Кіріспе
Ирландиялық саясаткер және кәсіподақшы (1881-1968) лейборист Уильям О'Брайен (23 қаңтар 1881 - 31 қазан 1968) - Ирландияның саясаткері және кәсіподақшы. Ол саяси жарыққа сирек шығатын болса да, сахна артында өте күшті және ықпалды болды, Ирландияның кәсіподақтарына онжылдықтар бойы қатты үстемдік етті. Кәсіподақтардағы басшылығынан басқа, О'Брайен Джеймс Ларкин мен Джеймс Конноллимен бірге Ирландияның Еңбек партиясының негізін қалаушы болды. Кейінгі жылдары Ларкин мен О'Брайен арасында өмір бойы созылатын және Ирландиядағы еңбек қозғалысын жиі бөліп тұратын ажырым пайда болды.
the Labour activist
William O'Brien (23 January 1881 – 31 October 1968) was a politician and trade unionist in Ireland. While rarely dominating the political spotlight, O'Brien was incredibly powerful and influential behind the scenes, maintaining a firm grip over Ireland's trade unions for many decades. Besides his leadership in the trade unions, O'Brien was a founder, alongside James Larkin and James Connolly, of the Labour Party of Ireland. In later years a rift formed between Larkin and O'Brien that would last the rest of their lives and often divide the labour movement in Ireland.
Ерте өмір
О'Брайен 1881 жылы 23 қаңтарда Корк округіне қарасты Бэллигуртин қаласында дүниеге келді. Ол Типперри округіне жататын Дэниел О'Брайен мен Килкенни округіне жататын Мэри О'Брайеннің төртінші баласы және үшінші ұлы болды. Оның әкесі Дэниел, ирландтық ұлтшыл, католик және ирланд тілінің қайта жаңғырушысы, Корольдік ирланд полициясының мүшесі болды. Ол бас полиция қызметкері дәрежесінде зейнеткерлікке шыққаннан кейін 1886 жылы отбасын Дублинге көшірді. О'Брайенді ISRP тарихшысы Дэвид Линч "ISRP-дегі өте маңызды тұлға" деп сипаттады. Ол Ирландия Социалистік партиясының мүшесі болды, оның атқарушы құрамында қызмет етті. 1908 жылы біліктілігі жоқ жұмысшыларды ұйымдастырудың маңыздылығына сеніп, ол Джеймс Ларкиннің Ирландияның көлік және жалпы жұмысшылар одағын құрудағы басшылығын қолдады. О'Брайен, Ларкин және Коннолли 1912 жылы Ирландияның Еңбек партиясын құрды, олардың ойы бойынша Ирландияның кәсіподақ конгресінің "саяси қанаты". Үш адамның басшылығы 1913 жылы Дублиндегі Lock out ереуілінде де маңызды рөл атқарды, мүмкін сол дәуірдегі ең маңызды кәсіподақ акциясы.
Пасхалық көтеріліс
О'Брайен 1916 жылғы Пасхалық көтеріліске тікелей қатыспады, бірақ оқиғалар жүріп жатқан кезде ол Дублиннің айналасында өте белсенді болды. Мүмкін, оның аяғы қатты болғандықтан, Коннолли О'Брайенге "еліңе барып, сол жерде қалыңдар; қазір сенің еш пайдаң жоқ шығар, бірақ кейін үлкен қызмет атқара аласың" деді. Осыған қарамастан, О'Брайен ұрыстың екінші күні Конноллимен ағымдағы жағдай туралы сөйлесу үшін GPO-ға барды. Коннолли өзінің ұлы Роддиді О'Брайеннің үйіне жіберді. О'Брайен көтеріліс кезінде, британдықтардың Шихи Скеффингтонды өлтіруінен бір күн бұрын, оның досы Фрэнсис Шихи Скеффингтонмен кездесіп, сөйлескен. Пасха аптасының соңында О'Брайен мен Роддиді британдықтар тұтқындады, О'Брайен "Синн Фейн көшбасшысы" деген күдікпен ұсталды. Олар Инчикордағы Ричмонд казармасында Томас Макдона, Эмонн Ценнт және майор Джон Макбрайд сияқты басқа тұтқынға алынған көтерілісшілердің басшыларымен бірге ұсталды. Ақырында О'Брайен Англиядағы Кнутсфорд түрмесіне жіберілді, ал басқа тұтқындар өлім жазасына кесілді. Ол 1916 жылдың шілдесіне дейін Ирландияға қайтып келе алмады, ол кезде жалпы рақымшылық жасалды. Көтерілістен кейін О'Брайен әлі де қалған бірнеше көрнекті еңбек көшбасшыларының бірі болды, Конолли қазір қайтыс болды, ал Ларкин 1914 жылы тосқауылдан кейін АҚШ-қа кетті.
