Кіріспе

IV ғасырдағы сириялық христиан дінтанушысы және жазушысы.

Өмір, тарих және жеке тұлға

Афрахат 280 жылы Сасани императоры Шапур II билігі кезінде Рим Сириясының шекарасына жақын, Жаңа парсы Иранында дүниеге келген. Афрахат есімі – парсы тіліндегі Frahāt сөзінің сирия тіліндегі нұсқасы, қазіргі парсы тілінде Farhād (فرهاد) деп аталады. Оның парсылық яһуди тегі болған болуы мүмкін. "Парсы данасы" деп танылған автор зороастризм дінін ұстанған отбасыдан шыққан, және өзі зороастризмнен христиан дініне ауысқан болуы мүмкін, бірақ бұл кейінірек айтылған болжам сияқты. Дегенмен, ол крещение алғанда Жақып есімін қабылдағанын айтады, және 512 жылғы қолжазбаның соңындағы мәліметте оның он екі уағызы жазылған. Осылайша, ол әлдеқашан Нисибис Якобымен шатастырылған, Массилиялық Геннадийдің (496 жылға дейін) заманында, ал "Дәлелдемелер" кітабының он тоғызыншы армян нұсқасы осы соңғы есіммен жарияланған. "Дәлелдемелерді" жан-жақты зерттеу Нисибис Якобымен оны теңестіруді мүмкін емес етеді. Афрахат парсы азаматы болғандықтан, Нисибисте тұруы мүмкін емес, өйткені ол император Жовианның 363 жылғы келісімінен кейін ғана парсылардың құрамына кірген. Арабтардың епископы Георгий 714 жылы оған "парсы данасы" туралы бірқатар сұрақтар жіберген досына жауап жазып, оның есімін, туған жерін және мәртебесін білмейтінін мойындайды, бірақ оның еңбектерінен ол монах болғанын және дін қызметкерлері арасында үлкен құрметке ие болғанын біледі. 344 жылы ол епископтар кеңесі мен басқа да дін қызметкерлерінен Ктесифон және Селеукия шіркеулеріне жолданатын айналым хатты дайындауға тағайындалды.

Аудармалар

"Демонстрациялар" бастапқыда сирия тілінде жазылған, бірақ олар тез арада басқа тілдерге аударылды. 1756 жылы Антонелли жариялаған әрмен тіліндегі нұсқасында тек 19 уағыз болды және бұл нұсқа Нисибилік Яковқа теңестіріліп, қате таратылды. Грузин және Ге’ез тілдеріндегі маңызды нұсқалары сақталған. "Демонстрациялардың" бір бөлігі араб тіліне аударылды, бірақ бұл аудармалар дұрыс емес түрде Ефрем Сириялыққа жатқызылды.

Аталған

У. Райт (Лондон, 1869) және Ж. Паризо (латын тіліне аудармасымен, Париж, 1894) басылымдары; Антонелли (Рим, 1756) өңдеген, латын тіліне аударған және түсіндірмелер қосылған 19 уағыздың ежелгі армян нұсқасы. Густав Бикель мен Э. В. Будждің жеке уағыздарының аудармалары; Г. Берт (Лейпциг, 1888) толығымен аударған. С. Ж. Ф. Сассе, Пролег. Апр. Sapientis Persae sermones homileticos (Лейпциг, 1879)
Ж. Forget, De Vita et Scriptis Aphraatis (Лувен, 1882)
Ф. К. Буркитт, Ерте Шығыс Христиандығы (Лондон, 1904)
Ж. Лабоурт, Le Christianisme dans l'empire perse (Париж, 1904)

Теодор Зан, I зерттеу. "Афраат және Диатессарон", т. II. Буркиттің Evangelion Da Mepharreshe (Кембридж, 1904) еңбегінің 180–186 беттері
Р. Х. Коннолли мен Буркиттің "Теологиялық зерттеулер журналында" жарияланған "Афраат және монахтық" тақырыбындағы мақалалары (1905) 522–539, (1906) 10–15 беттер.

Басқа дереккөздер

М. Латтке, "„Taufe“ және „untertauchen“ Афрахаттың ܬܚܘܝܬܐ (taḥwyāṯā) еңбегінде", Аблюция, Бастау және Шомылдыру рәсімдері: Кейінгі антикалық дәуір, ертедегі иудаизм және ертедегі христиандық = Waschungen, Initiation und Taufe: Spätantike, Frühes Judentum und Frühes Christentum, ред. Дэвид Хеллхолм, Тор Вегге, Ойвинд Нордервал, Кристер Хеллхолм (BZNW 176/I–III; Берлин/Бостон: De Gruyter, 2011) 1115–38. Урданг, Лоренс. Әлемнің мерекелері мен жылдықтары. Детройт: Гейл зерттеу компаниясы, 1985.