Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
R v Morgentaler – Канада Жоғарғы Сотының Канададағы аборттарды реттеуге жасалған провинциялық талпырыстың заңсыздығын мойындаған шешімі. Бұл 1988 жылғы R. v. Morgentaler шешімінен кейін болды, ол федералдық аборт заңын Канаданың Құқықтар мен бостандықтар хартасының 7-бабын бұзғаны үшін күштен шығарды. 1993 жылы провинциялық ережелер қылмыстық заң болып танылды, бұл 1867 жылғы Конституциялық актіні бұзу болар еді. Аталған акті қылмыстық заңнаманы Канаданың федералдық Парламентінің құзырына ғана жүктейді.
R v Morgentaler was a decision by the Supreme Court of Canada invalidating a provincial attempt to regulate abortions in Canada. This followed the 1988 decision R. v. Morgentaler, which had struck down the federal abortion law as a breach of section 7 of the Canadian Charter of Rights and Freedoms. In 1993, the provincial regulations were ruled to be a criminal law, which would violate the Constitution Act, 1867. That Act assigns criminal law exclusively to the federal Parliament of Canada.
Өмірбаян
Р. Моргенталер ісінде жеңіске жеткеннен кейін, аборт құқықтарын қорғаушы Генри Моргенталер Нова-Шотландияда аборт клиникасын ашуды жоспарлады. Облыстық үкімет мұндай клиникаларды тыйым салатын заң қабылдады (облыстық құқық бұзушылық ретінде) және аборттарды тек аккредиттелген ауруханаларда ғана жүргізуге шектеді. Бұл ереже тек аборттармен ғана шектелмей, липосакция және басқа да процедураларды да қамтыды; шындығында, облыстық үкімет денсаулық сақтау жүйесінің жекешеленуіне қарсы күресіп отырғанын мәлімдеді (Моргенталердің клиникалары жекеменшік болғандықтан). Заңда көзделген жаза – 10 000-нан 50 000 долларға дейінгі айыппұл. Моргенталер бұл қадамға қарамастан, клиникасын ашып, Нова-Шотландиядан тыс жерлердегі өзге клиникаларына емделушілерді қабылдауға кірісті. Бірақ, кейін Моргенталер баспасөзге Нова-Шотландиядағы клиникасында аборт жасағанын мәлімдеді. Үкімет оған қылмыстық іс қозғады, бірақ Моргенталер заңның конституциялық екендігіне күдік тудырды.
Having won his case in R v Morgentaler, abortion rights activist Henry Morgentaler planned to open an abortion clinic in Nova Scotia. The provincial government responded by passing legislation that would outlaw such clinics (as a provincial offence) and limit abortions to recognized hospitals. This regulation was not limited to abortion but also covered liposuction and other procedures; indeed, the provincial government claimed it was merely fighting the privatization of the health care system (since Morgentaler's clinics were private). The penalty set out in the legislation would be a fine of between $10,000 to $50,000. Undaunted, Morgentaler went ahead and opened his clinic, supposedly to receive potential patients for his other clinics outside Nova Scotia. Eventually, however, Morgentaler informed the press that he had indeed carried out abortions in his Nova Scotia clinic. The government charged him for this, but Morgentaler challenged the constitutionality of the law.
