Жаңа Орлеан алауы (Жаңа Орлеан жалыны)

Кіріспе

1941 жылғы фильм

"Жалын Нью-Орлеан" – 1941 жылғы американдық тарихи комедиялық фильм, режиссері Рене Клэр. Басты рөлдерде Марлен Дитрих және Брюс Кэбот, оның алғашқы комедиялық рөлі. Роланд Янг, Энди Девайн және Франклин Пэнгборн сомдаған қосымша актерлік құрам да бар. Фильмді Universal Pictures студиясы түсіріп, көрсетілімге шығарды. Бұл Марлен Дитрих пен продюсер Джо Пастернак бірлесіп түсірген үш фильмнің соңғысы болды, ол оны "көп жағынан ең қызықты туындымыз" деп атады. Фильм Мартин Обзина, Джек Оттерсон және Рассел А. Гаусманның "Ең үздік көркемдік безендіру" номинациясына ие болды.

Сюжет

"Клэр Нью-Орлеан" аңызы екі балықшының Миссисипи өзенінде ағысып жүрген үйлену көйлегін тапқаннан кейін дүниеге келеді. Аңыз бойынша, Клэр Ледюкс 1840 жылы үйлену күні жоғалып кеткен. Көйлек табылғанда, Нью-Орлеан халқы оның өзіне қол жұмсаған деп болжаған. Осылай басталады оқиға, содан кейін Клэр Ледюкс тағдырының шын мәнісі ашылады. Клэр өмірінде алғаш рет Нью-Орлеанға келгенде, оның мақсаты – өте бай және белгілі банкир Шарль Жироның әйелі болу еді. Ол операда бір күні кешке, банкирдің жанына отыруға мүмкіндік алады. Оның назарын аудару үшін, ол орындығында есінен танығандай болады. Банкир дереу оны құтқаруға асығады, Клэрдің жоспары орындалады. Әдемі Клэрді қайта көруге құштар Шарль операдан кейін өзінің қызметшісін Клэрдің қызметшісі Клементинаға жібереді. Қызметші Клэрге хабар жіберіп, оны Шарльмен саябақта кездесуге шақырады. Клэр мен қызметші Клэрді саябақта бір ер адамның мазалауына мүмкіндік беру үшін жоспар жасайды, осылайша Шарль оны "құтқаруға" келеді. Бірақ ең қарапайым жоспарлар да кедергіге ұшырайды, саябаққа бара жатқанда Клэрдің каретасы кездейсоқ маймылды қағып өтеді. Маймыл өзен кемесінің капитаны Роберт Латурға тиесілі болады. Ол каретаны тоқтатады, бірақ Клементина бұл олардың жұмысқа алған адам деп ойлайды, сондықтан ол жүргізушіге жолын жалғастыруға және оған мән бермеуге бұйырады. Роберт Латур осы мінез-құлықтан ашуланып, каретаны құлатады. Осы оқиғадан кейін Шарль Клэрдің келмегеніне және оған көмектесу мүмкіндігінен айырылғанына қатты ашуланып, Роберт Латурдың бейшаралығына кек алуға ант етеді. Сондай-ақ, ол Клэрді әр түн сайын күзетіп, қамқорлық жасауға уәде береді. Марди Гра мерекесіне қатысқан Клэр көпшіліктің арасында Роберт Латурды таниды және оны Шарльге көрсетеді, ол Робертке дуэльге шақырады. Роберт қаруды өзі таңдайды, пышақты таңдайды, Шарль мұндай жағдайға дайын емес. Роберт дуэльде Шарльге қарағанда айқын басымдыққа ие болады, ал Клэр банкирдің өміріне қауіп төндіретін жағдайды тоқтату үшін араласады. Ол Шарльға Робертті басқа біреумен шатастырғанын айтады, осылайша шайқас аяқталады. Бұл мәселені біржола шешу үшін Роберт