Кіріспе

Неміс армиясы мен әуе күштерінің жоғарғы шені – неміс армиясы мен неміс әуе күштерінің ең жоғары шені. Төрт жұлдызды шен ретінде, ол неміс теңіз күштеріндегі адмирал шенімен тең. НАТО стандарты бойынша бұл шен OF-9 санатында. Федералдық қорғаныс министрлігінің еңбекақы ережелерінде B10 тобына жатады.

Ерте тарих

16 ғасырда тұрақты әскерлердің пайда болуымен, неміс мемлекеттері әскерлерді шайқасқа басқару үшін ақсүйектерден генералдар тағайындай бастады. Отыз жылдық соғыс кезінде стандартты шен жүйесі қалыптасты, ең жоғары генерал шені әдетте билеуші егеменге (мысалы, кайзер немесе электорға) және нақты дала қолбасшысы генерал-лейтенант шенін алған. Фельдмаршал сол кезде төмен шен болды, сондай-ақ генерал-вахтмейстер де солай. 17-18 ғасырларда генерал шені неміс мемлекеттерінің барлық әскерлерінде болды және ең көп Бавария және Пруссия әскерлерінде қолданылды. Осы екі әскер «жалпы штаб» тұжырымын жасады, оны көбінесе толыққанды ақсүйектер басқарды. Генерал болу көбінесе ақсүйектер қатарына жататындығын білдірді.

19 ғасыр

Наполеон соғыстары кезінде неміс генералдарының шендері төрт сатыда белгіленді: генерал-майор, одан кейін генерал-лейтенант, генерал және генерал-фельдмаршал. Осы кезеңде бір ғасырдан астам уақыт бойы қолданылған стандартты форма және белгілер де қалыптасты. Генерал шені офицердің әскер түріне байланысты болды, соның нәтижесінде генерал дер Инфантери ("жаяу әскері генералы"), генерал дер Кавалери ("атқыштар әскері генералы") және генерал дер Артиллерия ("артиллерия генералы") сияқты шендер пайда болды. 1854 жылы Пруссия генерал-полковник (лат. General Superior, жоғары генерал, көбінесе қате аударылған полковник генерал) шенін енгізді, бұл офицерлерді генерал-фельдмаршал болмай, генералдық шеннен жоғары деңгейге көтеруге мүмкіндік берді, өйткені бұл шен әдетте соғыс кезіндегі ерекше еңбектері үшін ғана берілетін. Кейіннен Баварияда Generaloberst im Range eines Generalfeldmarschalls (фельдмаршал дәрежесіндегі жоғары генерал) деген тағы бір арнайы шен пайда болды, ол майдан маршалының өкілеттіктерін алған, бірақ шенді жоқ жоғары генералдарды көрсету үшін қолданылды. Неміс империясы кезінде неміс генералдарының белгісі ауыр алтын иық тақтасы ретінде бекітілді, ондағы 1-ден 4-ке дейінгі пиптер (жұлдыздар) генералдық шенін көрсететін. Генерал-фельдмаршал шені иық тақтасында қиылысқан маршал таяқшаларымен белгіленді. Неміс генералдары элиталық бөлімдердегі жаға белдіктерінен (Doppellitzen) немесе неміс әскерінің қалған бөлігінің қара жағаларынан ерекшеленетін алтын әшекейлерді (Arabeske) жағаларына тағуды бастады. "Фельдмаршал дәрежесіндегі жоғары генерал" (Generaloberst im Range eines Generalfeldmarschalls) шені 1871 жылы пруссиялық/императорлық армияда енгізілді. Ол әдетте армия инспекторының лауазымын атқаратын және соның салдарынан жаулық жағдайында армия командирі болып тағайындалатын жоғары шенді генералдарға берілді. Иық тақтасында қиылысқан таяқшалар және үш пип болды. Тек үш пипі бар жоғары генерал шені 1901 жылы құрылды. Пруссия армиясында фельдмаршал шені тек соғыс кезінде шайқаста жеңіске жеткен немесе бекініске шабуыл жасаған белсенді офицерлерге ғана берілуі мүмкін еді. Бейбіт уақытта бұл шен достық княздарға құрмет ретінде, ал зейнеткерлікке шыққан генералдарға Charakter (құрметті) ретінде берілді – "фельдмаршалдың құрметті шені бар генерал" (General mit dem Charakter eines Generalfeldmarschall), ол 1911 жылы жойылды. Сонымен қатар, фельдмаршал шені бар жоғары генералдың белгісі таяқшасыз төрт пипке өзгертілді.

