Бұлдог басылым: Газеттер тарихы мен мағынасы

Кіріспе

1936 жылы Чарльз Ламонт түсірген фильм.

"Бульдог басылымы" – күндізгі газеттің ерте немесе бірінші басылымы, ол мұрағаттау үшін алдын ала мерзімі көрсетілуі мүмкін. Оны кейде "көше басылымы" деп те атайды.

Мақсаты

Бұл басылымның мақсаты қаладан тыс таратуға немесе "алыс тұратын оқырмандарға" арналған болып белгіленген.

Жарияланған күні

Журналистика профессоры Франк Тайер 1954 жылы былай жазған: «Жексенбілік "бульдог" басылымы көбінесе оның күніне дейінгі сейсенбіде басылып, алысқа жіберіледі. Көп жағдайда оның күнінен бұрын бейсенбі немесе жұма күндері де жіберілуі мүмкін. Егер ол жексенбіге дейін сатылмаса, ол толыққанды "бульдог" басылымы емес, жексенбіге дейінгі басылым болып саналады». 1993 жылы "Айовадағы кітаптар" журналында "бульдог" басылымының "көбінесе алдыңғы күнгі соңғы басылымнан құралатыны" айтылған.

Этимология

Жазушы Х. Л. Менкен бұл атаудың шығу тегін анықтауға тырысып, бірақ «Бұлдогтың шығу тегі кеңінен талқыланды, бірақ менің білуімше, бұл мәселе әлі де шешілмеген», - деп мәлімдеді. 1940 жылы редакция және баспа бөлімінің қызметкері С. Л. Дэйрдің хатында былай делінген:

Бірнеше жыл бұрын Нью-Йорк газеттері таралым үшін күрескен кезде, «Дүние» және «Америкалық» (ойлаймын) газеттері батысқа қарай пойызға таңғы басылымды бірінші болып жеткізу үшін аяусыз күресті. Олар бульдогтарша күрескендіктен, осы ерекше басылым әрқашан «бульдог» деп аталды. «Сөздер мен тіркестердің шығу тегі» энциклопедиясы бұл терминнің 1890 жылдардағы Нью-Йорк газеттері арасындағы соғысқа қатысты екенін, онда бәсекелес газеттер таңертеңгі оқырмандарға арналған арнайы басылымдарды ертеңгі саудагерлер арқылы сату арқылы күрескенін көрсетеді. Бұл газеттер, ең болмаса, таралым үшін жариялаушылар бульдогтарша күрескендіктен «бульдогтар» деп аталды.

Түнгі жұмысшылар

Бұл теңіз терминологиясынан алынған сөз, «ит күзеті» – кешкі ауысым, сол кезде баспагерлер таңғы газеттің ерте нөмірін шығару үшін жұмыс істеуге тиіс болды.

Шағымдар

ХХ ғасырдың басында және ортасында, кейбір басылымдар «Булдог» басылымында жаңалықтарды жариялаудың адалсыздыққа немесе қателіктерге әкелетіні туралы шағымдар айтты. 1908 жылы «Нью-Йорк Трибьюн» газеті басқа Нью-Йорк қаласы газеттерінің жексенбілік «Булдог» басылымдарында «тек сенбі күнгі түстен кейінгі жаңалықтар, жексенбі күнгі датамен» жарияланғанын мәлімдеді. 1911 жылғы маусымда Джексон (Миссисипи штаты) қаласының «Weekly Clarion Ledger» басылымы «Мемфис Коммершиал Аппел» газеті судьяның отбасының қазасы туралы хабарды қате басып шығарды, себебі жаңалықты растауды күтпей, бірден «Булдог» басылымына жіберген. «Джексон» газетінің қорытындысы бойынша, кез келген «Булдог» басылымы – алдау, жалғандық және өңдеу, жартылай ойлап тапқан нәрсе, ондағы материалдың көп бөлігі ескі және кейбіреуі сенімсіз болғанда газет болып көрінеді – газеттің құрсауындағы жалғандық; басқа газеттерге жетпейтін «Булдог» әдісіне баруға дайын емес басылым. 1932 жылғы ақпан айында Невада штатының Рено қаласының «Nevada State Journal» газеті «Күнделікті газеттер «рубль саудасы» деп аталатын және Ренода жаңалық ретінде таратылатын арнайы «Булдог» басылымдарын шығарады» деп шағымданды. 1933 жылғы наурыз айында Вирджиния штатының Стаунтон қаласының «Evening Leader» газеті «метрополиялық газеттердің шын мәнінде таңғы газеттер емес, газет тілінде айтқанда, кешкі сағат 7-ден 8-ге дейін басылатын «Булдог» басылымдары» екенін жазды, бірақ олар таңғы басылымдар екенін мәлімдеді. 1940 жылғы маусымда Огайо штатының Колумбус қаласының «The Citizen» газеті баланың тууы туралы мақаланы «Булдог» басылымында жариялады, тіпті бала ертеңгісін дүниеге келмей тұрып. 1942 жылғы маусымда Иллинойс штатының Мурфисборо қаласының «The Daily Independent» газеті «Чикаго Дейли Ньюс» газетінің «Булдог» басылымында соғыста қаза тапқандардың тізімін жариялаған кезде, басылымның шығарылу мерзімін бұзғанын мәлімдеді. «The Daily Independent» газетінің мәлімдемесіне сәйкес, тізім басылым күнінен бір күн бұрын таратылды. Журналист Дрю Пирсонның сөзіне қарағанда, 1949 жылғы қаңтарда АҚШ Еңбек министрі Морис Тобиннің сөйлеген сөзі «көптеген ірі қалалардың» «Булдог» басылымдарында қате жарияланды, себебі Тобин журналистерге берген дайын мәтінін тастап, шамамен төрт минут бойы бейресми сөйледі.