келесі күні түнде Клэрді өзінің кемесіне кешкі асқа шақырады. Ол тойға 150 доллар қарыз алады. Бірақ Клэр Робертпен кездесуге дайындалып жатқанда, Шарль келіп, оған сол сәтте үйлену туралы ұсыныс жасайды. Клэр оның ұсынысын қабыл алып, Робертке қызметшісі арқылы хабар жібереді, себебін айтпай, кешкі асқа барудан бас тартады. Роберт Клэр ауырып, дәрігерге мұқтаж болып қалғанын ойлайды. Ол көмек көрсету үшін оның үйіне жүгіреді, бірақ терезеден Шарльды көріп, оның бас тартуының шынайы себебін түсінеді. Үйлену тойына екі күн қалғанда Шарль Клэрдің құрметіне той өткізеді. Бұл тойға көптеген мәртебелі қонақтар келеді, олардың арасында жаңадан келген орыс мырзасы Золотов та бар. Бұл кісі Клэрді көріп, Санкт-Петербургтен таниды. Кешке Золотов өзінің досы Белоузға Клэр туралы әңгімелер айтады, ал Шарльдің қайын інісі олардың әңгімелерін естиді. Шарль оқиғаларды естіп, ашуланып, Золотовты дуэльге шақырады. Золотов банкирмен жекпе-жекке түсуді қаламайды және ол қателескен болуы керек деп ант береді, өйткені ол білген қыз ер адамның назарын аудару үшін есінен танығандай болар еді. Осы кезде Клэр есінен танып, бөлмеден шығарылады. Келесі күні Шарль Клэрдің үйіне барып, олардың келісімін бұзу үшін келеді. Ол Клэрмен кездеспейді, бірақ оның орнына Лили есімді әйелмен бетпе-бет келеді, шын мәнінде Клэр Санкт-Петербургтен келген оның заңсыз туысы. Шарльдің көзқарасы бойынша, өте күмәнді беделді әйел. Шарль сол түні Лилимен порттың жанында орналасқан "Ойстер Бед" кафеінде кездесуге келіседі. Шарль Золотов пен Беллоусты мейрамханаға алып келеді және Лилидің қаладан ешқашан қайтып келмеуін талап етеді, ол оның қандай әйел екенімен байланысты болғысы келмейді. Лили қауіп төндіргенін сезініп, кетуге шешім қабылдайды, бірақ ол кетер алдында Роберт Латурға тап болады. Роберт Лилиге жүрегін ашып, Клэрді сүйетінін айтады, ол оны алғаш көрген сәттен бастап сүйген. Шарль Лили мен Роберттің сөйлесіп жатқанын көріп, Лилиді Нью-Орлеаннан алып кетсе, Роберттің қарызын төлейтінін уәде етеді. Роберт бұған келіседі. Роберт Клэрдің үйінен өтіп, терезеден Лилидің ішін көреді. Ол екі-екісін қосып, Лили мен Клэрдің бір адам екенін түсінеді. Ол онымен бетпе-бет кездеспейді, бірақ оның білгенін Шарльге айтады. Олар Клэрді ұрлап, Роберттің кемесінде жасырып қоюға құпия жоспар жасайды. Роберт Клэрді кемесіне жеткізіп, оны босатады, ол сол түні қалуға шешім қабылдайды. Таңертең Клэр Робертке олар енді ешқашан кездеспейтінін айтады. Үйлену тойы жоспарланғандай бір күннен кейін өтеді, бірақ Клэр Робертті қонақтардың арасында көріп, оның сүйгені оның екенін түсініп, тағы есінен танып қалады. Одан кейін туған қысымнан Клэр жоғалып кетеді және оны ешқайда таба алмайды. Ол Робертпен бірге кемесімен кетеді және үйлену көйлегін Миссисипи өзеніне лақтырады.

