Мари Анн де Купис де Камарго: Француз бишісінің өмірі мен өнері
Marie-Anne de Cupis de Camargo
Мари Анн де Купис де Камарго – француздық балерина (1710-1770). Балеттегі төрт қарғып секіруді алғаш орындаған, киім мен техниканы жаңартып, балет өнеріне үлкен үлес қосты.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз бишісі (1710–1770)
French dancer (1710–1770)
Мари Анн де Купис де Камарго (15 сәуір 1710 жылы Брюссельде дүниеге келген – 28 сәуір 1770 жылы Парижде қайтыс болған), кейде жай ғана Ла Камарго деп аталатын француз бишісі. Entrechat quatre-ді алғаш орындаған әйел Камарго, сонымен қатар балеттегі екі жаңалықтың авторы деп есептеледі: ол биік өкшелі туфлидің орнына балетке арналған шұлық киген алғашқы бишілердің бірі болды. Ал, тізеге дейінгі балет юбкасын алғаш киген әйел кім болғаны дәлелденбесе де, қазіргі стандартталған балет шұлықтарын танымал етуге үлкен үлес қосты. Ол еркек бишілермен тең күшті болған деседі.
Marie Anne de Cupis de Camargo (15 April 1710 in Brussels – 28 April 1770 in Paris), sometimes known simply as La Camargo, was a French dancer. The first woman to execute the entrechat quatre, Camargo was also allegedly responsible for two innovations in ballet as she was one of the first dancers to wear slippers instead of heeled shoes, and, while there is no evidence that she was the first woman to wear the short calf length ballet skirt, the now standardized ballet tights she did help to popularize these. She is said to have been as strong as the male dancers.
Ерте өмір
Камарго 1710 жылдың 15 сәуірінде Брюссельде Фердинанд Жозеф де Купис пен Мари Анна де Сметтің қызы ретінде дүниеге келді және сол күні крещениеден өтті. Оның екі кіші інісі болған: кейін композитор және скрипкашы болған Жан Батист (1711–1788) және композитор және виолончельші Франсуа Купис де Реноссард (1719–1764), сондай-ақ бір қарындасы Мадлен. Оның испан тегі бар әкесі скрипкашы және би оқытушысы болып аз ғана табыс тапқан, сондықтан ол кішкентай кезінен сахнаға дайындалған. Он жасында ол сол кезде Париж операсының бірінші бишісі болған Франсуаза Превосттан (1680–1741) сабақ алды және бірден Брюссельде, содан кейін Руанда премьера бишісі қызметіне орналасты.
Camargo was born on 15 April 1710, and baptised the same day, in Brussels, the daughter of Ferdinand Joseph de Cupis and Marie Anne de Smet. She had two younger brothers, Jean Baptiste (1711–1788) who later became a composer and violinist, François Cupis de Renoussard (1719–1764), a composer and cellist, and a sister, Madeleine. Her father, who was of Spanish ancestry, earned a meagre living as violinist and dancing master, and from childhood she was trained for the stage. At ten years of age, she was given lessons by Françoise Prévost (1680–1741), then the first dancer at the Paris Opéra, and at once obtained an engagement as premiere danseuse, first at Brussels and then at Rouen.