Генерал-фельдмаршал

1936 жылы Гитлер фельдмаршал шенінің қайта орнатуын жаңартты.

Generaloberst (Полковник генерал / Жоғарғы генерал)

Генерал-оберст шені әдетте "генерал-полковник" деп аударылады, бірақ, шынында, "бас генерал" деп аудару дұрыс болар еді. Генерал-оберст көбінесе әскер командирі болған.

Филиалдың жалпы (Толық жалпы)

Екінші дүниежүзілік соғыста Германияның үш жұлдызды генералдық шені (de: General der Waffengattung, немесе қысқаша генерал) ресми түрде сол офицер қызмет еткен және (номиналды) басқарған армияның Heer немесе әуе күштерінің Luftwaffe тармағымен байланысты болды: General der Kavallerie, General der Artillerie және General der Infanterie-ден басқа, Вермахтта General der Panzertruppen (танктік әскерлер), General der Gebirgstruppen (тау әскерлері), General der Pioniere (инженерлер), General der Fallschirmtruppen (парашют әскерлері), General der Flieger (әуешілер), General der Flakartillerie (ұшаққа қарсы артиллерия), General der Nachrichtentruppen (байланыс әскерлері) және General der Luftnachrichtentruppen (әуе байланыс әскерлері) де болды. Бөлім генералы әдетте корпус командирі болып табылды.

Бас лейтенант

Неміс генерал-лейтенанты көбінесе дивизия командирінің жоғары шені болды.

Вафен-СС

1941 жылы Вафен СС стандартты СС шендерімен қатар генералдық шендерді де қолдана бастады. Мысалы, Вафен СС-тің Oberst Gruppenführer-і «Oberst Gruppenführer und Generaloberst der Waffen SS» деген атаққа ие болар еді. Ordnungspolizei (Orpo) полициясы да ұқсас шендерді пайдаланды. Вафен СС-де фельдмаршал шені болған жоқ, бірақ Генрих Гиммлердің Рейхсфюрер СС шені соғыс жылдарында фельдмаршалға (Generalfeldmarschall) тең деп есептелді. СС Oberführer-дің аға полковник шені кейде бригадир генералға балама деп саналды; алайда, бұл дұрыс емес. Бұл шен (әсіресе Вафен СС-де) генерал-офицер шеніне теңестірілмеді, генералдың сұр түсті шамдары мен жағасының қаптамасын тағуға құқығы болмады және армияның толық полковнигі немесе оберстің иықшабағын тақты.

Қазіргі қолданысы

Бундесверде бригад генерал шені генерал-майор шенінен төмен қойылды. Генерал-майор, генерал-лейтенант және генерал атақтары сақталды, бірақ әрқайсысы бұрынғыдан жоғары шенді білдіреді (мысалы, генерал-лейтенант енді үш жұлдызды генерал). Германияның бірігуіне дейін Германия Демократиялық Республикасында генерал шендерінің атаулары советтік үлгіде болған. Генерал-майор әлі де ең төменгі генерал-офицерлік шен болды, одан кейін генерал-лейтенант, генерал-оберст (қазір төрт емес, үш жұлдыз) және армия генералы келді. 1982 жылы ГДР үкіметі Маршал дер ГДР шенін белгіледі, бірақ ешкім осы шенге көтерілген жоқ.