Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Айзенерц («Темір кені») — Австрияның Штирия аймағындағы базар және ескі кен қалашығы, Грацтан теміржолмен 109 шақырым солтүстік-батысқа қарай орналасқан. Халқы (2001) 6400 адам. Қала терең Ерцбах аңғарында жатыр, шығысынан Пфаффенштейн, батысынан Кайзершильд, оңтүстігінен Эрцберг тауы көрінеді. Айзенерцте ортағасырлық бекіністі шіркеу бар, ол Габсбург Рудольфінің XIII ғасырда салдырған, ал XVI ғасырда қайта жаңартылған готикалық ғимарат. Өткен ғасырдың басында Эрцберг тауынан өте көп кен шығып, жаз айларында тас сияқты ашық қазылып алынған. Шахталардың 12 ғасырдан бері жұмыс істегендігін растайтын құжаттар бар. Оларда жазда екі-үш мың, қыста шамамен жартысы жұмыс істеген, ал жылына 800 000 тоннаға жуық темір өндірілген. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қалада Маутхаузен концлагерінің бөлімшесі орналасқан. Ол жергілікті өнеркәсіп үшін құл еңбегін пайдаланған. Айзенерц Эрцберг тауымен 23 шақырымдық Эрцберг теміржолы арқылы байланысқан, бұл Абттың тіреу және тіреу жүйесімен салынған инженерлік шешімнің батыл үлгісі. Теміржол мал өсіруге қолайлы аймандардан өтіп, содан кейін Эрцберг тауының оңтүстігінде орналасқан темір саудасының орталығы Вордернбергке түсетін. Айзенерцте сонымен қатар жоғары сапалы темір, әсіресе болат өндіретін жиырма бес пеш болған. Бүгінде Эрцберг мотокросс жарыстарының өтетін орны, ол Эрцберг Родео деп аталады. Айзенерц — негізінен хеви-метал және хард-рок музыкасына бағытталған Napalm Records тәуелсіз жазбалар компаниясының да мекені. 1992 жылы Айзенерцте құрылған бұл компания метал музыкасы сахнасында танымал лейблге айналып, қазір Берлин мен Нью-Йоркте филиалдары бар. Айзенерцтен солтүстік-батысқа қарай бірнеше шақырым жерде Леопольдштейн қамалы мен Леопольдштейн көлі орналасқан. Биіктігі 618 метр болатын, барлық жағынан биік таулармен қоршалған және тереңдігі 30 метрді құрайтын бұл көлдің суы қара жасыл түсті.
Eisenerz (; "Iron ore") is a market place and old mining town in the Austrian state of Styria, 68 mile (109 km). N. W. of Graz by rail. Pop. (2001) 6,400. It is situated in the deep Erzbach Valley, dominated on the east by the Pfaffenstein , on the west by the Kaiserschild , and on the south by the Erzberg It has a medieval fortified church, a Gothic edifice founded by Rudolph of Habsburg in the 13th century and rebuilt in the 16th century. At the turn of the past century the Erzberg (Ore Mountain) furnished such rich ore that it was quarried in the open air like stone, in the summer months. There is documentary evidence of the mines having been worked as far back as the 12th century. They afforded employment to two or three thousand hands in summer and about half as many in winter, and yielded some 800,000 tons of iron per annum. During World War II, a subcamp of Mauthausen concentration camp was located here. It provided slave labour for local industry. Eisenerz was connected with the mines by the Erzberg Railway, a bold piece of engineering work, 14 mile (23 km) long, constructed on the Abt's rack and pinion system. It passed through the pastoral scenery, before descending to Vordernberg, a center of the iron trade situated on the south side of the Erzberg. Eisenerz then possessed, in addition, twenty five furnaces, which produce iron, and particularly steel, of high quality. Today the Erzberg is home to motocross races, called the Erzberg Rodeo. Eisenerz is also the home of the independent record label Napalm Records, which is mainly focused on heavy metal and hard rock. While founded in 1992 in Eisenerz, the company has since become a prominent label in the metal scene, and today operates branch offices in Berlin and New York. A few miles northwest of Eisenerz stands Leopoldstein Castle, and near it Leopoldstein Lake. This lake, with its dark green water at an elevation of 2028 feet (618 m), and surrounded on all sides by high peaks, is not large and has a depth of 100 feet (30 m).
Тарих
Эйзенерцте мыс қорыту б.з.д. 15 ғасырдан 13 ғасырға дейін маңызды қызмет болған.
In Eisenerz, copper smelting was a major activity from the 15th century to the 13th century BC.