Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Донатус Магнус, сондай-ақ Донатус Касае Ниграе деп те аталады, Солтүстік Африкадағы Донатистер деп аталатын христиан сектасының көшбасшысы болды. Ол 355 жылы жер аударылудан қайтыс болған деп есептеледі.
Donatus Magnus, also known as Donatus of Casae Nigrae, was the leader of a schismatic Christian sect known as the Donatists in North Africa, Algeria. He is believed to have died in exile around 355.
Өмір
Оның хаттары мен жазбалары жоғалғандықтан, оның ерте өмірі туралы аз мәлімет бар. Ол алғаш рет шіркеу жазбаларында 313 жылдың қазан айында Донатус Нигрский ретінде пайда болды, өйткені папа Мильтиад оны шіркеудің ішінде діни қызметкерлерді қайта шомылдыру рәсімінен өткізу және шіркеу ішінде шина жасау үшін кінәлі деп тапты. Касае - көбінесе берберлердің ұрпақтары мекендеген аймақ, Нумидия жазығының оңтүстік шетінде, Тевестенің оңтүстігінде орналасқан елді мекен.
Little is known of his early life because of the complete loss of his correspondence and written works. He first appears in Church records as Donatus of Casae Nigrae in October 313 when Pope Miltiades found him guilty of re baptizing clergy who had lapsed and of forming a schism within the Church. Casae was a settlement located on the extreme southern edge of the plains of Numidia, south of Theveste, an area settled by people predominantly of Berber descent.
Шара
Рим императоры Диоклетианның мәсіхшілерді қудалау толқыны кезінде кейбір шіркеу басшылары азаптаудан, жер аударылудан немесе өлімнен құтылу үшін өздерінің жазбаларын, литургиялық кітаптарын және шіркеудің басқа да заттарын императорлық билік органдарына тапсырды. Мұндай адамдар traditors ("тапсырыс берушілер") деп аталды. Екі христиандық қанаттың арасындағы ажырым сатқын дін қызметкерлерінің мәртебесіне негізделген. Донатистер traditores қайта шомылдыру рәсімінен өтіп, қайтадан қызметке тағайындалмайынша қайта тағайындала алмайды деп мәлімдеді. Олар сондай-ақ традиторлардың сакраменттері жарамсыз деп мәлімдеді. Диоклетианның Карфагендегі қудалау кезінде көптеген адамдар тұтқындалды, олардың кейбіреулері ерікті шейіт болды. Олар шіркеудің меншігін иеленуде екендіктерін айтып, оны билік өкілдеріне беруден бас тартты. Карфаген епискобы Менсурий ерікті шейіт болғандардың фанатизміне қатты қарсылық білдірді, ол өзінің Архиеконын, Кесилианды ерікті шейіт болғандарды қолдауға жиналған жанжалшыл топтарды күшпен таратуға түрмеге жіберді. Кесилианның бұл әрекеті Карфагенде оған қатты қарсы шыққан көптеген жауларды тудырды. 311 жылы Карфаген епискобы Менсурий қайтыс болғаннан кейін, оның орнын Кецилиан бағындырды. Кессильянды Карфаген епискобы және Солтүстік Африканың приматы деп Аптунги епискобы Феликс тағайындады. Кейбіреулер Феликс сатқын деп ойлады. Нумидияның приматы Тигизистің Секундусы 70 епископтан тұратын кеңес өткізді, олар Циртада Цэцилианның діни қызметкер болуын жарамсыз деп жариялады, өйткені оны сатқын жасаған. Сол кезде базиликаны басқаратын Цецилиан кеңеске қатыспады, бірақ егер оның епископ ретінде тағайындалуы жарамсыз болса, онда оны қайтадан жасасын деп хабар жіберді. Карфагенде халық Сецилианды таңдағанын жақсы білген, ал Аптоңның Феликс Киелі кітаптардан бас тартқанына сенген жоқ. Содан соң собор Майоринді епископ етіп тағайындауға шешім қабылдады. Көп ұзамай көптеген қалаларда екі епископ болды, біреуі Кецилианмен, екіншісі Майоринмен араласты. Көп ұзамай Майорин қайтыс болды, оның орнын Доннат алды. Сондай-ақ, Галлияның бас епископтарының үшеуі - Аутондық Ретиций, Кельндік Матернус және Арльдік Маринус. Бұл процесс Римнің азаматтық іс жүргізуіне негізделген, Мильтиад дәлелдеу мен дәлелдеудің қатаң ережелерін талап етті. Кейсилианға қарсы жазылған айыптаулар анонимді және дәлелсіз болғандықтан ескерілмеді. Бұл өздерінің жағдайын ұсынбай кеңестен кеткен донатистерді ренжітті, бұл Мильтиадтың Кецилианның пайдасына өкім шығаруға себеп болды. Кеңес үш сессиядан кейін ғана аяқталды. Рим папасы Кецилианды Карфагеннің епископы етіп қалдырып, Донаттың епископтар мен діни қызметкерлерді қайтадан шомылдыру рәсімінен өткізу туралы ілімін айыптап отырды. Донатистер қайтадан императорға жүгінді, ол 314 жылы Арль кеңесін шақырып, жауап берді, бірақ ол да донатистерге қарсы шешім қабылдады. Алайда бұл шешімдер донатизмнің Солтүстік Африкаға таралуын тоқтата алмады. 400-ге жуық донатист епископ Петилиан Константиннің айтуынша, Мильтиад, оның орынбасар Сильвестр I және басқалар киелі мәтіндерді тапсырып, рим құдайларына хош иісті зат ұсынды.
