсіздік бөлімінің командирі" деп сипатталған.
Major General Sir Vernon George Waldegrave Kell, (21 November 1873 – 27 March 1942) was a British Army general and the founder and first Director of the British Security Service, otherwise known as MI5. Known as K, he was described in Who's Who as "Commandant, War Department Constabulary".
Ерте өмір
1873 жылы Норфолк графтығының Ұлы Ярмут қаласында туған Келл – 38-ші жаяу әскер полкінің майоры Вальдегрейв Келл мен оның әйелі Георгиана Августа Конарсканың ұлы. Георгиана Августа Конарска Сэмюэл Александр Эрнест Конарски мен Харриет Фрейзер Лукастың қызы болған.
Born in Great Yarmouth, Norfolk, in 1873, Kell was the son of Major Waldegrave Kell of the 38th Foot and his wife, Georgiana Augusta Konarska, daughter of Samuel Alexander Ernest Konarski and Harriet Fraser Lucas.
Әскери қызмет
Сандхерсттегі Корольдік әскери колледжін бітіргеннен кейін, Келл 1894 жылғы 10 қазанда Оңтүстік Стаффордшир полкіне кірісті, ал 1896 жылғы 15 желтоқсанда лейтенант болып жоғарылатылды. 1900 жылғы қаңтарда ол Қытайға қызметке жіберілді және сол жылы Боксерлік көтерілісте қатысты. Ол неміс, итальян, француз және поляк тілдерін тең дәрежеде еркін меңгерді, ал Қытай мен Ресейде қызмет етіп, оқығаннан кейін, ол олардың тілдерін де үйренді. Тяньцзиньдегі барлау штабында қызмет еткен кезде ол "The Daily Telegraph" газетінің шетелдік тілшісі де болды. 1901 жылғы 24 қыркүйекте капитандық шеніне көтерілді, ол әлі де Қытайда теміржол штабының офицері болып қызмет етіп жүргенде (осы қызметі үшін ол хабарламаларда есімдері аталды). 1902 жылы Қытайдан Лондонға оралғаннан кейін Келл Соғыс министрлігінде неміс барлауын талдау жұмысына алынды. 1903 жылғы 1 қазаннан бастап ол полкіндегі лауазымына қайта оралды және 1904 жылғы 9 ақпанда Соғыс министрлігінде штаб капитаны болып тағайындалды. Ұлыбританияда неміс тыңшылығына байланысты үлкен алаңдау жаңа үкіметтік барлау агенттігінің құрылуына себеп болды. 1909 жылы Келл Соғыс министрлігі мен Әскери-теңіз министрлігі тарапынан жаңа құрылған Құпия қызмет бюросын басқаруға таңдалған екі офицердің бірі болды (екіншісі – Мансфилд Смит Камминг). 1909 жылғы 16 қазанда ол активтік қызметтен зейнеткерлікке шықты, бірақ резервте қалды.
After graduating from the Royal Military College, Sandhurst, Kell was commissioned into the South Staffordshire Regiment on 10 October 1894, and promoted to lieutenant on 15 December 1896. He was in January 1900 seconded for service in China, and fought in the Boxer Rebellion later that year. He could speak German, Italian, French and Polish with equal facility, and after serving and studying in China and Russia, he learned their respective languages too. While he was on the intelligence staff in Tientsin he was also the foreign correspondent of The Daily Telegraph. He was promoted to the rank of captain on 24 September 1901, while still seconded in China where he served as a Railway Staff Officer (for which he was mentioned in despatches). After his return to London from China in 1902, Kell was employed to analyse German intelligence at the War Office. He returned to a posting in his regiment from 1 October 1903, and was appointed a staff captain serving at the War Office on 9 February 1904. Rising public fears in Great Britain of German espionage precipitated the creation of a new government intelligence agency. In 1909 Kell was selected by the War Office and the Admiralty as one of two officers, alongside Mansfield Smith Cumming, to head the newly formed Secret Service Bureau. He retired from active duty on 16 October 1909, but remained in the reserves.
Ақпараттық қызмет
Келл мен Камминг барлау жұмысын бөлісіп, Келл ішкі мәселелерге, ал Камминг шетелдік мәселелерге жауапкершілікті алды. Дегенмен, олардың арақатынасы шиеленісті болды, себебі Камминг Бюроның жұмысын екі жекелеген басқармаға бөлуді жақтады (бұл MI5 және MI6 ретінде дамыды). Бөліну 1910 жылы жүзеге асты. Келл 1913 жылдың 20 тамызында запастағы майор шеніне көтерілді, ал 5 қыркүйекте уақытша подполковник шеніне көтерілді. 1915 жылдың 1 наурызында ол GSO 1 қызметіне тағайындалды, уақытша шені сақталды. Қызметі үшін ол 1916 жылдың 3 маусымында подполковникке, ал 21 желтоқсанда уақытша полковникке көтерілді.
Kell and Cumming decided to divide the intelligence work, Kell taking responsibility for domestic concerns, while Cumming was to oversee foreign matters. However, their working relationship was fraught, as Cumming advocated the separation of the Bureau's work into two distinct departments (which evolved into MI5 and MI6). The separation took place in 1910. Kell was promoted to the rank of major in the reserves on 20 August 1913. and was promoted to the temporary rank of lieutenant colonel on 5 September. On 1 March 1915, he was appointed a GSO 1, retaining his temporary rank. For his service, he received a brevet promotion to lieutenant colonel on 3 June 1916, and received a temporary promotion to colonel on 21 December.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Келл Еуропадағы үнділік бүлікшіл қозғалысымен айналысатын MI5(g) бөлімін басқарды. Келлдің офицерлерінің арасында бұрынғы ICS офицерлері Роберт Нейтан және Х. Л. Стивенсон болды. Келл сонымен қатар Базил Томсон басқаратын Шотландия арнайы бөлімімен тығыз байланыста жұмыс істеді және соғыс кезінде немістермен ынтымақтастық жасаған үнді революционерлерінің қызметін табысты анықтады.
During the First World War, Kell headed MI5(g), a section dealing with the Indian seditionist movement in Europe. Among Kell's officers were ex ICS officers Robert Nathan and H. L. Stephenson. Kell also worked closely with the Special Branch of Scotland Yard, then headed by Basil Thomson, and was successful in tracing the work of Indian revolutionaries collaborating with the Germans during the war.
Соғыс аралығы
Келл 1924 жылғы 1 сәуірде резервте полковник шеніне көтерілді. 1933 жылғы 21 қарашада 60 жасқа толған соң, ол резервтен шығарылды. Келл 1939 жылғы 27 қыркүйекте құрметті түрде генерал-майор шеніне көтерілді. 1938 жылдың желтоқсан айында зейнеткерлік жасқа жеткен Келл, бір жылдық келісімшарттар негізінде қызметте қалуға рұқсат сұрады. Соғыс басталған кезде MI5 жылдар бойы жетіспей келген жұмыс күші мен қаржылық ресурстарға ие болды. Дегенмен, MI5 оларды дұрыс пайдалана алмады.
Kell was promoted to the rank of colonel in the reserves on 1 April 1924. Upon reaching the age of 60 on 21 November 1933, he was struck from the reserve list. Kell received an honorary promotion to major general on 27 September 1939. In December 1938, having reached retirement age, Kell asked to remain in post on a year to year basis. With the onset of war, MI5 finally got the hiring and financial resources of which it had been starved for years. However, MI5 proved unable to deploy them without confusion