Кіріспе
Солтүстік Македония темір жолдарының мемлекеттік кәсіпорны
Makedonski Železnici (MŽ; , "Македония темір жолдары") – Солтүстік Македонияның темір жол саласындағы мемлекеттік кәсіпорны. Темір жол операцияларын Železnici na Republika Severna Makedonija Transport жүргізеді, ал инфрақұрылымды Makedonski Železnici Infrastruktura күтіп ұстайды. Солтүстік Македония Республикасы Халықаралық теміржол одағының (UIC) мүшесі болып табылады. Солтүстік Македония Республикасының UIC ел коды – 65. Македония темір жолдары Солтүстік Македониядағы темір жол желілерін пайдаланады және олардың бір бөлігі 25 кВ 50 Гц айнымалы ток жүйесімен электрлендірілген.
Пойыздар
Macedonian Railways Transport жолаушылар (дизельді және электрлік) және жүк пойыздарынан тұратын көптеген пойыз құрамын пайдаланады. 2014 жылы Қытайдың CRRC корпорациясы, Жючжоу электр локомотив зауытында жасалған 6 жаңа жолаушылар пойыз құрамын сатып алу туралы келісімге қол қойылды. Алғашқы пойыз құрамы 2015 жылдың тамызында жеткізілді. Әрбір пойыз 3 вагондан тұрады және 200 жолаушыға арналған. Олар Скопьеден Битолаға, Гевгелияға, Кичевоға, Кумановоға және Велеске қатынайтын бағыттарда қолданылады. Солтүстік Македония тәуелсіздік алғаннан бері жаңа жолаушылар пойыздарын сатып алудың алғашқы жағдайы осы.
Шолу
Бұл аймақтағы бірінші стандартты кеңдіктегі темір жол, Скопьеден Салоникиге дейін 1873 жылы Осман империясы тұсында салынған. Солтүстік Македонияда жақсы дамыған теміржол жүйесі бар. Ол солтүстік-батыста Волково арқылы Косовомен, солтүстікте Табановци арқылы Сербиямен, оңтүстік-шығыста Гевгелия және оңтүстік-батыста Кременица арқылы Грекиямен байланысты. Солтүстік Македонияның Сербия мен Грекия шекаралары арасындағы Табановциден Гевгелияға дейінгі басты теміржол желісі толығымен электрленген. Теміржол компаниясының бас кеңсесі астана Скопьеде орналасқан. Алғашқы қалалық теміржол станциясы 1963 жылғы жер сілкінісінен зардап шегіп, ішінара қирады, қазір онда Скопье қаласының мұражайы орналасқан. Жаңа басты теміржол вокзалы біріктірілген Көлік орталығы Скопьедің жоғарғы қабатын құрайды. Барлық ішкі бағыттарды Македония теміржолдары басқарады, олар Скопьеден батысқа қарай Тетово, Гостивар және Кицевоға, солтүстік-батысқа Волковоға, солтүстікке Куманово мен Табановциге, шығысқа Свети Николе, Штип және Кочаниге, оңтүстік-шығысқа Велес, Неготино және Гевгелияға, ал оңтүстік-батысқа Богомила, Прилеп және Битолаға қатынайды. 2011 жылғы жергілікті журналистердің мәліметтеріне сәйкес, ел ішіндегі жолаушылар тасымалы өте баяу, пойыздар мен стансалар көбінесе нашар күйде. Дегенмен, қолжетімді бағадағы теміржол қызметіне жолаушылар көп, кейде пойыздарда тұруға орын да табылмайды. 2023 жылдың сәуір айында қазіргі Солтүстік Македонияға алғашқы пойыз келгеніне 150 жыл толуына орай Скопьеде Македония теміржолдарының мұражайы ашылды.
Электрлік локомотивтер
+ТағайындамаӨндірушіЖалпы бірліктерҚуаттылығы (кВт)Доңғалақ орналасуыЕң жоғары жылдамдықҚұрылыс жылдарыЕскермелерMŽ 441Rade Končar Zagreb 83800 кВтBo'Bo' 120 км/сағ (140 км/сағ)1969–1988 MŽ 442Rade Končar Zagreb33800 кВтBo'Bo' 120 км/сағ (140 км/сағ)2001 442 сериясы 3 бұрынғы HŽ 1141 локомотивтерін қайта жаңарту және тиристорлық жүйемен жабдықтау арқылы алынды. MŽ 443CRRC Zhuzhou Locomotive44800 кВтBo'Bo'120 км/сағ2019 MŽ 461Electroputere3 5100 кВт Co'Co'120 км/сағ1972–1980 MŽ 462Rade Končar Zagreb25100 кВтCo'Co'120 км/сағ2008 462 сериясы 2 MŽ 461 локомотивін қайта жаңарту және тиристорлық жүйемен жабдықтау арқылы алынды.
Электрлік көп буындар
АтауыӨндірушіЖалпы саныҚуаты, кВтДөңгелектер тізбегіЕң жоғары жылдамдығыҚұрылыс жылдарыСуретМЖ 412Рига вагон құрылыс зауыты31360 кВтBo'Bo'+2'2'+2'2'+Bo'Bo'130 км/сағ1985–1986 жж.МЖ 411Жужоу электр локомотив компаниясы2Bo'2'+2'Bo'160 км/сағ2015–2016 жж.
Дизельді көп агрегаттар
АтауыӨндірушіЖалпы саныҚуаты, кВтДөңгелектер орналасуыЕң жоғары жылдамдығыҚұрылыс жылдарыСуретMŽ 712MACOSA202x 210 кВтB'B'+2'2'+2'2'120 км/сағ1981–1986MŽ 711Zhuzhou Electric Locomotive Co., Ltd.4Bo'2'+2'Bo'160 км/сағ2015–2016
Халықаралық байланыс пен қызмет көрсетулер
Негізгі солтүстік-оңтүстік бағыты Сербиядағы Ништен Грекиядағы Эгей теңізіндегі Салоники портына дейін (X дәлізі) Куманово, Скопье, Зелениково, Велес, Неготино, Демир Капия, Миравчи және Гевгелия қалалары арқылы өтеді. Қалааралық пойыздар Куманово, Скопье, Зелениково, Велес, Неготино (Кавадарци), Демир Капия, Миравчи (Валданово) және Гевгелия (Богданчи) қалаларын Сербия темір жолдарымен және Грекия темір жолдарымен байланыстырады. Болгария мемлекеттік темір жолдарымен байланыс Сербиядағы Ниш және Грекиядағы Салоники арқылы жүзеге асырылады. Косово темір жолдарының қалааралық пойыздары Скопье мен Приштинаны байланыстырады. 2010 жылы «Makedonski Železnici» аймақтағы басқа темір жолдармен бірлескен «Cargo 10» кәсіпорнына қосылды.