During the wave of persecutions of Christians by the Roman Emperor Diocletian, in order to avoid torture, exile, or death, some Church leaders turned over their scriptures, liturgical books, and other church goods to the imperial authorities. Such people became known as traditors ("surrenderers"). The schism between the two Christian wings centered on the status of traditor clergy. The Donatists contended that traditores could not be reinstated without being re baptized and re ordained to take office. They also contended that sacraments performed by traditors were invalid. During the Diocletianic Persecution in Carthage there had been many who were imprisoned, some of whom were voluntary martyrs. These people claimed falsely to be in possession of Church property which they refused to give up to officials. The Bishop of Carthage, Mensurius, who was very much opposed to what he considered the fanaticism of the voluntary martyrs, sent his Archdeacon, Caecilian, to the prison to disperse by force the militant crowds gathered in support of volunteer martyrs. This action by Caecilian created many enemies in Carthage who were staunchly opposed to him. Upon the death of Bishop Mensurius of Carthage in 311, Caecilian was chosen as his successor. Caecilian was consecrated Bishop of Carthage and Primate of North Africa by Bishop Felix of Aptungi. There were those who believed that Felix was a traditor. Secundus of Tigisis, primate of Numidia, held a council of 70 bishops at Cirta which declared the ordination of Caecilian to be invalid, since it was done by a traditor. Caecilian, who by then held the basilica, did not attend the council, but sent word that if his consecration as bishop was not valid, then let it be done again. At Carthage it was well known that Caecilian was the choice of the people, and it was not believed that Felix of Aptonga had given up the Sacred Books. The council then determined that Majorinus should be consecrated as bishop. Soon there were many cities with two bishops, one in communion with Caecilian, the other with Majorinus. Majorinus died shortly after, and Donatus was chosen to take his place. as well as three of the chief bishops of Gaul, Reticius of Autun, Maternus of Cologne, and Marinus of Arles. The process was modeled on Roman civil proceedings, with Miltiades insisting on strict rules of evidence and argument. The written accusations against Caecilian were disregarded, as being anonymous and unproved. This frustrated the Donatists who left the council without presenting their case, which led Miltiades to rule in favour of Caecilian by default. The council ended after only three sessions. The pope retained Caecilian as bishop of Carthage and condemned Donatus' teachings of rebaptism of bishops and priests. The Donatists again appealed to the Emperor, who responded by convening the Council of Arles in 314 but it too ruled against the Donatists. The adverse rulings failed to stop the continuing spread of Donatism across North Africa. Around 400 Donatist Bishop Petilianus of Constantine claimed that Miltiades, his successor Sylvester I and others surrendered sacred texts and offered incense to Roman deities.
