Айналған дорбақ пен кездейсоқ ойындар тарихы

Кіріспе

Айналмалы лот, кездейсоқ нәтижелер тудырады.
Ойын алаңы.

Астеотум (немесе Т-тотум) – көбінесе құмар ойындары үшін қолданылатын айналатын ойыншық. Оның көпбұрышты корпусы әрбір айналымның нәтижесін көрсететін әріптермен немесе сандармен белгіленген. Оның пайдалану тарихы (кем дегенде) ежелгі гректер мен римдіктерге дейін жетеді, ал ең танымал нұсқасы – орта ғасырлардағы «алу-беру» ойыны. ), төрт жағында А (лат. *aufer* – ал), ойыншының пулден біреуін алуын білдіреді, D (лат. *depone* – қой) – айып төлеу қажет болғанда, N (лат. *nihil* – ештеңе) және T (лат. *totum* – барлығы) – пулдегі барлық ақшаны алу керек. Басқа деректерде P, N, D (*dimidium* – жартысы) және H немесе T немесе әріптердің басқа комбинациялары келтіріледі. Тағы да басқа комбинациялар: NG, ZS, TA, TG, NH, ND, SL және M, олардың ішінде латын тіліндегі *Zona Salve* («барлығын сақта»), *Tibi Adfer* («барлығын ал»), *Nihil Habeas* («ешнәрсе қалмады»), *Solve L* («50-ні сақта») және *Nihil Dabis* («ешнәрсе болмайды») сияқты терминдер бар. 1749 жылы туған Джозеф Струтт бала кезінде ойнаған ойындардағы астеотумды еске алады: Мен бала кезімде тее-тотумның төрт жағы болды, әрқайсысы әріппен белгіленген: T – барлығын алу үшін; H – жартысын, яғни салымның жартысын алу үшін; N – ештеңе үшін; ал P – қою үшін, яғни алғашқы салымға тең салым қою үшін. Қазір мұндай ойыншықтар көп жақты және әріптерімен жасалады. Кейіннен астеотум еврейлердің Ханука мерекесінде ойнайтын дрейдел ойынына, сондай-ақ Латын Америкасы елдерінде танымал болған перинола ойынына айналды. Дрейдел әдетте төрт жақты болады: N (נ) – ештеңе үшін; G (ג) – барлығын алу үшін; H (ה) – жартысын алу үшін және S (ש) немесе P (פֹּ) – біреуін қою үшін. Бұл әріптер еврей тілінде мерекеге байланысты кереметті еске түсіретін акроним құрайды, ал идиш тілінде ойын ережелерін түсіндіреді. Перинола әдетте алты жақты болады: *toma uno* немесе біреуін ал, *toma dos* немесе екеуін ал, *toma todo* немесе барлығын ал, *pon uno* немесе біреуін сал, *pon dos* немесе екеуін сал, *todos ponen* немесе әркім пулге біреуін сал. Кейбір заманауи астеотумдар алты немесе сегіз жақты болып келеді және коммерциялық тақта ойындарында текшелердің орнына қолданылады. «Өмір ойыны»ның 1860 жылғы түпнұсқасы құмар ойындарымен байланыстырмау үшін астеотумды пайдаланған.

A teetotum (or T totum) is a form of spinning top most commonly used for gambling games. It has a polygonal body marked with letters or numbers, which indicate the result of each spin. Usage goes back to (at least) ancient Greeks and Romans, with the popular put and take gambling version going back to medieval times. ), marked on the four sides by the letters A (Lat. aufer, take), indicating that the player takes one from the pool, D (Lat. depone, put down) when a fine has to be paid, N (Lat. nihil, nothing), and T (Lat. totum, all), when the whole pool is to be taken. Other accounts give such letters as P, N, D (dimidium, half), and H or T or other combinations of letters. Some other combinations that could be found were NG, ZS, TA, TG, NH, ND, SL and M, which included the Latin terms Zona Salve ("save all"), Tibi Adfer ("take all"), Nihil Habeas ("nothing left"), Solve L ("save 50") and Nihil Dabis ("nothing happens"). Joseph Strutt, who was born in 1749, mentions the teetotum as used in games when he was a boy:
When I was a boy, the tee totum had only four sides, each of them marked with a letter; a T for take all; an H for half, that is of the stake; an N for nothing; and a P for put down, that is, a stake equal to that you put down at first. Toys of this kind are now made with many sides and letters. The teetotum was later adapted into dreidel, a Jewish game played at Hanukkah, and as the perinola, a game played in many Latin American countries. The dreidel typically has four sides" N (נ) for nothing; G (ג) for take all; H (ה) for take half, and S (ש) or P (פֹּ) for put one in. These letters form an acronym, in Hebrew, which recalls the miracle for which the holy day is celebrated; and, in Yiddish, which explains the rules of the game. The perinola typically has six sides: toma uno or take one, toma dos or take two, toma todo or take all, pon uno or add one, pon dos or add two, todos ponen or everyone adds one to the pot. Some modern teetotums have six or eight sides, and are used in commercial board games in place of dice. The original 1860 version of The Game of Life used a teetotum in order to avoid the die's association with gambling.

Сату және алу

Ұлыбританияда алты жақты ойыншық текшесімен ойналатын осы ойын "қою және алу" деп аталады, текшенің жақтары "Бір қою", "Бір алу", "Екі қою", "Екі алу", "Барлығы қою" (әр ойыншы салады) және "Барлығы алу" болып белгіленеді. Бұл ойын көбінесе ақша ұтып алу үшін емес, көңіл көтеру үшін, шағын сомаларда ойналады (мысалы, "бір" - бір британдық пенни).