Кіріспе

Мадинат әл-Захра немесе Медина Азахара (مدينة الزهراء) – қазіргі Испаниядағы Кордованың батыс жағында орналасқан бекінілген сарайлы қала. Оның қираған қалдықтары бүгінде маңызды археологиялық орын болып табылады. Қала 10 ғасырда Омейяд әулетінің мүшесі және Аль-Андалустың алғашқы халифасы Абд ар-Рахман III (912–961) салған. Ол Кордова халифатының астанасы және үкімет орталығы қызметін атқарды. Құрылысының басты себебі саяси-идеологиялық болды: Абд ар-Рахман III 929 жылы өзін «халифа» деп жариялағаннан кейін, осы жаңа мәртебенің мәртебесі оның билігінің символы болған жаңа қала құруды талап етті, сондай-ақ ол Шығыс халифаттарын үлгі еткен еді. Ол Солтүстік Африкадағы Ифрикия Фатимид халифалары мен Бағдадтағы Аббасид халифалары сияқты өзінің ірі қарсыластарынан өзгешелігін көрсетуге тырысты. Қала Омейядтардың билігіндегі Аль-Андалустың сол кездегі астанасы Кордоваға жақын салынды. Құрылыс 936–940 жылдары басталып, оның және оның ұлы Әл-Хакам II (961–976 жылдары билеген) билігінің кезеңінде бірнеше кезеңде жалғасты. Жаңа қалаға салтанатты қабылдау залдары, қауымдық мешіт, әкімшілік және мемлекеттік кеңселер, ақсүйектердің резиденциялары, бақтар, монета айналымы, шеберханалар, казармалар, қызметтік бөлмелер мен моншалар кірді. Суды акведуктар арқылы жеткізіп берді. Бірақ Әл-Хакам II қайтыс болғаннан кейін, қала Ибн Әби Әмір әл-Мансур (Альманзор) билігінде үкімет орталығы ретіндегі қызметін тоқтатты. 1010–1013 жылдар аралығында азаматтық соғыс кезінде қала тоналып, кейін тасталып, оның көптеген құрылыс материалдары басқа жерлерде қайта пайдаланылды. Қаланың қираған орындары 1911 жылдан бастап қазыла бастады. Қаланың 112 гектарының (0,43 шаршы миль) шамамен 10 гектары ғана қазылып, ішінара қалпына келтірілді, бірақ осы аумаққа негізгі сарайлар кіреді. 2009 жылы орынның шетінде арнайы археологиялық мұражай ашылды.

Мұражай

Медина Азахараға арналған жаңа археологиялық мұражай 2009 жылы, қазба алаңының шетінде орналасқан күйі ашылды. Мұражай ғимараты көтеріңкі болмай, көп бөлігі жер астында салынды, бұл қиратылған орыннан айналаның көрінісін бұзбау үшін жасалды. Нието Собежано Архитектос фирмасы жобалаған мұражай 2010 жылы сәулет саласындағы Ага Хан сыйлығына ие болды.