Салдары
40 жылдай қызмет еткен кезінде Донат донатистік христиан сектасының таралуын қадағалады, бірақ шіркеудің Солтүстік Африканың заңды приматы ретінде тануын алу үшін Рим христиандық қанатына қарсы сәтсіз күресті. Бұл әрекеті сәтсіз болды, өйткені донатистер бұл мәселені қарастырған бірқатар соборларға Кессилианның сатқын болғанын немесе оның діни қызметкер ретінде тағайындалуы жарамсыз екенін дәлелдей алмады, өйткені оны діни қызметкер ретінде сатқын тағайындаған. Бұл мәселе күрделі болды, өйткені тек католик епископтары ғана емес, кейбір донатист епископтар да өздерінің сектасының негізгі іліміне қайшы келетін дәстүрлі дінге қарсы әрекет жасады деп күдікті болды. Сонымен қатар, традитор деп күдікті епископтар да қарсылық білдіруден бас тартты. Донатус Кецилианды қызметінен шығаруда жетістікке жетпегеніне қарамастан, Донатистік сектаны кеңейтуге қол жеткізді, көбінесе Кецилианның және Рим әкімшілігінің танымалдылығына байланысты, әсіресе ауыл тұрғындары арасында. Донатизм діни қызметкерлері мен епископтары ауыл шаруашылығындағы халыққа, яғни римдік шаруалар мен римдіктер Солтүстік Африканы жаулап алғанға дейін өмір сүрген жергілікті халықтың бербер және финики ұрпақтарына, әлдеқайда жақын болды. Номидияның ауылдық жерлеріндегі донатист діни қызметкерлерінің көпшілігі жергілікті тілдерде (Ежелгі ливия және шығыс бербер тілдері немесе пуни) және латын тілінде сөйлеген, ал католик діни қызметкерлері әдетте тек латын тілінде сөйлеген.
During his tenure of some 40 years Donatus oversaw the expansion of the Donatist Christian sect but struggled unsuccessfully against the Roman Christian wing to obtain Church recognition as the legitimate Primate of North Africa. This effort failed because the Donatists were unable to prove to a series of the councils that considered the case that Caecilian had been a traditor or that his consecration was invalid because he was consecrated as bishop by a traditor. The issue was complicated because there it was not only Catholic bishops who were suspected of being traditores; some Donatist bishops were also suspected of the same, in contradiction to their sect's basic teaching. Further, bishops suspected of being traditores refused to be challenged. Donatus succeeded in expanding the Donatist sect in spite of lack of success in removing Caecilian from office, in large part due to the unpopularity of Caecilian and the Roman administration particularly amongst the rural population. Donatist priests and bishops were much closer to the rural agricultural population which consisted of Roman farmers and the Berber and Phoenician descendants of the indigenous people who lived there before the Romans conquered North Africa. Most Donatist clergy in rural Numidia spoke the vernacular languages (Old Libyan and Eastern Berber languages or Punic) as well as Latin, whereas the Catholic clergy usually spoke only Latin.
Донаттың соңынан кейінгі донатизм
347 жылы Донат 355 жылы қайтыс болғанға дейін Галлияға жер аударылды. Донаттың өкілеттігі аяқталған кезде донатистік шіркеу Солтүстік Африкадағы басым христиан шіркеуі болды, бірақ ішкі келіспеушіліктерден және католик шіркеуінің сектаны қайтадан біріктіруге және сол арқылы Солтүстік Африка христиандығын біріктіруге бағытталған әрекеттерінен зардап шекті. Циркумцеллиондар - римдіктерге қарсы көшкен көшпелі бүлікшілер тобы, қоғамның төменгі қабаттарынан шыққан пуни тілінде сөйлейтін қарақшылар, олар донатизмді қолдады және кейде донатистік дінбасылар басқарды. Алайда олар Римнің жер иелері мен отаршыларына шабуыл жасап, тауарларды қайта бөлуде. Олардың донатистерді қолдауынан олар да солардың қатарына қосылды. Сондай-ақ, донатистер екі топқа бөлініп, шіркеудің рөліне әсер етуі мүмкін болмады.
In 347 Donatus was exiled to Gaul until his death c. 355. At the time when Donatus' tenure ended, the Donatist Church was the dominant Christian Church in North Africa – but suffered from internal dissensions as well as the actions of the Catholic Church aimed at reincorporating the sect and thus unifying North African Christianity. The Circumcellions were bands of nomadic anti Roman rebels, Punic speaking bandits from the lower strata of society, who supported Donatism and were sometimes led by Donatist clergy. However, they broke out of control, attacking Roman landlords and colonists and redistributing goods. Their support for the Donatists caused the Donatists to be identified with them, leading officials to take punitive action against the Donatist Church. Further, the Donatist church splintered into two main groups, reducing its effectiveness as a church.