Кіріспе

Батыс Үндістан штаттары тобы

Батыс Үндістан

Мадхья-Прадеш штаты да жиі қосылады, ал Харьяна, Батыс Уттар-Прадеш және Оңтүстік Пенджаб кейде қосылады. Батыс Үндістан, сондай-ақ Үндістанның батыс жартысын, яғни Дели мен Ченнайдың батысындағы барлық штаттарды білдіруі мүмкін, сонымен қатар Пенджаб, Керала және оның айналасындағы штаттар да кіруі мүмкін. Аймақ жоғары индустрияланған, қала халқының саны көп. Шамамен, Батыс Үндістанның солтүстігінде Тар шөлі, шығысында және солтүстігінде Виндхья таулары, батысында Араб теңізі орналасқан. Батыс Үндістанның көп бөлігі Түнгі Үндістан мен Пәкістанмен Тар шөлін, ал Оңтүстік және Орталық Үндістанмен Декан үстіртісін бөліседі. Көне тарихта Батыс Үндістан Хвен Тсангтың мәліметінше үш үлкен мемлекетке бөлінген: Синд (Пенджабтан теңізге дейінгі Инд өзенінің барлық аңғары, Дельта және Куч аралы кіреді), Гурджара (Батыс Раджпутана және Үндістан шөлін қамтиды) және Балабхи (Гуджарат түбегі және оған жақын жағалаудың шағын бөлігі). Үндістанның бөлінуінен бұрын, қазіргі Пәкістанның Синд және Белуджистан аймақтары да осы аймаққа кірген. Көркем өнер тарихында бұл термин көбінесе Гуджарат пен Раджастханды қамтиды, олар стиль жағынан біріккендікке бейім. Батыс Үндістанның жалпы ішкі өнімі Үндістандағы барлық аймақтардың арасында екінші орында тұрады.

Тарих

Гуджараттың бір бөлігі Инд өркениетінің ортасы болған. Гуджаратта Лотал, Суркотада және Раджастханның Гхаггар өзені маңындағы жерлер қазылып алынған. Көне заманда Батыс Үндістан аймағын Раштракута империясы, Маурья империясы, Гупта империясы, Раджпуттар, Сатаваханалар, Батыс сатраптар, Индо-гректер, Кадамбалар сияқты түрлі империялар мен династиялар билеген. Орта ғасырларда бұл аймақ Вагела әулетінің, Гуджарат сұлтандығының және Дели сұлтандығының билігінде болды. Кейін бұл аймақ Моғол империясының құрамына кірді. Содан кейін, батыс Махараштрада құрылған Маратха империясы Үндістан субконтинентінің көп бөлігін басып алды. Бірақ, ағылшын-маратха соғыстарындағы жеңілісі Үндістанның көп бөлігін британ отаршылдығына алып келді. Аймақ Үндістан тәуелсіздігі үшін күресте үлкен күйреулерді бастан өткерді. Гандидің Данди жорығы Гуджаратта өтті. 1947 жылы аймақ тәуелсіз Үндістанның құрамына енді, ал 1956 жылы тілдік факторлар негізінде қазіргі мемлекеттік шекаралар белгіленді.

География

Бұл аймақ негізінен Саураштраның құрғақ және жартылай құрғақ аймағынан және солтүстіктегі Кутчтан тұрады. Камбай мен Оңтүстік Гуджараттың оңтүстігіндегі аймақ солтүстік жартылай құрғақ аймақтың және оңтүстік ылғалды аймақтың құрамына кіреді. Батыс Гаттар Оңтүстік Гуджарат, Махараштра және Гоа жағалауы бойында созылып жатыр. Махараштраның орталық және шығысындағы Видарба, Маратваданың Декан жазықтары аймақтың қалған бөлігін құрайды. Өсімдік жамылғысы Конкан жағалауындағы тропикалық жаңбырлы ормандардан бастап, солтүстік Гуджараттағы тікенді бұталар мен шабықтарға дейін әртүрлі. Бұл аймақтағы өзендер: Махи, Нармада, Тапи, Годавари, Зуари, Мандови, Кришна, Гаггар, Чамбал және басқа да көптеген кішігірім салалар.

Климат

Климат тропикалық муссондық, тропикалық саванналық, жартылай шөлді және шөлді болып өзгеріп тұрады. Жағалау аймақтарында маусымдық айырмашылықтар көбінесе байқалмайды, бірақ температура 20 °C-тан 38 °C-қа дейін жетеді. Мумбаи және Солтүстік Конкан аймақтарында қыс суықтап, ең төменгі температура шамамен 12 °C-қа дейін төмендейді. Махараштраның ішкі аймақтарында ыстық жаз (орташа температура 40 °C) және жұмсақ қыс (орташа ең төменгі температура 10 °C) басылады. Батыс аймағындағы Пуна қаласында жазда температура 35-40 °C, ал қыста 7-12 °C шамасында болады. Гуджаратта да жылы климат, ыстық жаз және салқын қыс байқалады.

Демография

Маратхи, гужарати және кокани тілдері Батыс Үндістанда кеңінен қолданылатын тілдер. Үндістанның басқа өңірлеріндегідей, мұнда да көптілділік жоғары деңгейде, ал қалаларда ағылшын және хинди тілдері қосымша тілдер ретінде сөйленеді.

Сауаттылық

Батыс Үндістанның сауаттылық деңгейі шамамен 76%, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен (70,5%) жоғары. Халық тығыздығы шаршы километрге 290-ға жуық. Орташа туу көрсеткіші шамамен 2,2, ал орташа отбасы мүшелерінің саны 4,7-ге жуық. Алайда, Махараштрада Үндістандағы ең жақсы жүзімдіктер орналасқан, ал Нашик және Сангли аудандары елдегі ең көп жүзім өндіретін аудандар болып табылады.

Экономика

Өңір елдің ұлттық ЖІӨ-сінің 24,00% -ын құрайды, 2006 жылғы деректер бойынша жылдық өсім 14,5% шамасында. Аймақтар елдің салық кірісінің шамамен 23% -ын қамтамасыз етеді. Халықтың 85% -дан астамы электр қуатына қол жеткізеді, ал 55% -і теледидарға ие. Өңірдегі жұмыспен қамтылғандардың басым бөлігі ауыл шаруашылығында еңбек етеді, ал жалпы ЖІӨ-дегі ең үлкен үлес қызмет көрсету саласына тиесілі. Экономикалық және демографиялық көрсеткіштер Параметр Батыс Үндістан ҰлттықЖер басына шаққандағы таза ішкі өнім (ЖӨӨ)Жалпы үлесі24NAЖІӨ-нің орташа жылдық өсімі13.668.5Төмендеу шегінен төмен халықтың үлесі8.6626.10Қала халқының үлесі46.7531.16Электр қуаты бар үй шаруашылықтарының үлесі93.667.3Сауаттылық деңгейі83.274.04