Қаулы
Мәселені алғаннан кейін Жоғарғы Сот Конституциялық Хартия негізінде дауды қараудан бас тартып, федерализм мәселесімен шектелді. Мұнда да Сот аборттың бейбітшілік, тәртіп және жақсы үкіметпен байланысын қарастырмай, өзін шектеді, бұл жағдайды федералдық юрисдикцияға жатқызуға мүмкіндік берген болар еді. Бір ауыздан шешім шығарған судья Джон Сопинка, осы нақты аборт ережелерінің ауруханалар мен медицинаны реттеудегі провинциялық құқық емес, жарамсыз қылмыстық заң екені туралы аргументпен келісті. Нәтижесінде, абортқа қатысы жоқ ережелерді қоса алғанда, барлық ережелер күштен шығарылды. Сот заңның бастапқыда нақты қызметтерге, ең алдымен абортқа бағытталғанын атап өтті. Заңның мәнін қарастырғанда, провинциялық үкіметтің заң шығарудың нақты ниеті ауруханаларды немесе медицинаны реттеу емес, "әлеуметтік тұрғыдан жағымсыз мінез-құлық" деп санайтын абортты шектеу болды ма деген сұрақ туды (бұл қылмыстық құқықтың құзыретіне жатады). Сот сондай-ақ Моргенталер Королеваға қарсы (1975) ісінде 1988 жылы күштен шығарылған аборт заңының қылмыстық заң болып табылғаны және осы себепті оны провинциялық заң шығарушы орган емес, Парламент қабылдағаны белгіленгенін атап өтті. Бұл аборт заңдарының "әлеуметтік жағымсыз мінез-құлықты" реттеуге бағытталғандығы туралы мәселені де көтерді. Содан кейін Сот Nova Scotia Hansard-тан цитата келтірді, онда провинциялық үкімет Моргенталер клиникаларын "жою керек қоғамдық жамандық" деп қарастырды және заңның жекешелендіруге қарсы күресуге бағытталғаны туралы аргументті жоққа шығарды. Сот айыппұлдардың қылмыстық құқықтың типикалық белгісі болып табылатын, ауыр қылмыстық жаза екенін атап өтті. Провинциялық ережелердің 1988 жылы күштен шығарылған федералдық аборт заңына өте ұқсас екені анықталды (бірақ Нова-Скотия федералдық заңның терапиялық аборт комиссияларын қайта жандандырмады). Өңірлік заңдар мен Қылмыстық кодекстегі заңдардың ұқсастығы бұрын провинциялық заңдардың провинциялық үкіметтердің құзыретінен тыс деп танылуына әкелгендіктен, бұл ұқсастықтар провинциялық заңдар үшін мәселе тудырды.
Upon receiving the issue, the Supreme Court declined to decide the case on the basis of the Charter and limited itself to the federalism issue. Even here, the Court limited itself by not considering the issue of whether abortion relates to peace, order and good government, which would definitely make it federal jurisdiction. Justice John Sopinka, writing for a unanimous Court, simply agreed with the argument that these specific abortion regulations, rather than being a valid provincial regulation of hospitals and medicine, instead constituted an invalid criminal law. As a result, all of these regulations were struck down, including the ones not dealing with abortion. The Court began by noting that the legislation was always meant to target specific services, and above all else abortion. In considering the law's pith and substance, this raised the question of whether the provincial government's true motives for enacting the legislation was not to regulate hospitals or medicine, but to limit what it saw as "the socially undesirable conduct of abortion" (which would be a criminal law function). The Court also noted that in Morgentaler v. The Queen (1975), it had been found that the abortion law later struck down in 1988 had been criminal law, and as such it had been appropriately passed by Parliament as opposed to by a provincial legislature. This also raised the question of whether abortion laws are designed to deal with "socially undesirable conduct." The Court then quoted Nova Scotia's Hansard, which reinforced the notion that the provincial government saw Morgentaler's clinics as a "public evil which should be eliminated" and minimized the argument that the law had been meant to combat privatization. The Court observed that the fines were serious penal considerations, a typical feature of criminal law. The provincial regulations were also ruled to be very similar to the federal abortion law struck down in 1988 (although Nova Scotia did not resurrect the Therapeutic Abortion Committees of the federal law). The similarities were problematic to the provincial law, since similarities between provincial laws and laws in the Criminal Code have, in the past, led to provincial laws being struck down as ultra vires the provincial governments.
Комментарийлер
Канаданың конституциялық құқығы туралы кітабындағы конституциялық құқық ғалымы Питер Хогг осы Моргенталер шешімін "ерекше" деп атады, сонымен қатар сот процедураларын, аборттан басқа, "нағыз мақсатын" жасыру үшін қолданылған "дымқұрт" деп атағаннан кейін олардың күшін жойғанын айтты. Хоггтың пікірінше, сот бұл шешімді заңның сыртқы түріне қарай бағалау доктринасы бойынша қабылдады, яғни тиісті заң шығарушы органның құзыретінде қабылданғандай көрінетін, бірақ шындығында басқа деңгейдегі үкіметтің құзыретіне жататын мәселені реттеуге тырысқан заң күшін жойған жөн. Алайда, сот мән-жайды бағалауға баса назар аударды және осы нақты жағдайда сыртқы түріне қарай бағалау доктринасын қолданбағанын мәлімдеді.
In his book Constitutional Law of Canada, constitutional scholar Peter Hogg referred to this Morgentaler decision as "remarkable," noting that the regulation of the procedures besides abortion had been struck down after the Court had referred to them as a "smokescreen" for the "true purpose of the legislation." In Hogg's view, the Court had done this under the doctrine of colourability, which holds that a law designed to look like it was enacted within the powers of the relevant legislative body, but in fact attempting to regulate a matter within another level of government's authority, should be struck down. The Court, however, had emphasized pith and substance, and claimed that it did not employ the colourability doctrine in this particular case.