In the early and mid 20th century, some complaints were made that the publication of news in a bulldog edition was dishonest or led to mistakes. The New York Tribune complained in 1908 that the Sunday bulldog editions of other New York City newspapers contained "simply the Saturday afternoon news under a Sunday dateline." The Weekly Clarion Ledger of Jackson, Mississippi, reported in June 1911 that the Memphis Commercial Appeal had erroneously printed a story about the deaths of a judge's family because it rushed the news into a bulldog edition without waiting for confirmation. The Jackson newspaper concluded that any bulldog edition was:a fraud, a fake and delusion, a half made up affair, pretending to be a newspaper when much of the matter it prints is old and some absolutely reliable — a newspaper pretense only; a sheet intended to blanket other papers that will not stoop to the "bulldog" trick. The Nevada State Journal of Reno complained in February 1932 that "The daily newspapers issue a bulldog edition printed especially for what they call the rube trade and which is delivered in Reno under the guise of news." In March 1933 the Evening Leader of Staunton, Virginia, complained that the metropolitan newspapers were "not morning papers at all but are, in newspaper parlance, 'bulldog editions' printed between 7 and 8 p. m." but they claimed to be morning editions. The Citizen of Columbus, Ohio, printed and distributed a story in a June 1940 bulldog edition about the birth of a baby even before the baby was born, early the next morning. In June 1942, The Daily Independent of Murphysboro, Illinois, claimed that the Chicago Daily News had broken a release date when it published a list of war casualties in its bulldog edition distributed the day before its issue date. According to columnist Drew Pearson, a speech by U. S. Labor Secretary Maurice Tobin was wrongly reported in the bulldog editions of "many big cities" in January 1949 when Tobin abandoned a prepared speech he had handed out to reporters and instead spoke informally for about four minutes.

Даулар

1931 жылы наурыз айында журналист Ричард Массок "Америкадағы ең ірі газеттердің бірі" баспасының баспаға шығару уақыты күрт жиырма минутқа алға жылжытылып, "жүздеген адамның және тонна-тон техниканың жұмысын өзгертті" деп хабарлады. Массок атап көрсеткендей, мұның себебі "баспа иесі демалыс күндерін қала сыртындағы үйінде өткізуге қайта бастағандықтан" және ол "өзінің зауытындағы үлкен роликтерге "булдог" басылымының мыңдаған даналарын бірнеше минут ертерек басып шығаруды бұйырған, соның нәтижесінде бір данасын белгілі бір пойызбен оған жіберуге болатын болды". 1982 жылы кәсіби одақпен келіссөздер жүргізіліп жатқанда, New York Daily News басшылығы газеттің "булдог" басылымын тоқтату және таралымын азайту үшін басқа да шаралар қолдануы мүмкін екенін мәлімдеді, бұл елдегі ең ірі күнделікті газеттің жабылуына әкелуі мүмкін еді. Алайда, бұл қауіп іске аспады.

