Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық Колумбиядағы шығанақ, Канада
Sound in British Columbia, Canada
Хоу шығанағы ( Howe Sound, ) – Канаданың Британдық Колумбиясындағы Ванкувердің солтүстік-батысында орналасқан фьордтар желісіне қосылған, шамамен үшбұрышты пішінді шығанақ. 2021 жылы ЮНЕСКО биосфералық резерваты деп жарияланды.
Howe Sound (, ) is a roughly triangular sound, that joins a network of fjords situated immediately northwest of Vancouver, British Columbia, Canada. It was designated as a UNESCO Biosphere Reserve in 2021.
География
Хоу сағасының Джорджия бұғазындағы аузы Батыс Ванкувер мен Күн сәулесі жағалауы арасында орналасқан. Саға үшбұрышты пішіндес, оңтүстік-батысқа қарай Джорджия бұғазына ашылады және солтүстік-шығысқа қарай Сквамишке дейін созылады. Саудада бірнеше арал бар, олардың үшеуі ірі әрі таулы. Жарлы материк жағалаулары желді бағыттайды, ал күнделікті термиялық желдер сағаның солтүстік бөлігінде күшті жел тудырады. Хоу сағасының шығыс жағалауында Ваттс Пойнт вулкандық орталығы деп аталатын кішкентай вулкандық тас шоғыры орналасқан.
Howe Sound's mouth at the Strait of Georgia is situated between West Vancouver and the Sunshine Coast. The sound is triangular, opening to the southwest into the Strait of Georgia, and extends northeast to its head at Squamish. There are several islands in the sound, three of which are large and mountainous in their own right. The steep sided mainland shores funnel the breezes as the daily thermals build the wind to or more at the northern end of the sound on a typical summer day. A small outcrop of volcanic rock is located on the eastern shore of Howe Sound called the Watts Point volcanic centre.
Тарих
Хоу-Саунд тарихы жергілікті халықтар – Сквамиш және Шишаль тайпаларымен басталады. Олар мыңдаған жылдар бойы осы жерді мекендеп, осы су айдынында саяхаттап келді, ал олардың ауылдары мен тұрақтары бүкіл аймаққа шашырап жатыр. Сквамиш және Шишальх тайпалары жер мен аралдарды әлі де мәдени дәстүрлерді сақтау үшін пайдаланады. Екі тайпа да Жағалау Салиш тілдік және мәдени топтарының құрамына кіреді. 1791 жылы испандық саяхатшы Хосе Мария Нарваез бұл шығанақты байқап, оған Бока-дель-Кармело деп ат қойды. 1792 жылы капитан Джордж Ванкувер шығанаққа кіріп, оны адмирал Эрл Хоудың құрметіне атады. 1888 жылы Сквамиштің оңтүстігіндегі Британия ағысы маңындағы тауларда мыс кені табылды. 1905 жылы Британия жағасында ірі масштабты кен өндіру басталды, ал 1929 жылға қарай Британ империясындағы ең ірі мыс кені осы жерде, Хоу-Саунд жағалауында орналасты. Кен 1974 жылы жабылды, бірақ оның тарихи мұрасының бір бөлігі – Хоу-Саундқа құйылған улы қалдықтардың көп мөлшері болып табылады. 2021 жылдың қыркүйегінде Хоу-Саунд индустриалдық ластанудан жаңғыруын мойындап, тұрақты дамуды ынталандыру мақсатында ЮНЕСКО биосфералық қорығы деп жарияланды.
The history of Howe Sound begins with the Indigenous people, the Squamish and Shishalh, who have roamed this land and traveled on this body of water for thousands of years, and whose village sites and camp sites are spread throughout the area. The land and islands are still used by Squamish and Shishalh for cultural practices. Both the Squamish and Shishalh are a part of the Coast Salish linguistic and cultural groupings. Spanish explorer José María Narváez observed the sound in 1791 and named it Boca del Carmelo. Captain George Vancouver entered the sound in 1792, and named it after Admiral Earl Howe. In 1888, copper was discovered in the mountains around Britannia Creek, south of Squamish. Large scale mining began at Britannia Beach in 1905, and by 1929, the largest copper mine in the British Empire was located here, beside the shores of Howe Sound. The mine closed in 1974, but part of its historical legacy has been the large amounts of toxic effluent it has deposited into Howe Sound. In September 2021, Howe Sound was designated a UNESCO Biosphere Reserve in recognition of its recovery from industrial pollution and to promote sustainable development.
