Кіріспе

Жапониядағы ірі өзен – Сумида өзені (隅田川) – Жапонияның Токио қаласының орталық бөлігі арқылы ағатын өзен. Ол Ивабучиде (Кита-ку) Аракава өзенінен бастау алып, Токио шығанағына құяды. Оның салалары – Канда және Шакуджи өзендері. Өзен Токионың Кита, Адачи, Аракава, Сумида, Тайто, Кото және Чуо аудандарынан өтеді. Қазіргі Сумида өзені бұрын Аракава өзенінің арнасы болған. Мейдзи дәуірінің соңында Аракава өзені Чиодадағы Император сарайына жақын болғандықтан, су тасқынының алдын алу үшін жасанды түрде басқа бағытқа бұрылды.

Өнер

Сумида Гава керамикасы Сумида өзенінің атымен аталып, бастапқыда Токио маңындағы Асакуса ауданында керамист Иноуэ Риосай I және оның ұлы Иноуэ Риосай II жасаған. 1890 жылдардың соңында Риосай I ағын глазурь жағылған бетке жапсырылатын фигуралар стилін жасады. Сандра Андахт 1987 жылы былай деп жазды: "Сумида Гава өнімдері коллекционерлер, сатушылар және инвесторлар арасында үлкен танымалдылыққа ие болды. Мотивтер Батыстың Шығыс дизайнынан күтетін жалпы түсініктеріне сәйкес келеді: иілген әйгерлер, буддалық шәкірттер, мифологиялық және аңыздық жандар мен жаратылыстар. Сондықтан бұл өнімдерге сұраныс жоғары, тіпті АҚШ-та кемшіліктері бар бұйымдардың да бағасы жоғары."

Мәдениет

1956 жылы Жапонияға сапармен келген британ композиторы Бенджамин Бриттен көрген "Сумида гава" но театры оны 1964 жылғы "Curlew River" драмалық туындысын жазуға шабыттандырды, ол оқиғаға негізделген. "Сумида гава — Гоничи но Омокаге" кабуки пьесасы көбінесе орталық кейіпкердің атымен – "Хокайбо" атауымен танымал. Бұл сахналық драманы Накава Шимесуке жазған және ол алғаш рет 1784 жылы Осакада қойылған. Пьеса Жапониядағы кабуки репертуарының құрамында сақталып келеді, сондай-ақ Батыс елдерінде де қойылады. 2007 жылдың жазында Нью-Йорктегі Линкольн орталығы фестивалінде "Хайсей Накамура-за" пьесаны қайта қойды, бас рөлді Накамура Канзабуро XVIII орындады. Риогоку мен Асакуса арасындағы өзенде баржалардан ұшырылатын "Сумида өзенінің отшашулары" Жапониядағы ең көне және ең әйгілі отшашу көрсетілімдерінің бірі саналады. Жазда осы уақытта фестиваль де өтеді.

Көпірлер

Сумида Токио қаласынан 27 шақырымға созылып, 26 көпірдің астынан өтеді, шамамен әр километрге бір көпірден орналасқан. Олардың ішіндегі ең маңыздылары: 1932 жылы салынған Рёгоку баши (Рёгоку көпірі) 1659 жылы салынған көпірдің орнын басты. Бұл көпір Хиросиге суреттерінде көп рет бейнеленген. Етай баши (Етай көпірі) 1924 жылы салынды, ол 1696 жылы салынған көпірдің орнын ауыстырды. Шин-Охаси (Жаңа көпір) 1976 жылы салынды, ол 1693 жылы салынған көпірдің орнына тұрғызылды. Бұл көпір Рёгоку көпірінен көп алшақ емес еді. Чюо көпірі 1994 жылы ашылды. 1964 жылы салынған Цукуда көпірі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін салынған алғашқы көпір болды, ол Цукидзиден Цукисимаға өтеді. Качидоки көпірі 1940 жылы Ресей-Жапон соғысында Лушун шайқасындағы жапон армиясының жеңісін құрметтеу үшін салынды. Бұл Сумидадағы жалғыз ашылмалы көпір және 1970 жылдан бері ашылмаған. Цукидзи Охаси – Сумида өзеніндегі ең жаңа көпір, ол 2018 жылы Цукидзи базардың бұрынғы орнының жанында ашылды.