Мансап
Ол өзінің Париж дебютін 1726 жылғы 5 мамырда Париж опера балетінде "Les Caractères de la Danse" спектаклімен өткізді. Бұл шығарманы оның мұғалімі Франсуаза Превост Жан Ферри Ребельдің музыкасына хореографиялады. Превост өзі бұл рөлді ойнады, сосын өзінің танымал солосын Камаргоға да, басқа шәкірті Мари Саллеге де үйретті. Камарго көрермендерді таң қалдырарлық техникасымен және сергектігімен баурап алды, ол керемет орындаумен антречаттар мен кабриольдерді орындады. Ол "entrechat quatre" атты өнерді алғаш рет орындаған әйел болды және бірден үлкен танымалдылыққа ие болды. Ол балет өнеріне екі жаңалық енгізді: би кезеңінде үкілі аяқ киімнен тапочкаға ауысты, сондай-ақ ол юбканың ұзындығын кейіннен қабылданған стандарттық өлшемге дейін қысқартқан алғашқы балериналардың бірі болды. Кез келген жаңа сәндер оның есімімен аталатын, оның шашын жасау стилі сарайдағылардың бәріне ұнап, оның аяқ киім жасаушысы – оның аяғы өте кішкентай болғандықтан – зор байлыққа кенелді. Париж операсындағы оның артып келе жатқан танымалдылығы Превосты қызғанышқа толы қылып, оны балет корпусына жіберді. Бірақ, кейіннен жоғалып кеткен бишіге қатысты жағдайдан кейін Камарго оның орнына шығып, керемет соло орындады. Бұл оның балетте жетекші балерина мәртебесін бекітті. Оның көптеген жоғары лауазымды жандардан құралған сыйлы оқырмандары болды, олардың көптерін ол өзінің жомарттығымен құртты, соның ішінде Луи де Бурбон, Клермон графы да бар еді. Оның тілегі бойынша ол 1736 жылдан 1741 жылға дейін сахнадан кетіп, 1741 жылдан 1751 жылға дейін би карьерасын қайта бастады. Соңғы рет сахнадан кеткеннен кейін ол мемлекеттік зейнетақы алды. Өмірі бойында ол 78 балет және операда өнер көрсетіп, әрқашан көрермендердің ризашылығына бөенді. Николас Ланкрет оның бірнеше нұсқасы сақталған атақты портретін салған, олардың ішінде Лондондағы Уоллес коллекциясында және Вашингтондағы Ұлттық өнер галереясында (оң жақта көрсетілген) сақталған туындылар бар. Онда ол үкілі аяқ киім киіп, жартылай саусақтың ұшымен тұрған күйде бейнеленген. 1728 жылғы мамыр айында Камарго мен оның қарындасы Мадленді граф де Мелунның ұрлап әкеткені туралы оқиғаға негізделген "Камарго" балетін Мариус Петипа мен композитор Леон Минкус Ресей императорлық балеті үшін жазды, ол 1872 жылғы 19 желтоқсанда танымал балерина Адель Грантзовтың Мари Энн Камарго рөлінде ойнауымен тұсаукесер өткізді. Бұл қойылым 1901 жылы Лев Ивановтың "Ресей императорлық балеті" үшін Пьерина Легнаниге арнап қайта қойылды. Алайда, 1917 жылғы революциядан кейін бұл балет қайтадан қойылған жоқ.
She made her Paris debut on 5 May 1726 at the Paris Opera Ballet in Les Caractères de la Danse. The piece was choreographed by her teacher Françoise Prévost to music by Jean Ferry Rebel. Prévost herself originated the role, and subsequently taught her popular solo to both Camargo and her other student, Marie Sallé. Camargo dazzled audiences with her stunning technique and spritely energy, performing entrechats and cabrioles with brilliant execution. She became the first woman to execute the entrechat quatre, and she at once became the rage. She popularized two innovations to ballet, changing from heeled shoes to slippers, and she was one of the first ballet dancers to shorten the skirt to what afterwards became the regulation length. Every new fashion bore her name; her manner of doing her hair was copied by all at court; her shoemaker — she had a tiny foot — made his fortune. Her increasing popularity at the Paris Opera inspired jealousy in Prévost, who demoted her to the corps de ballet. However, a later incident involving a missing male dancer saw Camargo unexpectedly step into his place and improvise a brilliant solo. This feat secured her status as a principal ballerina. She had many titled admirers whom she nearly ruined by her extravagances, among others Louis de Bourbon, Count of Clermont. At his wish she retired from the stage from 1736 to 1741, resuming her dancing career from 1741 to 1751. After finally retiring, she received a government pension. In her time she appeared in 78 ballets or operas, always to the delight of the public. Nicolas Lancret painted a famous portrait of her that exists in several versions including works now held at the Wallace Collection, London, and at the National Gallery of Art, Washington, DC (shown right). In them she wears heeled shoes and is poised à demi point. A ballet, Camargo, based on the incident when she and her sister Madeleine were abducted by the Comte de Melun in May 1728 was created by Marius Petipa and the composer Léon Minkus for the Russian Imperial Ballet, premiering December 19, 1872 with the famous ballerina, Adèle Grantzow, as Marie Anne Camargo. The work was later revived in 1901 for the Russian Imperial Ballet by Lev Ivanov for Pierina Legnani. After the Russian Revolution of 1917, however, the ballet was never performed again.
Өлім
Ол 1770 жылдың 28 сәуірінде, 60 жасқа толуынан кейін он үш күн өткен соң Парижде дүниеден озды.
She died on 28 April 1770, thirteen days after her 60th birthday, in Paris.