Атауы
Саунд және оның көптеген ерекшеліктері британдық теңіз офицерлерінің есімдерімен аталған. Колониялық кезеңге дейін бірнеше түпкілікті атаулар қолданыста болған, ал Саундты көбінесе Сквамиш халқы Átl’ḵa7tsem деп атайды, бұл "солтүстікке қарай ескек есу" деген мағынаны білдіреді.
The Sound and many of its features are named after British naval officers. There were multiple Indigenous names in use prior to the colonial period, and the Sound is often referred to by a Squamish name, Átl’ḵa7tsem, meaning "paddling north".
Қалпына келтіру
ХХ ғасырда Хоу-Саунд өндірістік өсімнің жоғары деңгейін бастан өткерді. Британия кеніші, химиялық зауыттары мен күкірт зауыттары қоршаған ортаға зиянды химиялық заттар мен ауыр металдарды шығарды. Улы заттар Хоу-Саунд суларына ағып, топыраққа сіңіп кетті. Британия кеніші 1974 жылы жабылғанымен, экожүйеге тараған ластағыштар әлі де сақталып қалды. Ластағыштар, сондай-ақ тым көп балық аулау және аң аулау биологиялық әртүрліліктің күрт төмендеуіне алып келді. Бұл нәтижесінде жұмбақ киттер, оркалар, дельфиндер, теңіз түлкілері, лосось және басқа да түрлердің саны азайып, қатты зардап шекті. Лосось әлсіреп, қырылды, бұл Хоу-Саундты қоршаған су алаптарында тамақ жетіспеушілігіне әкелді. Хоу-Саунд экожүйесі 7,5 миллиард долларлық табиғи қызметтерді қамтамасыз етеді. Экономикалық және табиғи әсерге қауіп төнуіне байланысты көптеген адамдар Хоу-Саундты қорғау ісіне бірікті. My Sea to Sky, Restore the Shore, Marine Stewardship Initiative және басқа да ұйымдар экожүйені қалпына келтіруге жетекшілік етеді. Бұл топтар аймақ тұрғындарынан қолдау алып, қаражат жинап, халықтың хабардар болуын арттыруда. 2021 жылы аймақ ЮНЕСКО-ның биосфералық қорығы мәртебесіне ие болды. Аймақты қалпына келтірудің басты мақсаттары – қорғау, дамыту, келісімге келу, климаттық шаралар және логистикалық қолдау. Жоба әлі де жалғасуда, бірақ оның көптеген нәтижелері қазірдің өзінде байқалуда. Жұмбақ киттер, минк киттер, оркалар және теңіз арыстандары сияқты көптеген теңіз жануарлары көптеп оралуда.
In the 20th century Howe Sound experienced high industrial growth. The Britannia mine, chemical plants, and sullfur mills leaked hazardous chemicals and heavy metals into the surrounding environment. The toxic materials leaked into the waters of Howe Sound and seeped into the ground. Although the Britannia mine was shut down in 1974 the pollutants that were leaked into the ecosystem stayed persistent. The pollutants as well as over fishing and hunting lead to a dramatic decrease in biodiversity. A loss in humpback whales, orcas, dolphins, seals, salmon, and other species all suffered severely. The salmon were weakened and died off which caused a shortage of food available in the estuaries that surround Howe Sound. The Howe Sound ecosystem provides $7.5 billion dollars in natural services. With threats to both economic impact and natural impact, many people rallied around the cause of protecting Howe Sound. Groups like My Sea to Sky, Restore the Shore, Marine Stewardship Initiative, and other companies are heading the way to restore the ecosystem. These groups are gaining support from many people from the area and have raised money and awareness. In 2021 the Area was able to achieve the status of a Biosphere Reserve from UNESCO. The main goals for the restoration of the area are conservation, development, reconciliation, climate action, and logistical support. The project is still ongoing, but many effects of the project can be seen to already take place. Many sea animals such as Humpback whales, Minke Whales, Orcas, and sea lions have made returns in great numbers.
