Кіріспе
Гүлді өсімдік түрі Amaranthus tricolor, тамаққа қолданылатын амарант деп белгілі, Амарант тұқымдасына жататын гүлді өсімдіктердің бір түрі. Көбінесе сәндік және тағамдық мақсаттар үшін өсіріледі. Кореяда "биреум", Кариб аймағында "каллалу" деп, ал басқа аймақтарда "Жүсіптің көйлегі" деп аталады, бұл атау Бібліядағы Жүсіп туралы әңгімедегі түрлі түсті көйлекке сілтеме жасайды. Оңтүстік және Оңтүстік-Шығыс Азияға тән болса да, A. tricolor әлемнің жылы аймақтарында өсірілетін бірнеше амарант түрлерінің бірі. Оның сорттарының жапырақтары көз тартарлық сары, қызыл және жасыл түстерде болады.
Amaranthus tricolor, known as edible amaranth, is a species of flowering plant in the genus Amaranthus, part of the family Amaranthaceae. The plant is often cultivated for ornamental and culinary purposes. It is known as bireum in Korea; callaloo in the Caribbean; and Joseph's coat in other areas, in reference to the Biblical story of Joseph and the coat of many colors. Although it is native to South and South East Asia, A. tricolor is one of several species of amaranth cultivated in warm regions across the world. Cultivars have striking yellow, red, and green foliage.
Ас дайындауда
Жапырақтары мен сабақтары салат ретінде жеуге жарайды. Африкада оны көбінесе жапырақты көкөніс етіп пісіреді. Қытай мен Жапонияда оны көбінесе қуырып немесе буға пісіріп, гарнир ретінде береді.
Қытай
Қытайда оны деп атайды және көбінесе сарымсақ пен тұзбен қуырылады.
Корея
Кореяда бұл өсімдік бирим (비름) деп аталады. Кішкентай жапырақты, қызғылт сабақты шамбиреум (참비름, "нағыз биреум") корей тағамдарында намул көкөнісі ретінде қолданылады. Ауылда көп өсетін саннамул (жабайы жасыл) деп саналады, сондықтан оны егіп, жинаудың орнына жинауға көбірек бейім. Оның топырақтан келген және жаңғақтан еске түсетін дәмі бар, ол гочужанг және соя соусына негіделген дәмдеуіштермен, сондай-ақ бор бап (арпа күріші) пен үйлеседі.
Мәдениетте
Кембридж университетінің Гонвилл және Каиус колледжінің гербінде бейнеленеді, онда оны "назды гүлдер" деп атайды.
Amaranthus gangeticus (амарантус гангетикус)
Amaranthus gangeticus А. tricolor-дің синонимі саналады, бірақ бұрын дербес түр ретінде танылған. A. gangeticus пілбас амарранты деп те аталады. Бұл бір жылдық гүлдейтін өсімдік, гүлдері күлгін түсті. Ол биікке дейін өсе алады. Бангладеште оны жапырақты көкөніс ретінде қолданады. Күріш негізді диеталарда кальцийдің сіңуіне кедерессіздік тудыруы мүмкін.