Кіріспе

1985 жылы қарашада Солтүстік Ирландияда құрылған юнионисттік ұйымдар желісіне «Ольстер клубтары» деген атау берілген. Портадаундағы алдыңғы ұйымнан туындаған Ольстер клубтары Солтүстік Ирландияда қысқа мерзімге кең қолдауға ие болды және Ұлыбритания мен Ирландия үкіметтері арасындағы жақымдастыруға қарсылықты үйлестіруге тырысты. Ұйымның ұраны: «Ең жақсыға үміттен, ең нашарға дайындал».

Шығу тегі

Бұл қозғалыстың бастауы 1985 жылдың ортасында Армаг округінің Портадаун қаласында құрылған Портадаун іс-қимыл комитетінде болды. Бұл комитет қаланың ұлтшыл аймақтарынан тысқары жерге дәстүрлі 12 шілде күнгі "Оранжевый орден" шерулерін бағытту жоспарларына қарсылық көрсету үшін құрылған еді. 12 шілдеден кейін көп ұзамай бұл топ Біріккен Ольстер лоялистік фронты (UULF) деп аталған, кең ауқымды қозғалысқа қайта құрылды. UULF-ке әскери-саяси Ольстер қорғаныс қауымдастығы (UDA) қолдау көрсетті, Оңтүстік Белфаст бригадасының бастығы және UDA басшысының орынбасары Джон Макмайкл осы топтың үйлестіру комитетіне тағайындалды. Райт Ольстер клубтары Солтүстік Ирландияны басқару мүмкін емес ететін, кең ауқымды азаматтық мойынсұнбау науқанын ұйымдастыра алады деп үміттенеді және Юнионист депутаттарының жаппай отставкаға кесуі және 1986 жылғы 3 наурызда өткен акция күні сияқты бастамаларды қолдады, онда жаппай наразылық шерулері мен ереуілдер ұйымдастырылды. Ольстер клубтарының жеке мүшелері 1986 жылғы 7 тамызда Питер Робинсонның Оңтүстік Ирландияны "басқындықпен" басып алу әрекетіне қатысты, ол қолдаушылар тобын Монеган округіндегі Клонтибрет қаласына жетектеді. Лисберннің Эндрю Паркі қозғалыстың орынбасары болды, Алан Райт ауруханаға түскен кезде қозғалыстың басшылығын өз қолына алды және ол отставкаға кеткеннен кейін басшы болды. Кейін Эндрю Парк Прогрессивті Юнионисттік партияның орынбасары болды.

Қарулы күштермен байланысы

Джон Макмайкл осы жаңалыққа қуанды және жаңа қозғалысты қолдауға шақырды, себебі көптеген адалдар күдіктенгендей, келісімге соққаннан кейін кең ауқымды қақтығыс болса, онда әдетте жарымәскери топтарға қосылмайтын адамдарды Ольстер клубтары арқылы жұмылдыруға болады. Оранж орденінің жетекшісі Джоэл Паттон, кейін Драмкри қақтығысы кезінде танымал болды, ол құруға көмектескен Ольстер клубтары, Англо-ирланд келісімі нәтижесінде одақтас қоғамға қарсы қойылған деп санайтын Корольдік Ольстер полициясының (RUC) орнын тиімді түрде баса алады деп ойлады. Райт Паттонның пікірін қолдады және тіпті Англо-ирланд келісімін жою үшін RUC және британдық армиямен күресуге дайын екенін айтты. Клубтар сондай-ақ 1986 жылдың соңында «Ольстер қарсыласы» құрылымына қатысты, ол Иан Пейслинің «Үшінші күш» тобының элементтерімен бірікті. 1986 жылдың қарашасында Алан Райт «Ольстер қарсыласы» митингінде Ольстер залында сөз сөйледі, бірақ Ольстер клубтарының көптеген мүшелері оған Пейслимен тығыз одақтаспауға кеңес берді, себебі бұрын Демократиялық юнионисттік партияның басшысы лоялист жарымәскерилерімен жұмыс істеп, бірақ саяси тиімділік үшін олардан алшақтаған. Эндрю Парктің басшылығымен бұл қарым-қатынас түбірінен өзгерді, ULMC (Ulster Loyalist Military Command) құрылды, онда Ольстер клубтары маңызды рөл атқарды.

Ольстерлік ұлтшылдық

Ольстер клубтары да олар адалдық көрсететін мемлекет үкіметінің Англо-Ирландия келісімін "сату" ретінде қараған көптеген адамдардың көзқарасынан, одақтық саясатқа балама ретінде Ольстер ұлтшылдығының идеяларына ықпал етті. Хью Росс Ольстер клубтары ішінде өзінің Ольстер тәуелсіздік қозғалысын құрып, дамытты, ал Ольстердің өзін-өзі анықтау қозғалысы да осы клубтардың ішінде пайда болды. Ольстер клубтарының қазынашысы Колин Абернети, Ольстер ұлтшылдығымен байланысы бар, 1988 жылдың 9 қыркүйегінде жұмысына бара жатқанда Уақытша Ирландия Республикалық Армиясы тарапынан өлтірілді. Абернети Эндрю Парктің жақын досы болды, ол оның өлімінен кейін көп ұзамай лидер болды. Ольстер клубтары болашақ Ольстер одағы партиясының лидері Дэвид Тримбл жазған, Британ Достастығында "Ольстер доминионын" құруды ұсынатын құжатты жариялады. Бұл топ қазіргі таңда жоқ.