Аралдар
Пасаж аралы Хау шығанағына кіреберісті көрсетеді. Мұнда жыл бойы тұратын бірнеше адам бар. Одан Ванкувер қаласының орталығы мен Ванкувер аралын көруге болады. Инкорпорацияланбаған аудан, ол Метро Ванкувер аймақтық округінің мүшесі болып табылатын Метро Ванкувер сайлау аймағы А-ның бір бөлігі. Хау шығанағына кіретін кемелер Пасаж аралының шығысынан немесе батысынан өтеді. Атқоңыр аралы – солтүстік және батыс жағалауларында маусымдық үйлері бар тік беткейлі тағы бір жеке арал. 1857 жылы HMS Barfleur кемесінің командирі, контр-адмирал Джордж Атқоңырдың құрметіне аталды. Пасаж аралы сияқты, Атқоңыр аралы да инкорпорацияланбаған аудан және Метро Ванкувер аймақтық округінің мүшесі болып табылатын Метро Ванкувер сайлау аймағы А-ның бір бөлігі. Жағдай жақсарғанға дейін, бұл тас жол қауіпті деп есептелген және негізінен тұрғындар, коммерциялық көліктер және қысқы маусымда шаңғы тауларына саяхаттайтындар пайдаланған. Қазір «Теңізден аспанға» тас жолы жыл бойында түрлі туристер мен оқиға іздеушілерге қолданылады. Сонымен қатар, шығыс жағалау бойында, тас жолдың алдында және астында салынған бұрынғы Британдық Колумбия темір жолы (BCR), 2004 жылы провинциялық үкімет тарапынан Канаданың Ұлттық темір жолына жалға берілді. Сквамиш пен Лилуэт арасындағы Тынық мұхитының Шығыс темір жолы (кейіннен BCR) 1912–16 жылдары салынды, ал Сквамиш жүк порты ретінде және сонымен қатар темір жол бойындағы пансионаттар қалалық демалушылар арасында танымал болғандықтан жолаушылар трафигі де қарқынды дамыды. Олар MV Britannia арқылы темір жолға жетті. Солтүстік Ванкуверге темір жол байланысы 1950 жылдары аяқталды, ал кейін 1960 жылдары бүгінгі «Теңізден аспанға» тас жолының алға бағытталған нұсқасы салынды. BC Ferries Horseshoe Bay мен Langdale және Horseshoe Bay мен Bowen аралындағы Snug Cove арасында тұрақты паром қызметін жүзеге асырады. Олар сондай-ақ Гибсонс маңындағы Langdale паром терминалынан Гамбиер аралындағы New Brighton және Keats аралындағы Keats Landing және Eastbourne елді мекендеріне қызмет көрсететін, тек жолаушыларға арналған паромдарды да пайдаланады, бұл Horseshoe Bay-ден Langdale-ге барушы паромнан оңай көшуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, Horseshoe Bay және Langdale-ден Bowen аралына, Гамбиер аралына және Keats аралына жеке су такси қызметтері де бар.
Passage Island marks the entrance to Howe Sound. It has a few year round residents. It has views of Downtown Vancouver and Vancouver Island. An unincorporated area, it is part of the Metro Vancouver Electoral Area A which is a member of the Metro Vancouver Regional District. Ships entering Howe Sound will pass east or west of Passage Island. In direct view from Horseshoe Bay lies Bowyer Island, another steep sided private island with seasonal homes along its south and west shores. Named in 1857 after Rear Admiral George Bowyer, Commander of HMS Barfleur. Like Passage Island, Bowyer Island is also an unincorporated area and part of the Metro Vancouver Electoral Area A which is a member of the Metro Vancouver Regional District. Before the improvements the highway was thought to be treacherous and was primary used by residents, commercial traffic and people traveling to ski mountains in the winter. Now, the Sea to Sky Highway is also used by a variety of tourists and adventure seekers throughout the year. Also following the east shore, and built before and below the highway, is the former British Columbia Railway (BCR) which was leased in 2004 by the provincial government to the Canadian National Railway. The Pacific Great Eastern Railway (which became the BCR) between Squamish and Lillooet was constructed 1912–16, and Squamish became a busy place as a rail port for freight and also burgeoning passenger traffic as lodges up the rail line became popular with weekenders from the city, who reached the railway via the MV Britannia. Railway connections to North Vancouver were completed in the 1950s, with a highway built in the later 1960s that was the precursor to today's Sea to Sky Highway. BC Ferries runs regularly scheduled ferry service between Horseshoe Bay and Langdale and between Horseshoe Bay and Snug Cove on Bowen Island. They also run a foot passenger only ferry that serves New Brighton on Gambier Island and Keats Landing and Eastbourne settlements on Keats Island from the Langdale ferry terminal near Gibsons, an easy transfer from the ferry from Horseshoe Bay to Langdale. There is also private water taxi service from Horseshoe Bay and Langdale to Bowen Island, Gambier Island and Keats Island.
