Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Чей Четта II (1576–1628) – Камбоджаның патшасы. Ол 1618-1628 жылдары қазіргі Пномпеньдің солтүстік-батысында орналасқан Одун қаласынан билік жүргізді. Ол патша Срей Сориопеардың (1603–1618 жылдары билік еткен) ұлы болды. Ол патшалық астананы Срей Сонтордан Одунға көшіргенімен және Вьетнамның Нгуен мырзаларымен сиамдықтарға қарсы ынтымақтастық жасағандығымен белгілі. Бұл Вьетнамның Меконг дельтасын, соның ішінде қазіргі Хо Ши Мин қаласының алдағы қаласы болған Прей Нокор қаласын аннексиялауына алып келді.
Chey Chettha II ( , 1576–1628) was a king of Cambodia who reigned from Oudong, about northwest of modern day Phnom Penh, from 1618 to 1628. He was the son of King Srei Soriyopear (r. 1603–1618). He is noted for moving the royal capital from Srei Sonthor to Oudong, and for his cooperation with the Nguyễn Lords of Vietnam against the Siamese, which led to the Vietnamese annexation of the Mekong Delta, including the city of Prey Nokor—the precursor of modern day Ho Chi Minh City.
Тарих
Әкесінің тұсында Лонгвектегі бұрынғы астананы қиратқан сиамдықтардың ықпалын теңестіру үшін Чей Четта Нгуен иесінен көмек сұрады. Соның нәтижесінде құрылған одақты нығайту мақсатында Чей Четта 1618 жылы Нгуен Фук Нгуен лордының қызы, Нгуен Фук Нгук Ван ханшайымына үйленді. 1621 жылы Чей Четта Меконг өзенінің жағасындағы Компонг Луондағы Срас Кев сарайынан маңызды құқықтық реформаны бастады. Ол заңдар мен дәстүрлерді он екі томдық жинаққа біріктірді, олар 1872 жылға дейін, король Нородом билікке келгенге дейін өзгертілмеді. 1623 жылы Чей Четта вьетнамдықтарға салық жинау үшін Прей Нокорда кеден үйін ашуға рұқсат берді. Бұл елді мекен 1471 жылы Лэ Тхань Тонг белгілеген шекарадан тыс вьетнамдықтардың кең аумақты экспансиясының бастамасы болды. Соңынан келген вьетнамдық қоныс аударушылардың күшеюі Чей Четта II патшалығын, сиамдықтармен болған соғыс салдарынан әлсірегенін, басып алды және 1690 жылдары Меконг дельтасы аймағын бірте-бірте Вьетнамға айналдырып, оны өздеріне қаратып алды. Голландиялық Шығыс Үндістан компаниясы Чей Четтаның билігі кезінде, 1620 жылы Камбоджамен байланыс орнатты; 1623 жылы олар Одунға жақын, өзен жағасындағы Компонг Луон портында бекініс құрды.
In order to balance the influence of the Siamese forces, which had devastated the previous capital at Longvek during the reign of his father, Chey Chettha approached the Nguyễn lord for help. To cement the resulting alliance, Chey Chettha was married to Princess Nguyễn Phúc Ngọc Vạn, a daughter of Lord Nguyễn Phúc Nguyên, in 1618. In 1621, Chey Chettha initiated a major legal reform from his palace of Sras Kev in Kompong Luong on the banks of the Mekong. He codified the laws and traditions into twelve volumes which were not reformed until the reign of King Norodom in 1872. In 1623, Chey Chettha allowed the Vietnamese to set up a custom house at Prey Nokor, in order to collect taxes. This settlement was the start of a major expansion by the Vietnamese beyond the borders established by Lê Thánh Tông in 1471. The increasing waves of Vietnamese settlers which followed overwhelmed Chey Chettha II's kingdom—weakened as it was due to war with the Siamese—and slowly Vietnamized the Mekong Delta area, claiming it for their own in the 1690s. The Dutch East India Company established ties with Cambodia in 1620, during Chey Chettha's reign; in 1623, they established an outpost at Kompong Luong, a riverside port near Oudong.