Кіріспе

Британдық деректі телесериал (2000–2002)

«Ұлыбритания тарихы» – Симон Шама жазған және жүргізген BBC деректік телесериалы. Алғаш рет 2000 жылдың 30 қыркүйегінде Ұлыбританияда көрсетілді. Британ аралдары тарихын зерттейтін бұл сериалдың 15 бөлімінде Шама әрбір кезеңді талдап, оқиғаларды өзінің ерекше стилінде баяндайды. Барлық бағдарламалардың ұзақтығы 59 минутты құрайды және үш сериядан тұрады, 2002 жылдың 18 маусымында аяқталды. Сериал The History Channel арнасымен бірлесіп түсірілді, атқарушы продюсері – Мартин Дэвидсон. Музыка авторы – Джон Харл, оның шығармалары Эмма Киркби және Люси Скипинг сияқты вокалдық орындаушылармен толықтырылды. Шаманың көрнекті бейнелеуіне Линдсей Дункан, Майкл Китчен, Кристиан Родска, Сэмюэл Уэст және Дэвид Трэлфолл сияқты актерлердің оқылымдары көмектесті.

Өмірбаян

Саймон Шамаға BBC сериал жасау туралы ұсыныс жасағанда, ол бұл үлкен жауапкершілік екенін түсінді және осы жобаға кірісемін бе деп шешуге көп уақыт кетті. Егер осы ұсынысты қабылдаса, өндіріс процесіне толыққанды қатысып, "суға батырып" жұмыс істегісі келетінін болжады. Тарихшы "сценарий" деп қарастырған сценарийлерді жазудан бөлек, ол түсірілім ордаларын таңдау сияқты басқа да мәселелерге де өз үлесін қосты. Оның ойынша, тіпті 15 сағаттық бағдарлама да осындай ауқымды тарихты толыққанды баяндауға жеткіліксіз болар еді. Сондықтан ол продюсерлермен бірге әрбір патша мен патшайымды тең дәрежеде көрсету мүмкін емес екенін шешті: "Бұл – ақылға сыймас нәрсе", – деді ол. Оның орнына, ең маңызды тақырыптар мен айтуға тиіс оқиғаларды анықтады. Шама сол кезде Ұлыбритания туралы тағы бір тарихи деректі фильм түсірудің қажеттігін түсіндірді. Оның пікірінше, Ұлыбритания Еуропа және әлеммен қарым-қатынасының жаңа кезеңіне еніп, болашағы оның өткеніне тікелей байланысты. Ол осы оқиғаларды ұрпақтан-ұрпаққа жеткізу қажеттігін, себебі осылай болашақ ұрпақ өзінің тамырына жете алады деді. Сонымен қатар, Ұлыбритания тарихында айтуға лайық көптеген оқиға бар екенін айтты: "Оларды қанша айтсаң да, олардың қаншалықты құнды және әсерлі екенін толық біле алмайсың".

Сындар

"Британия тарихы" кітабына басты сын – оның көбінесе Ұлыбритания емес, Англия мен оның тарихына ден қоюы. Кітап Ұлыбританияның, Англияны қоса алғанда, кельт халқы мен мәдениетіне жеткілікті назар бермегені үшін де, сондай-ақ Ирландияны қамтығаны үшін де сынға ұшырады, себебі Ирландия Ұлыбританияның құрамына кірмейді (Солтүстік Ирландия Ұлыбританияның бөлігі болғанымен, Ұлыбританияның бөлігі емес, ал Ирландия Республикасы тәуелсіз және егемен мемлекет). Би-би-сиге берген сұхбатында Саймон Шама әртүрлі елдерге экран уақытын бөлудің орнына, Англия мен Шотландияны ең басты деп санап, елдер арасындағы қарым-қатынастарға көбірек назар аударғанын айтты. Дегенмен, кейінгі эпизодтарда "Үш патшалықтың" барлығы Біріккен Корольдіктің құрамына кіреді.