Қауымдастықтар
Сквамиш – шағын терең су порты. Бұл BCR-дің бастапқы оңтүстік терминалы болған, ол Тынық мұхиты Ұлы Шығыс аталған кезде, және жолаушыларды Ванкувер портынан жеткізген паромдар мен кемелерден түсетін саяхатшыларға арналған қысқа паром терминалы болды. 1960 жылдары Ванкуверден өтетін Сквамиш тас жолы салынды. Бұл бұрынғы кемелермен жүру қажеттігін жойды. Алғашқыда дамыған орман шаруашылығы қаласы болған Сквамиш, 2004 жылы ірі ағаш кесу зауытының жабылуымен және таратылуымен, сондай-ақ ағаш кесу көлемінің қысқартылуымен бірге туристік орынға және жақын маңдағы Уистлер мен Ванкуверде жұмыс істейтін адамдар үшін қалаға айналды. 2006 жылы Woodfibre целлюлоза зауытының жабылуы осы жердегі ресурстарға негізделген экономиканың аяқталуын білдірді. Сквамиш – тауға көтерілудің әлемдік орталығы, Ставамус Шефтің көп бөлігі, үлкен тау жынысы үнемі тауға көтерілушілермен толған, сонымен қатар қала орталығы мен Хоу саундтың басына қарап тұрған басқа да құрылымдар бар. Сонымен қатар, Хоу саундтың жоғарғы бөлігіндегі күшті желдер мен тыныш сулар Сквамишті жел серфингішілер, кайтбордшылар және кельдік қайықтар үшін танымал орынға айналдырды. Қаланың оңтүстігінде 99 тас жолы бойында орналасқан Шаннон шарлауы – туристік орын және провинциялық саябақ, ал Даррелл шығанағы – Woodfibre-дегі бұрынғы целлюлоза зауытына пароммен қатынау үшін пайдаланылатын паром док. Woodfibre-ге автомобильмен баруға жол жоқ. 1900 жылдардың басынан 1973 жылға дейін зауыттың маңында көптеген қызметкерлер тұрған шағын компаниялық қала болды. 1975 жылға қарай барлық қызметкерлер, көбінесе Сквамишке көшіп, қала таратылды. Келесі 30 жыл ішінде зауыт баяу-баяу бұрынғы қаланың орнына кеңейді, бірақ ол 2006 жылдың басында жабылды. Порто Коув – провинциялық кемпинг және жасанды рифтер орналасқандықтан суға секіруге арналған орын. Бұл аймақтағы тас жолдың үстіндегі жартастар тас жол мен темір жол үшін лавина қаупін тудырады, олар жартастың табаны мен жағалаудың арасында қысылған. Фурри Крик – жаңа жоғары деңгейдегі гольф алаңы мен курорттық кешенге арналған жер. Ұсыныстар Ванкуверден Капилано өзенінің суайдыны арқылы Furry Creek-те 99 тас жолына шығатын жаңа тас жол салуды қарастырды. Алайда, бұл маршрут Төменгі материктегі Капилано суайдынынан өтетіндіктен, оның құрылысына саяси кедергілер тудырады. Lions Bay – Хоу саундтан бастап The Lions деп аталатын екі шыңның батыс шыңына дейін тауға көтерілетін, ауыл ретінде тіркелген шағын тұрғын үй қауымдастығы. Ол Ванкуверге қарайтын. Сквамишке жақын жерде Британия Бич орналасқан, бұрынғы алтын және мыс кен қаласы және порты, сонымен қатар тас жол бойындағы тамақтанатын орындар мен дүкендер бар. Оның аты Ұлыбританиямен тікелей байланысты емес, ескі Ванкувер-Сквамиш кемесі MV Britannia-дан алынған (1983 жылы салынған жаңа MV Britannia Ванкувердің Коул Харбор қаласында орналасқан туристік кеме ретінде пайдаланылады). Бүгінде кен орнының мұражайы болып табылады. Көп қабатты кеніш ғимараты жүздеген терезелер алмастырылып, жаңадан қалпына келтірілді. Бұрынғы кен орны сондай-ақ The X Files телесериалы сияқты түрлі теле- және кино өндірістері үшін түсірілім алаңы ретінде жиі пайдаланылады. Horseshoe Bay – Батыс Ванкувердің Sea to Sky тас жолының оңтүстік шетіндегі тұрғын және коммерциялық аудан. Тас жол BC Ferries терминалынан жоғары, Ат тепкісі шығанағындағы жартасқа жабысқан. Ресторандар, туристік дүкендер мен галереялар, бір-екі паб және демалыс кемежайлары да осы қауымдастықта орналасқан. Horseshoe Bay-ден паромдар Ванкувер аралындағы Нанаимодағы Departure Bay-ге, Боуэн аралына және Күн сәулесі жағалауындағы Лэнгдейлге барады, ол Оңтүстік Күн сәулесі жағалауының паром терминалы. Хорсшу шығанағының оңтүстік-батысындағы жарты арал Whytecliffe-де аяқталады, бұл жоғары деңгейдегі тұрғын үй ауданы және қоғамдық саябақ, Хоу саундтың шығыс жағалауының оңтүстік нүктесі. Оңтүстікке қарай Ағылшын шығанағы мен Бэррард шығанағының кіреберісі орналасқан. Сонымен қатар, Хоу саундтың аузының маңында, Аткинсон нүктесінде Лайтхаус паркі орналасқан. Лэнгдейлдің солтүстігінде Порт-Меллон орналасқан, бұл Woodfibre-ден әлдеқайда үлкен целлюлоза және қағаз фабрикасы. Port Mellon, Woodfibre-ден айырмашылығы, қағаз және целлюлоза өндіреді (және Гибсонс/Лэнгдейлден автомобиль жолдары арқылы қызмет көрсетеді) – бұл Британдық Колумбиядағы ең көне жұмыс істейтін фабрикалардың бірі. Woodfibre-ді жабу Port Mellon-ге талшықты жеткізуді қамтамасыз ету шараларын қамтыды, бұл оның болашағын айтарлықтай қауіпсіз етті. Хоу саундтың оңтүстік-батыс «бұрышында», Лэнгдейл паром терминалынан небары бірнеше шақырым оңтүстікке қарай Гибсонс қаласы орналасқан. Гибсонс бұрынғы CBC телесериалы The Beachcombers-тің түсірілім орны ретінде танымал. Сериалда көрсетілген Molly's Reach рестораны әлі де жұмыс істеп тұр.
