Кіріспе

Канадалық ағаш кесуші және күшті адам (1802–1864)

Джозеф "Жос" Монферран (ʒozɛf mɔ̃fɛʁɑ̃; туылған Джозеф Фавр фавр; 25 қазан 1802 – 4 қазан 1864) – француз-канадтық ағаш кесуші, күшті адам және қарапайым жұмысшының халық қаһарманы.

21 жасында ол Гадсон шығанағы компаниясына саяхатшы ретінде қосылды. 1827 жылы ол Төменгі Канададағы Ривиер-ду-Норд өзенінде ағаш кесуші болып жұмыс істей бастады, содан кейін Оттава өзенінің жоғарғы ағысына көшті. Ағаш кесушілер қыс бойы ағаштарды кесіп, ағаш ағынын өзенмен төмен қарай сүйреп, ақырында Квебек қаласына жеткізетін. Монферран қысқа мерзімге АҚШ-та да жұмыс істеді, Нью-Гэмпшир штатының Манчестер қаласындағы Amoskeag Manufacturing Company компаниясында еңбек етті. Монферран өмірінің қалған бөлігін Отауаиде ағаш саудасымен айналысты. Ағылшын және француз тілдерінде сөйлейтіндер арасында шиеленіс болды, сонымен қатар ағылшын, ирланд және француз-канадтық ағаш кесушілер арасында жиі төбелес болып тұратын. Монферранның жұмсақ тілі мен күші өзіне және оның отандастарына жасалған зұлымдықтарды кектеуде аңызға айналды. Монферран Байтаун аймағында "Шайнерлер" деп аталатын ирланд иммигранттарының топтарына қарсы француз-канадтық жұмысшыларын қорғады. 1840 жылдан кейін ол негізінен ағаш ағынын басқарумен айналысты және 1857 жылы зейнеткерлікке шықты. Өмірінің соңғы жылдары арқасы мен буындары ауырды. Ол 1864 жылы Монреальде 61 жасында қайтыс болды және Нотр-Дам-де-Ньеж зиратына жерленді.

Мұра

Монферранның аңызға айналған лақап аты, Үлкен Джо Муфферау (кейде Мюфферо, Мюффера, Мюфроу деп те жазылады) ағылшын тілінде "Монферранды" фонетикалық түрде дұрыс айта алмағандықтан пайда болған деп саналады. Ол өз заманда-ақ халық батыры ретінде танымал болған, бірақ оның туралы әңгімелер уақыт өте келе мифтік кейіпке айналды. Пол Буньян сияқты, ол да көптеген аңыз әңгімелердің негізгі кейіпкері болды. Муфферау кейде зорлық-зомбылыққа ұшыраған француз-канадтық орманшылардың қорғаушысы ретінде еске алынады. Ол сондай-ақ Джоан Финниганның 1981 жылғы "Оттава аңғарының алыптары" және 1983 жылғы "Міне, жер алыптарға толып жатыр!" кітаптарындағы бір тараудың тақырыбы болып табылады. Арнприорлық Берни Бедоре Джоның бастан кешкендері туралы бірнеше кітап жазды. 2005 жылдың көктемінде Маттава мұражайының (Онтарио) сыртында Джо Муффероның мүсіні орнатылды. Жергілікті шебер Питер Чианафрани жасаған бұл мүсін оның сол көктемде қайтыс болғанға дейінгі соңғы туындысы болды. Мүсіннің тұғырына оның есімін еске түсіретін тақта орнатылды. Монферран сонымен қатар Оттава Редблэкс КФЛ командасының "Үлкен Джо" талисманына шабыт берді.