Кіріспе

Кеңес генералы (18811925) Григорий Иванович Котовский (Григо́рий Ива́нович Кото́вский, Григорь Котовский; 24 маусым 1881 [О. С. 12 маусым 1881] 6 тамыз 1925) - Кеңес әскери және саяси белсенді, Ресей Азамат соғысына қатысушы. Ол бандит және банктік тонаушы болғаннан кейін Қызыл Армияның қолбасшысы және Кеңес Одағының Орталық Атқару Комитетінің мүшесі болды.

Ерте өмір

Котовский Бессарабия губернаторлығында инженер-механиктің ұлы болып дүниеге келген. Ресми түрде Котовский 1887 жылы туылған деп мәлімдеді. Оның бес інісі де болды. Оның әкесі поляк тектес орыс азаматы, ал анасы орыс ұлтынан. Ата-бабалары бойынша Котовский Камянец-Подилскийден шыққан поляк аристократиялық отбасының ұрпағы. Оның ата-бабасы поляк көтерілісінің мүшелерімен байланысы болғандықтан, ресейлік қызметтен босатылды және ақырында банкрот болды. Оның әкесі Бессарабияға көшіп барып, орыс буржуа болып қалады. Котовскийдің кекетігі қатты болған, сол қолымен жұмыс істеген. 2 жасында анасынан, 16 жасында әкесінен айырылды. Котовскийді оның крестная анасы София Чалле өсірді. Манук бей Котовскийдің Кукурузени ауыл шаруашылығы колледжінде оқуға түсуіне және оқуын жалғастыруына көмектесті. Ол ақырында өзінің құдасын Германияға ауыл шаруашылығының жоғары курстарына жіберуді жоспарлаған, бірақ оның арманы 1902 жылы қайтыс болғаннан кейін қысқа болды. Ауыл шаруашылығы колледжінде оқып жүргенде, Котовский жергілікті Социалистік революционерлер саяси клубына араласты. 1900 жылы бітіргеннен кейін ол ипотекалық менеджердің көмекшісі болып жұмыс істей бастады, бірақ ұзаққа созылмады. Котовскийді ұрлық, бауырластық және басқа да қылмыстар үшін жұмыстан босатты. Ресей-жапон соғысының басталуымен ол әскери дайындық станциясына хабарласпады. 1905 жылы әскери қызметтен жалтару үшін тұтқындалып, Житомир қаласында орналасқан 19-шы Кострома жаяу әскер полкіне жіберілді. Көп ұзамай ол әскерден кетіп, қарақшылар тобын ұйымдастырып, шабуыл жасап, үйлерді өртеп жібереді. Ол жалпы алғанда, оны Робин Гуд ретінде қарастыратын шаруалар тарапынан қорғалған және қолдау тапқан. 1906 жылы 18 қаңтарда Котовский тұтқындалды, бірақ алты ай бойы Кишинев түрмесінде болғаннан кейін қашып құтылуға қол жеткізді. 1906 жылы 24 қыркүйекте ол тағы да тұтқындалып, 12 жылға каторгаға қамалды. Котовский Нерчинск каторгасында 1911 жылға дейін жазасын өтеп отырды. Кейіннен ол Ресей империясының әртүрлі түрмелерінде (Елисаветград түрмесінде, Смоленск түрмесінде және Орел түрмесінде) көп уақыт өткізді. Каторгада Котовский түрме басшыларымен ынтымақтасып, теміржол салуда жұмыс істейтін 10 адамнан тұратын құрылыс жұмыскерлерінің командасына басшылықты тапсырды. 1913 жылы Романовтар династиясының 300 жылдығына арналған рақымшылыққа үміткер болды. Алайда, рақымшылық күні қарақшыларды босату туралы шешім қабылданды, ал 1913 жылы 27 ақпанда Котовский каторгадан қашып, Бесарабияға оралды. Бастапқыда ол жасырын өмір сүріп, жүк тиеуші және жұмысшы ретінде жұмыс істеді. Содан кейін ол жергілікті қылмыскерлер тобының басшысы болды. Оның ең атақты іс-әрекеттерінің бірі Молдавияның Бендер қаласында Мемлекеттік қазынашылық кеңсесін ұрлау болды. 1916 жылы 25 маусымда Котовский тағы бір рейдтен кейін полициядан қашып құтыла алмады. Оны жасырын полиция тобы қоршап алды, ал көкірекке жараланғаннан кейін оны тұтқындады. Одесса әскери округінің соты оны өлім жазасына және асылып өлтіруге үкім шығарды. Өлім жазасына кесілгенде, Котовский өкіну туралы хаттар жазып, майданға жіберуді сұрады. Николай II-нің отставкасынан кейін Одесса түрмесінде тәртіпсіздіктер болды, содан кейін түрме тұтқындармен өздігінен басқарылды; Ресейдің Уақытша үкіметі барлық тұтқындар үшін кең саяси рақымшылық жариялады.

Революциялық күндер

Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңғы кезеңінде Котовскийді Румыния майданына жіберді. 1918 жылы Тираспольда коммунистердің жағына шығып, революциялық батальонға қолбасшылық етіп, большевиктерге Украинаны басып алуға көмектесті. 1920 жылы Ресей коммунистік партиясына (большевиктер) кірді. 1924 жылы Украина КСР-інің құрамында Приднестровьеде Молдавия Автономиялық Кеңес Социалистік Республикасының құрылуына белсене қатысқан. Ол 1925 жылы Одесса маңында өзінің орынбасары және досы Сейдер Майердің қолынан қаза тапты. Содан кейін ол 1935 жылы Котовск деп аталатын, жаңадан құрылған Одесса облысына кіретін Бірзуладағы кесенеге жерленді. Мавзолейді кейіннен Румыния әскерлері Екінші дүниежүзілік соғыста (Екінші дүниежүзілік соғыс) талқандады. 2016 жылдың мамыр айында Котовск коммунистік шығу тегі бар атауларды тыйым салатын 2015 жылғы заңдарға сәйкес келу үшін Подилск және Котовск Районы Подилск Районы деп қайта аталды. Кеңес Одағындағы тағы екі қала да Котовск деп аталды. Олардың бірі - оның туған қаласы Хинчешти, ол 1990 жылы бұрынғы атын қайта алды. Екіншісі - Ресейдің Тамбов облысындағы.