Кіріспе

Станислас Мари Аделаида, граф де Клермонт Тоннер (10 қазан 1747 - 10 тамыз 1792) - француз революциясы кезінде француз дворяны, әскери офицері және саясаткер.

Ерте өмір және мансап

Бар герцогтігіндегі Мандрес-о-Кватр-Турс қаласында туған Станислав Франсуа Жозеф, маркиз де Клермонт Тоннер (1726 - 1809) мен оның бірінші әйелі Мэри-Анн де Лентильак де Гимельдің үлкен ұлы және Францияның маршалы Гаспардың немересі. Отбасылық дәстүрге сәйкес, ол 1-ші Куирсайер полкінің полковнигі болды. 1782 жылы ол Мэри Луиза Жозефина Дельфин де Розиер де Сорансқа (1766 жылдың желтоқсаны, 1832 жылдың 26 қазаны, Париж) үйленді. Олардың үш баласы болды, олардың ішінен тек үлкен қызы ересек жасқа дейін аман қалды, 1803 жылы Эспит Луи Шарль Александр Савари де Ланкосмеге (1784 1853) үйленді. Француз төңкерісі басталғанға дейін ол масон, белгілі оратор (масондық ложада сөйлеу тәжірибесін алған) және либерал болды. Ол Антуан Пьер Жозеф Мари Барнаве және Жак Пьер Бриссо сияқты реформашылармен Ассамблеядан тыс уақыт өткізді, өйткені олардың барлығы монархияны сақтап қалудың ортақ мүддесін бөлісті.

Француз төңкерісі

Ол 1789 жылы Париждің екінші мемлекетімен жалпыға сайланды және 25 маусымда Үшінші мемлекетке қосылған Либералды дворяндардың азшылығының (оның ішінде Орлеан герцогы мен маркиз де Лафайет) өкілі болды. 1789 жылдың шілдесінде Станислас Ассамблеяның әртүрлі кітапшаларына негізделген екі ұсынысты жазып, бөлісті, олардың бірі Rapport du Comité de Constitution деп аталады. Либералдылар да, консервативтілер де бұл ұсыныстар екі топтың да мүддесіне сай емес деп есептеді. Ол негізінен патшалықты сақтап қалумен айналысты, бірақ ол 1789 жылы 4-5 тамызда Францияда феодализмді жою туралы виконт де Ноальдің ұсынысына дауыс берді. Клермонт Тоннер Франция конституциясының жаңа үлгісін Англияның органикалық заңдарына негіздеуді қалаған. Ол Конституциялық комитеттің алғашқы инкарнациясында (қалыптастырылған 17 шілде 1789 ж.) қызмет етті. Ұлттық Ассамблея екі палаталы заң шығарушы орган мен Таққа абсолютті вето қою ұсыныстарын қабылдамағанда (1789, 10-11 қыркүйек), ол бес консервативті әріптесімен бірге (оның ішінде Жан Жозеф Мунье) отставкаға кетті. Ұлттық Ассамблеядағы қалған қызметінде ол Пьер Виктор барон Малуэ бастаған монархи генс деп аталатын монархисттердің партиясына қосылды. Ол екі рет Ұлттық құрылтайшы жиналыстың президенті болып сайланды (1731 тамыз 1789; 928 қыркүйек 1789).

Якобиндермен қақтығыс

Оның саяси көзқарастары оған Корольдік сарайдың радикалды саясаткерлерінің қасқырлығын әкелді; бірақ ол қауіп-қатерлерге және қорлауларға қарамастан, мейірімді либералды саясатты, әсіресе яһудилер мен протестанттарға қатысты шектеулерді алып тастау және қазылар алқасы арқылы сот жүйесін кеңейту мәселесінде қолдауын жалғастырды. 1790 жылдың қаңтар айында ол Пьер Виктор, барон Малуэмен бірлесіп, Club des Impartiaux және Journal des Impartiaux-ты құрды, олардың есімдері қараша айында Société des Amis de la Constitution Monarchique және Journal de la Société деп өзгертілді, Якобиндер клубына қарсылық білдіру үшін. Олардың Société des Amis-ті Антуан Пьер Жозеф Мари Барнаве Ассамблеяда (қаңтар 21, 1791) айыптап, 28 наурызда оған бұқаралық топ шабуыл жасады, содан кейін ол Ұлттық Ассамблеяның бұйрығымен жабылды. Станиславтың Ассамблеяда заң шығаруға тырысуы ақырында сәтсіз аяқталды, өйткені ол тәртіпсіздіктер кезінде қаза тапты. Барнаве мен Бриссо сияқты көптеген асыл ағайындары ақырында революционерлер әкелген 40 жасқа дейінгі тағдырмен кездесті.

Соңғы күндер

Клермонт Тоннер Варенске қашудан кейін тұтқындалды (21 маусым 1791). 1792 жылы 10 тамызда босатылған ол Тюйлеридің штурмы кезінде Париж халқының қолынан қаза тапты. Ол төңкеріс кезінде патша Людовик XVI-мен байланысуға тырысты, бірақ мадам де Брассактың үйінде жасырынған кезде Робеспьердің бір тобыры оны ұстады. Олардың патшаға жан-жақты қолдау білдіргендерге деген жеккөрушілігі оны бірден өлімге кесу керек дегенге итермеледі. Содан соң Станиславты төртінші қабаттағы терезеден құлатып, өлтірді.