The legend of "Claire of New Orleans" is born after two fishermen find a wedding dress floating around on the Mississippi River one day. The legend tells that the Countess Claire Ledux disappeared on her wedding day in the year of 1840, and when the dress was found, the people of New Orleans assumed that the bride had committed suicide by throwing herself into the river. This is how the story begins, and then we find out what really happened, as the story of Claire Ledux is revealed. When Claire arrives in New Orleans for the first time in her life she has a strong ambition to become Mrs Charles Giraud a very rich and renowned banker. She gets her opening one night at the opera, when she manages to get the seat next to the banker. Trying to catch the unsuspecting banker's attention she fakes fainting in her seat. The banker immediately rushes to her rescue and Claire's mission is accomplished. Desperate to see the beautiful Claire again, Charles sends his valet over to Claire's maid Clementine after the opera. The maid forwards the message, asking Claire to meet with Charles in the park. Claire and the maid make a plan to let a man harass Claire in the park, so that Charles can come to her "rescue". But even the simplest plans go wrong, and on the way to the park Claire's carriage runs over a monkey by accident. The monkey belongs to river boat captain Robert Latour. He stops the carriage, but since Clementine believes this is the man they hired to make a fuzz with them, she tells the driver to go on and ignore the man. Robert Latour is aggravated by this behaviour and tips the carriage over. After this incident, where Charles was not only stood up by Claire since the carriage never arrived, but also deprived of a chance to come to her aid, he swears to avenge Robert Latour's insolent behaviour. He also vows to properly take care of and guard Claire every night from now on. Attending a Mardi Gras festivity, Claire recognizes Robert Latour in the crowd, and points him out to Charles, who is quick to challenge Robert to a duel. Robert gets to choose weapons, and he chooses knives, something Charles isn't quite prepared for. Robert gets a distinct advantage over Charles in the duel, and Claire steps in to interrupt what she fears will be the end of the banker's life. She tells Charles that she mistook Robert for someone else, thus ending the battle. To settle the matter once and for all, Robert invites Claire to dinner on his rover boat the following night. He borrows 150 dollars to pay for the feast. But while Claire is getting ready for her meeting with Robert, Charles arrives and throws her a proposal of marriage there on the spot. Claire accepts his proposal, and sends a message via her maid to Robert, cancelling the dinner without telling him the real reason. Robert fears that Claire is taken ill and in need of a doctor. He rushes over to her house to offer his assistance, but sees Charles through the window, and realizes the real reason for her rejection. Only two days before their wedding Charles throws a party in Claire's honor. To the party comes many distinguished guests, and among them are the newly arrived Russian gentleman Zolotov. This man sees Claire and recognizes her from St. Petersburg. During the evening Zolotov tells stories of Claire to a friend of his, Bellows, and Charles' brother in law hears them talk. Charles hears of the stories and is upset, challenging Zolotov to a duel. Zolotov has no wish to enter a duel with the banker, and swears he must have been mistaken, since the girl he knew was known to fake fainting to get a man's attention. At this point Claire faints and is carried out of the room. The next day Charles comes to visit Claire in her home in order to break off their engagement. He doesn't get to meet Claire, but is instead confronted by a woman named Lili in reality Claire, playing her illegitimate cousin from St. Petersburg. A woman of highly questionable reputation, seen from Charles' point of view. Charles agrees to meet with Lili that same night at the Oyster Bed Café, located down by the docks. Charles brings Zolotov and Bellows to the restaurant, and demands that Lili leave town never to return he doesn't wish to be associated with the kind of woman she is. Feeling threatened, Lili decides to leave, but before she does she bumps into Robert Latour. Robert opens his heart to Lili and tells her he is in love with Claire, and has been since he first met with her. Charles finds Lili and Robert talking, and promises to settle Robert's loan debt if he takes Lili out of New Orleans. Robert agrees to this. Robert passes by Claire's house and peers through the window, seeing Lili inside. He puts two and two together and realizes that Lili and Claire are the same person. He doesn't confront her, but tells what he has found out to Charles. They conspire to abduct Claire and hide her away on Robert's boat until the wedding. Once Robert arrives back to his boat with Claire, he sets her free and she decides to stay the night. The morning after Claire tells Robert that they will never see each other again. The wedding is held as planned a day later, but when Claire sees Robert as one of the guests, she realizes that he is the one she loves and fakes fainting again. In the turmoil that follows, Claire disappears and is nowhere to be found. She sails away with Robert on his boat, and throws her wedding dress into the Mississippi river.