Стартаптар

Сиэтл Пост Интеллигенсер 1922 жылы жаңа ерте басылымдарын бастады. "Пиппин басылымы" әр жексенбіде сағат 18:30-да, әдеттегі "бульдог" басылымынан бұрын шығарылып, бірінші бетіне соңғы бейсбол нәтижелерін жариялады. Газет бұл басылымның "Чикаго Геральд Экзаминер газетінің "Пич" басылымымен шамалас екенін" мәлімдеді. Монтана, Дакота және Вашингтон штатының шығысындағы аймақтарға арналған "Қоян" басылымы да болды. 1931 жылдың қазанында "Honolulu Advertiser" келесі күнгі газеттің "бульдог" басылымын үйге экспериментальді жеткізуді бастады, ол сағат 19:00-ден 20:30-ға дейін жеткізілетін болды. 1983 жылдың қазанында кешкі газет "The St. Louis Post Dispatch" "бульдог" басылымын сатуға кірісті, ол қала орталығында сағат 10:00-ге дейін, ал басқа жерлерде "сәл кешірек" сатылатын болды. 1983 жылы таңертеңгі газет "Detroit Free Press" кешкі сағаттарда ыңғайлы дүкендерде және газеттің тарату қораптарында қолжетімді "бульдог" басылымын таныстырды. 1998 жылдың қыркүйегінде Флорида штатының Тампа қаласындағы "Tampa Tribune" газеті "жексенбілік газеттің бір күн бұрынғы басылымын" шығара бастады. Ол белгілі бір округтердегі дүкендер мен супермаркеттерде қолжетімді болды. Газет былай деді:

The Seattle Post Intelligencer began new early editions in 1922. A "Pippin edition" was issued every Sunday at 6:30 p. m. in advance of the regular bulldog, to carry on its front page the latest baseball scores. The newspaper said the edition "corresponds somewhat with the Peach edition issued by the Chicago Herald Examiner." There was also a Rabbit edition, designed for Montana, the Dakotas, and other territory east of the Washington state line. In October 1931, the Honolulu Advertiser started an experimental home delivery of a bulldog edition of the next day's paper, to be delivered between 7 and 8:30 p. m.

The St. Louis Post Dispatch, an afternoon newspaper, in October 1983 started a bulldog edition that was on sale by 10 a. m. downtown and "slightly later" elsewhere. The Detroit Free Press, a morning paper, in 1983 unveiled a bulldog edition that was available at convenience stores and in the newspaper's dispensing boxes in the evening. The Tampa Tribune of Tampa, Florida, in September 1998 began a bulldog edition, which it said would be a "day early edition of the Sunday paper." It was to be available at convenience stores and supermarkets in certain counties. The newspaper said:

The new product is a twist on a decades old tool being rejuvenated in recent years by newspapers in such cities as Dallas, Fort Worth, Pittsburgh, Atlanta, Houston, Palm Beach and Miami. It is aimed at selling more papers by attracting readers who want a jump on clipping coupons and reading the retail and classified advertising sections [and to] bump up circulation that has been sagging or flat in some cities because of changing reader habits. Tribune publisher Reid Ashe said in 1998 that newspapers which had begun the practice had posted circulation gains from 5,000 to 75,000 copies after introducing bulldogs, which extended the shelf life of the Sunday newspapers. In 1980, a race horse named Bulldog Edition was running in Pennsylvania. In November 1978, the New York Daily News began a radio program called Bulldog Edition that presented news which would be in the next day's newspaper.

Жаңа өнім – ондаған жылдар бойы қолданылып келген, соңғы жылдары Даллас, Форт-Уорт, Питтсбург, Атланта, Хьюстон, Палм-Бич және Майами сияқты қалалардағы газеттер қайта жаңғыртқан құрал. Бұл газеттерді көбірек сатуға бағытталған, себебі оқырмандар купон кесіп, бөлшек сауда және жарнама бөлімдерін оқуға асығысқанда оларды тартуға мүмкіндік береді [сондай-ақ] кейбір қалалардағы газет таралымын арттыруға көмектеседі, себебі оқырмандардың әдеттері өзгеріп жатыр. 1998 жылы "Tribune" баспасының директоры Рид Аш бұл практиканы бастаған газеттер "бульдогтарды" енгізгеннен кейін таралымын 5000-нан 75000 данаға дейін арттырғанын мәлімдеді, бұл жексенбілік газеттердің сақталу мерзімін ұзартты. 1980 жылы Пенсильванияда "Булдог Эдишн" атты жарыс жотасы жүріп жатты. 1978 жылдың қарашасында "New York Daily News" радио бағдарламасын бастады, ол "Булдог Эдишн" деп аталды және келесі күнгі газетте жарияланған жаңалықтарды ұсынды.