Ирландиялық революциялық кезең
Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ирландияның бейтараптық лигасының және әскери міндеттілікке қарсы комитетінің мүшесі О'Брайен бірнеше рет Дублин замогының үкіметімен интернатталды. Осы жағдайлардың бірінде ол 1920 жылы Стокпортта "Ирландиялық республикалық жұмысшылар партиясының" кандидаты ретінде британдық лейбористік партияны Ирландияның өзін-өзі анықтау мәселесіне белсенді ұстанымға итермелеу үшін тұрды, бірақ Ішкі істер министрі Эдвард Шорт оны сайлау науқанына жіберуден бас тартты. 1920 жылы Ирландияның Тәуелсіздік соғысы басталғаннан кейін ITGWU өзінің ең үлкен көлеміне дейін өсті және кейбіреулер Ирландия революциясы 1917 жылғы Ресей революциясына ұқсас жолға түсетінін, О'Брайен "ирланд Ленинінің" рөлін ойнағанын, бірақ революцияны Синдикалистік бағытта алып кету мүмкіндігін қарастырды. Бұл О'Брайен мен Ларкин арасындағы ұзақ және қорқынышты қақтығыстың басталуы болды, бұл ақыр соңында екі кәсіподақтың ықпалының төмендеуін көрсетті, ал Ларкин жалпы алғанда Еңбек партиясынан тыс қалды. О'Брайен 1927 жылы маусымда Типперри сайлау округінің депутаты болып сайланды, 1927 жылы қыркүйекте ол өз орнын жоғалтты. Ол 1937 жылғы жалпы сайлауда Типперри үшін қайта сайланды және 1938 жылғы жалпы сайлауда өз орнын жоғалтты. 1930 жылы О'Брайен Леон Троцкийге Ирландияда баспана беруді сұрады, бірақ Еркін Мемлекеттің басшысы В. Т. Косгрейв оған рұқсат беруден бас тартты. 1944 жылы Дублиндегі лейбористер Ларкинді партияға қайтару үшін әрекет жасады. Бұл "Лейборист партиясын коммунистер басып алды" деген айыптауларға әкелді. О'Брайен, Джеймс Эверетт және бірқатар ізбасарлары лейбористерден бөлініп, Ұлттық лейбористік партияны құрды. Партия 1950 жылы Еңбек партиясымен қайта бірігуге дейін екі жалпы сайлауға қатысады. Идеологиялық тұрғыдан О'Брайен реформашы және демократиялық социалист болды, ол ирландтық социалистер социализмді зорлық-зомбылық немесе тікелей іс-қимыл арқылы емес, сайлау арқылы әкелуі керек деп сенді. Пасхалық көтеріліске қатысы барлығына қарамастан, ол Ирландиядағы еңбек қозғалысының құралы ретінде жауынгерлікті қолдамауға тырысты. Бұл көзқарас Ларкиннің сенімдеріне қатты қайшы келеді және екі тараптың да ынтымақтастыққа келіспеуінің бір себебі болды. Тек бір рет О'Брайен жауынгерлік әрекеттерді ойлап көрді; Ирландиялық Азамат соғысының таңғы кезінде және ең нашар жағдайдан қорқып, О'Брайен және басқа да лейбористік көшбасшылар Ирландия Азаматтық Армиясына бет бұрды, "Жұмысшылар Армиясы" тұжырымдамасын ұсынды, оның ядросын ИКА құрайтын болады. Алайда бұл идея қабылданбады. Бірде О'Брайеннен ирландтық сайлаушылардың жаңа парламенттік демократияны күшті социалистік қатысуға итермелеу үшін қолданбағаны туралы көңілі қалды ма деп сұрағанда, О'Брайен өзінің көзқарасын тағы да растады: Олардың айырмашылықтарына қарамастан, 1953 жылы Ларкин "Уильям О'Брайен оның жалғыз шын мәнінде жұмыс істеген әріптесі болды" деп мойындады. 60 жасқа толғанда саясатта және кәсіподақ қозғалысында белсенді болған О'Брайен 1946 жылы зейнеткерлікке шықты және 1968 жылы 31 қазанда қайтыс болды. 3 қарашада Дублиндегі Гласневин зиратында жерленді.
Despite their differences, in 1953 Larkin conceded that "William O'Brien was the only colleague of his who ever really worked". Active in politics and the trade union movement into his 60s, O'Brien retired in 1946 and died on 31 October 1968. He was buried in Glasnevin cemetery, Dublin, on 3 November.