Даму

Жұлдыз Марлен Дитрих болды, ол өзінің мансабын қайта жаңғыртты, Universal студиясының Джо Пастернак өндірген "Destry Rides Again" (1939) фильмінде ойнағаннан кейін. 1940 жылдың мамыр айында Universal келесі жыл ішінде Дитрих туралы екі фильм түсіретінін хабарлады: "Жеті күнәкар" және "Нью-Орлеан графинесі". Екі фильм де студияның жоғары бюджетті фильмдерінің қатарына жатты. 1940 жылдың қазан айында Universal "Графине" фильмінің режиссері Рене Клер болатынын жариялады, ол тамыз айында Франциядан Лиссабонға келген. Бұл Клердің Голливудтағы тұңғыш фильмі болды, дегенмен ол Англияда екі ағылшын тіліндегі фильмге режиссерлік жасаған. Дитрих кейінірек Клерді жалдау Пастернак идеясы болғанын айтты және "бастапқыда мен қарсылық таныттым, бірақ соңында, өз міндетіңді орындау – бәрінен маңызды деген ескі қағидамама адал болу үшін, келісімімді бердім". Бірақ бұл орындалмады. Желтоқсан айында Universal фильмнің енді "Нью-Орлеан оты" деп аталатынын және Дитрихпен бірге Энди Девайн, Роланд Янг және Бродерик Кроуфорд рөлдерін ойнайтынын мәлімдеді. (Кроуфорд ақырында фильмге түспеді.) Хал Уоллис Джордж Рафт Дитрихпен бірге ер адам рөліне ие болуға "көп тырысты" деді, бірақ Рафтпен келісімшарт жасасқан Warner Bros студиясы оған рұқсат бермеді. Брюс Кэботтың актерлік құрамына кіргені 1941 жылдың қаңтар айында жарияланды. "Брюс жақсы жігіт, бірақ мен оның Дитрихтей болмайтынын ойлаймын", - деп жазды Хедда Хоппер. "Дегенмен, мен сенуге дайынмын. Бірақ фильм аяқталғанша күтемін". Клер кейінірек сценарийді "көп егжей-тегжейлі және өте баяу" жұмыс істеуді ұнатқанын мойындады, сонда оның аяқталуымен "көмекші режиссер оны түсіре алатын" болар еді. Алайда, ағылшын тілін жетік білмеуі "Нью-Орлеан оты" фильмі үшін қиындық тудырды.

Атыс

Суретке түсіру 1941 жылдың 6 қаңтарында басталды. Дитрих пен Кэбот түсірілім барысында ұрысқан деген қауесет тарады. Кейін ол оны "өте ессіз актер, өзінің репликаларын немесе белгілерін жаттай алмайтын" деп атады. Ағылшын тілін білмейтін Клэр де оған көмектесе алмады. Кэбот өте мақтаншыл болды, ол ешқандай көмек қабылдамайтын. Соңында мен оның сабақтарына ақы төлеуге келісіп, кем дегенде рөлін білсін деп тырыстым. Команда Клэрді жек көретін (әрине, тілдік кедергіге байланысты), тіпті техниктер "Заттарыңды жинаңдар" деген бұйрық естігенде мені түсірілім алаңынан итеруге асықты. Әсіресе, Хейс кеңсесі бірнеше сахналарға алаңдады. Клэр осы сахналарды екі түрлі түсіруді ұсынды, егер Хейс кеңсесі қарсылық білдірсе, Джо Пастернакқа балама нұсқасы болады. Красна кейіннен Марлен Дитрих комедияда ойнай алмайды деп ойлағанын айтты, оның "беті қатқан" екенін және оған қарсы Кари Грант, Адольф Менжу сияқты тәжірибелі комедия актерлері қажет болғанын айтты; ол Брюс Кэбот пен Роланд Янгты дұрыс таңдамағанын санады (басты рөлдердегілерді "қозғалмайтын үш адам" деп атады). Сондай-ақ, Хейс кеңсесі цензуралық себептермен фильмнен екі рулондағы кадрларды алып тастауды талап еткенін де айтты.

Сыни

Хэдда Хоппер фильмді "қаңтардағы патока сияқты" деді. Клэрдің режиссурасы біз күтетін сергектілікке ие емес, ал от баяу жанды." Фильм жалпы алғанда жағымсыз пікірлер алды. Пастернак "менің ойымша, сыншылар Ренеге әділетсіздік жасады" деп жазды және ол "егер Клэр осы фильмді Францияда түсіріп, француз тіліндегі дыбыс жолы мен әдеттегі субтитрлермен осында әкелсе, сыншылар "галлиялық зиялылық", "француздық шеберлік" және "латындық көңілділік" туралы әңгімелейтін болар еді." Олар біздің бір жаңалыққа тырысқанымыз үшін қатты сынға алды. Ол сондай-ақ, "олар Рене Клэрді Францияда емес, осы елде фильм түсіргені үшін кінәлады, ал Рене өзінің фильмдері әрқашан жырлаған бостандықты іздеп келгенін түсінбеді" деп ойлады.