Кіріспе

16 ғасырдағы ескерткіш қазір Солтүстік Кореяда.

Паккван Жеңіс ескерткіші (Паккван Таэч'оппи, толық атауы Юмёнг Чосонгук Хамгёнгдо Имджин Ŭibyŏng Таэч'оппи, "Минг Жосон Хамгёнгдо Имджин әділ әскерінің жеңіс ескерткіші") – корей Ханмунында жазылған тас стела. Ол 1592 және 1594 жылдар аралығында Имджин соғысы кезінде Жапонияның басқыншы әскеріне қарсы корей әскери жеңістерін еске алады. Алғаш рет 1707 жылы қазіргі Солтүстік Кореядағы Кильджу қаласында орнатылған. Кейіннен 1905 жылғы орыс-жапон соғысы кезінде Кореяны жапондықтар басып алғанда Жапонияға әкетілді. Соңында Токиодағы Ясукуни ғибадатханасының аумағынан табылғаннан кейін, корей тарапы оны қайтаруды талап етті. 2005 жылдың 12 қазанында өткен салтанатты шарада ескерткіш Оңтүстік Корея өкілдеріне тапсырылды, олар оны бастапқы орналасқан жеріне – қазір Солтүстік Корея аумағындағы Кильджуға қайтарып берді.

Жасау

Жеті жылдық соғыс 1592 және 1597 жылдары Жапония жасаған екі шапқышылықтан басталды. Кореялықтар мен олардың қытайлық одақтастары шапқышылықты кері қайтарды, бірақ қатал соғыс ел үшін зор апатқа ұшырады. Алғашқы шапқышылық кезінде корей генералы Чжон Мун Бу 1592 және 1594 жылдар аралығында Катоның Хамгёң жорығы барысында Хамгёң провинциясының Хамгёнг асуы ауданында генерал Като Киёмаса басқарған 20 000 жапондық әскерге қарсы сегіз жеңіске жеткен ерікті әскер құрды. 1707 жылы король Сукжонг жеңістерді мәңгі есте қалдыру үшін ескерткіш орнатуға бұйрық берді. 187 см биіктігі мен 66 см ені бар стела, ерікті әскердің іс-қимылдарын егжей-тегжейлі баяндайтын 1500 таңбадан тұрады. Ол Солтүстік Хамгёң провинциясының Кильджу ауданында орнатылды және келесі екі жүз жыл бойы сол жерде тұрды.

Жапонияға көшіру

1905 жылғы орыс-жапон соғысы кезінде Корея түбегінің көп бөлігі Жапон императорлық армиясының оккупациясы астында болды. Иммён станциясында орналасқан ескерткіш, сол аймақтағы генерал-майор Икеданың назарына ілікті. Оған ескерткіш ұнамағандықтан, ол генерал-лейтенант Миёшиге оны Жапонияға алып кетуге рұқсат берді. Ол алдымен Жапон императорлық мұражайына қойылды, содан кейін Ясукуни ғибадатханасының аумағындағы орманда, Жапонияның соғыста қаза болғандарына арналған синтоизм ғибадатханасында орналастырылды. Ол үш ширек ғасыр бойы ешкімге белгісіз жатып, жапондықтар мен корейліктердің есінен шықты. 1969 жылы Токиодағы Корея зерттеулерінің халықаралық институтының директоры Чо Мё Мён осы ескерткішке кез болып, тапты. Осы уақыт аралығында Ясукуни ғибадатханасы Екінші дүниежүзілік соғыстың бірнеше А класты соғыс қылмыскерлері құрметке бөленгеннен кейін даудың ортасына түсті. Көптеген корейлер, Кореяның жапон басқыншылығындағы жеңісіне арналған ескерткіштің, Кореяда зор қайғыға себеп болған милитаризмді бейнелейтін жапондық ғибадатханасының аумағында тұрғанын білгенде, қатты ашуланды.

Келіссөздер

Оңтүстік Корея үкіметі мен азаматтық ұйымдар ескерткішті қайтару туралы талаптар білдіргенімен, Жапония «дін мен саясатты бөлу» принципін бұзуға қатысты уағыздап, бас тартты. Сондай-ақ, ескерткіш бастапқыда қазіргі Солтүстік Корея аумағында орналасқандықтан, Оңтүстік Кореяның оны қайтару туралы келісімдер жүргізуге құқығы жоқ екенін мәлімдеді. 2004 жылдың желтоқсан айында Солтүстік және Оңтүстік Кореяның будда монахтары ескерткішті қайтарып алу үшін бірлесіп жұмыс істеуге келісіп, бұл тұйықталуды бұзды. 2005 жылдың сәуір айында Индонезияның Джакарта қаласында өткен кездесуде Оңтүстік Кореяның премьер-министрі Ли Хэ Чан мен Солтүстік Кореяның Жоғарғы Халық Ассамблеясы Президиумының төрағасы Ким Ён Нам осы мәселені талқылады. Бұл Сеулде өткен Кореяаралық министрлер кеңесінің 15-ші отырысында одан әрі талқылауға әкелді. Бұл келіссөздер ескерткішті Кореялық ынтымақтастықтың маңызды мәселесі ретінде белгіледі, бөлінген Корея тудырған жағдайға байланысты Жапонияның наразылығын жойды және ескерткішті қайтару туралы келісімге келді. 2005 жылдың 12 қазанында ескерткіште ғибадатхананың рухани қызметкерлері, Жапония Сыртқы істер министрлігінің өкілдері және Оңтүстік Корея елшілігінің шенеуніктері қатысқан қысқаша салтанат өтті, онда ескерткіштің басқару құқығы тапсырылды. Оңтүстік Корея ескерткішті Сеулдегі Кёнбок сарайында қысқа мерзімге көрмеге қойды. 2006 жылдың 28 ақпанында солтүстікке қайтармас бұрын, Гёнги провинциясындағы генерал Чон Мун Будың мазарында салтанатты шара өтті.