Кіріспе
Мордехай Милгромның MOND парадигмасының релятивистік жалпылауы. 2004 жылы Джейкоб Бекенштейн әзірлеген Тензорлық-векторлық-скалярлық гравитация (TeVeS) – Мордехай Милгромның Модификацияланған Ньютондық динамикасы (MOND) парадигмасының релятивистік жалпылауы болып табылады. TeVeS-тің негізгі ерекшеліктерін былай қорытындылауға болады:
Tensor–vector–scalar gravity (TeVeS), developed by Jacob Bekenstein in 2004, is a relativistic generalization of Mordehai Milgrom's Modified Newtonian dynamics (MOND) paradigm. The main features of TeVeS can be summarized as follows:
As it is derived from the action principle, TeVeS respects conservation laws;
In the weak field approximation of the spherically symmetric, static solution, TeVeS reproduces the MOND acceleration formula;
TeVeS avoids the problems of earlier attempts to generalize MOND, such as superluminal propagation;
As it is a relativistic theory it can accommodate gravitational lensing. The theory is based on the following ingredients:
A unit vector field;
A dynamical scalar field;
A nondynamical scalar field;
A matter Lagrangian constructed using an alternate metric;
An arbitrary dimensionless function. These components are combined into a relativistic Lagrangian density, which forms the basis of TeVeS theory.
TeVeS әрекет принципіне негізделгендіктен, сақталу заңдарын сақтайды;
Сфералық симметриялық, статикалық шешімге әлсіз өріс жақындауында TeVeS MOND үдеу формуласын қайталайды;
TeVeS MOND-ді жалпылауға жасалған бұрынғы тыраштандырулардың проблемаларынан, мысалы, жарық жылдамдығынан асып түсетін таралудан аулақ болады;
Релятивистік теория болғандықтан, гравитациялық линзалау құбылысын сипаттай алады. Теория мынадай элементтерге негізделген:
Tensor–vector–scalar gravity (TeVeS), developed by Jacob Bekenstein in 2004, is a relativistic generalization of Mordehai Milgrom's Modified Newtonian dynamics (MOND) paradigm. The main features of TeVeS can be summarized as follows:
As it is derived from the action principle, TeVeS respects conservation laws;
In the weak field approximation of the spherically symmetric, static solution, TeVeS reproduces the MOND acceleration formula;
TeVeS avoids the problems of earlier attempts to generalize MOND, such as superluminal propagation;
As it is a relativistic theory it can accommodate gravitational lensing. The theory is based on the following ingredients:
A unit vector field;
A dynamical scalar field;
A nondynamical scalar field;
A matter Lagrangian constructed using an alternate metric;
An arbitrary dimensionless function. These components are combined into a relativistic Lagrangian density, which forms the basis of TeVeS theory.
Бірлік векторлық өріс;
Динамикалық скалярлық өріс;
Динамикалық емес скалярлық өріс;
Баламалы метрика қолданылып құрастырылған материя Лагранжианы;
Кез келген өлшемсіз функция. Бұл компоненттер релятивистік Лагранж тығыздығын құрап, TeVeS теориясының негізін қалайды.
Tensor–vector–scalar gravity (TeVeS), developed by Jacob Bekenstein in 2004, is a relativistic generalization of Mordehai Milgrom's Modified Newtonian dynamics (MOND) paradigm. The main features of TeVeS can be summarized as follows:
As it is derived from the action principle, TeVeS respects conservation laws;
In the weak field approximation of the spherically symmetric, static solution, TeVeS reproduces the MOND acceleration formula;
TeVeS avoids the problems of earlier attempts to generalize MOND, such as superluminal propagation;
As it is a relativistic theory it can accommodate gravitational lensing. The theory is based on the following ingredients:
A unit vector field;
A dynamical scalar field;
A nondynamical scalar field;
A matter Lagrangian constructed using an alternate metric;
An arbitrary dimensionless function. These components are combined into a relativistic Lagrangian density, which forms the basis of TeVeS theory.
Проблемалар мен сын-пікірлер
Галактикалардың жалпақ айналу қисықтарын есепке алу қабілетіне қоса (МОНД бастапқыда осы мәселені шешу үшін жасалған), TeVeS гравитациялық линзалау және космологиялық байқаулар сияқты басқа да құбылыстармен сәйкес келеді деп саналады. Алайда, Сейферт Бекенштейн ұсынған параметрлер бойынша TeVeS жұлдызы шамамен 106 секунд (екі апта) ішінде өте тұрақсыз екенін көрсетеді. Теорияның галактикалық динамика мен линзалауды бір уақытта түсіндіру қабілеті де күмәнді. Мүмкін болатын шешім 2eV шамасындағы массивті нейтринолар болуы мүмкін. 2006 жылдың тамызында жарияланған зерттеуде бір-бірімен соқтығысқан галактикалар шоғыры – Bullet Cluster-дың мінез-құлқы қазіргі кез келген өзгертілген гравитация теориясымен үйлесімсіз екені хабарланды. Жалпы салыстырмалылықты (GR) ірі масштабтарда (күн жүйесінің жүз миллиард есе үлкендігінде) зерттеуге мүмкіндік беретін көрсеткіш алғаш рет Sloan Digital Sky Survey деректерімен өлшенді және (~16%) GR, GR плюс Lambda CDM және GR-дың кеңейтілген түрімен сәйкес келеді, бірақ нақты бір TeVeS моделінің болжамын жоққа шығарады. Аспан зерттеулерінің келесі буынымен бұл бағалау ~1%-ға дейін жақсарылуы мүмкін және барлық өзгертілген гравитация теорияларының параметрлік кеңістігіне қатаң шектеулер қоюы мүмкін. TeVeS LIGO-ның гравитациялық толқындар бойынша соңғы өлшемдерімен келіспейді.