Кіріспе

Корольдік әскери-теңіз флотының К класындағы су асты кемесі (1917–1921 жж.)

HMS K5 – 1917–1921 жылдары Корольдік әскери-теңіз флотында қызмет еткен К класындағы су асты кемелерінің бірі. Ол Бискай шығанағындағы жаттығу шайқасына жол тартқанда суға батып, экипажының барлығы қаза болды.

Соғыс қызметі

1918 жылы соғыс аяқталғаннан кейін К5, К класының тағы алты кемесімен бірге Розит портындағы 12-ші суасты кемелер бригадасының құрамында болды.

Жоғалту

K5 1921 жылғы 19 қаңтарда Атлантика флотының құрамында, Бискай шығанағында жаттығу шайқасына қатысу үшін , , және бірге Торбейден шықты. Суасты қайығын тәжірибелі офицер, лейтенант-командир Джон А. Геймс, DSO, RN басқарды, бірақ экипажы жаңа болды. Борттағы басқа офицерлер: лейтенант Ф. Кюдфорд, инженер-лейтенант Е. Боулз, инженер-лейтенант міндетін атқарушы Г. Бейкер, лейтенант Б. Кларк және лейтенант міндетін атқарушы Р. Миддлмист. Толық экипажта 51 матрос болды. Барлығы 57 адам 20 қаңтарда Силли аралдарынан оңтүстік-батысқа қарай 193 шақырым жерде жоғалып кетті. Олар суға батып жатқанын хабарлаған, бірақ жаттығу аяқталғаннан кейін су бетіне шықпады. Мұнай дабылы табылды және батарея қақпақтарынан ағаш бөліктері мен теңізшінің жеке заттары табылғаннан кейін, қайық ең жоғары тереңдігінен асып, сынып қалғаны болжалды. 1922 жылы Жерорта теңізіндегі жаттығулардан оралғанда, және қалған флот гүл шоқтарын тастап, K5 батқан жерде еске алу рәсімі өткізді.

K-сыныптағы проблемалар

Отставкадағы контр-адмирал С. С. Холл "Таймс" газетінде "Сарапшылардың теориясы" деген тақырыпта былай деп жазды: "Кеменің жоғалуы, кеме суға батқан кезде, кеменің алған төмен қарайғы жылдамдығын тежеуде кешігу салдарынан болған болуы мүмкін, яғни бір уақытта тым көп резервуарларға қысылған ауаны тым баяу жіберу, резервуарлардың толық толмауы немесе теңіз байланысының мерзімінен бұрын жабылуынан туды." Жауынгерлік жаттығулар өткізілген сулардың тереңдігі соншалық, кеме суға толып, бақылаудан шығып, қирап қалуы мүмкін еді. Адмирал Холл "К" кластың қыста Атлантика мұхитында не үшін жүзіп жүргені түсініксіз" деп жазды. Ол су асты кемелерін Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Солтүстік теңіз жағдайларына арналған ерекше конструкция деп сипаттады. "Жоғары беттік жылдамдық үлкен ұзындықты талап етеді, ал бу машинасының күрделілігі қазандық бөлмелеріне ауа кіргізу үшін және түтін шығару үшін үлкен тесіктерді қажет етеді. Бұл тесіктер нашар ауа райында немесе жылдам суға батқанда үлкен алаңдаушылық тудыратын мәселе болды." Сондай-ақ, ол оларды қауіпсіз пайдалану үшін жақсы дайындалған экипаж қажеттігіне назар салды. "Арсенал" кемесі де қабылдау сынақтары кезінде осыған ұқсас жағдайға тап болды, нәтижесінде 32 адам қаза болып, кеме суға батып кетті. Оқиғаның себебі Холлдың айтқан тесіктерімен байланысты болды.