Squamish is a minor deepwater port. It was the original southern terminus of the BCR in the days when it was the Pacific Great Eastern, and had a busy ferry terminal where travellers would disembark from ferries and steamers bringing them in from Vancouver Harbour. In the 1960s what was then called the Squamish Highway was finally pushed through from Vancouver. This made the former steamer service unnecessary. Once a thriving forestry town, with recent cutbacks in logging along with the closure and dismantling of a major sawmill in 2004, Squamish has become a tourist destination and a commuter community for workers in nearby Whistler and Vancouver. The closure of the Woodfibre pulp mill in 2006 signalled an end to the resource based economy here. Squamish is a world centre for rock climbing, with the bulk of the Stawamus Chief, a huge rock formation always busy with climbers, along with other formations overlooking downtown and the head of Howe Sound. In addition, the strong winds and flat waters at the upper end of Howe Sound have made Squamish a mecca for windsurfers, kite boarders and keelboat sailors. Just south of town along Highway 99 is Shannon Falls, a tourist attraction and provincial park, and Darrell Bay, which is the ferry dock for service to the former pulp mill at Woodfibre, across the sound. Woodfibre has no road access. From the early 1900s until 1973 there was a small company town surrounding the mill where most employees lived. By 1975 all employees had relocated, mostly to Squamish, and the town was dismantled. Over the next 30 years the mill slowly expanded into the former townsite, but it closed in early 2006. Porteau Cove is a provincial campsite and also a location for scuba diving, as artificial reefs have been sunk in the area. The bluffs above the highway in this area are one of the main avalanche hazards to both the highway and the rail line, which are squeezed together between the foot of the bluffs and the shoreline. Furry Creek is the location of a new upscale golf course and resort development. Proposals have called for a new highway from Vancouver via the Capilano River watershed would emerge on Highway 99 at Furry Creek. However, the fact that this route traverses the Lower Mainland's Capilano watershed creates nearly insurmountable political obstacles to its construction. Lions Bay is a small residential community, incorporated as a village, climbing the mountainside from Howe Sound up to the west peak of the pair of summits known as The Lions, which overlook Vancouver on the other side. Near Squamish is Britannia Beach, the former gold and copper mining town and port with some highway based eateries and stores. Its name does not come directly from associations with Britain, but from the MV Britannia, the old Vancouver Squamish steamer (a new MV Britannia built in 1983 is in use as a tourboat based in Coal Harbour, Vancouver). Today the mine mill site is the Britannia Mine Museum, with mine shaft tours, gold panning, etc. The prominent multi story mine building underwent a restoration with the replacement of hundreds of window panes. The former mine site is also frequently used as a shooting site for a variety of TV and movie productions, including for The X Files TV series. Horseshoe Bay is a residential and commercial district of West Vancouver on the southern edge of the Sea to Sky Highway. The highway clings to the cliffside above the BC Ferries terminal at Horseshoe Bay. Restaurants, tourist shops and galleries, a pub or two and recreational marinas are also situated in the community. Ferries from Horseshoe Bay go to Departure Bay in Nanaimo on Vancouver Island, Bowen Island, and Langdale on the Sunshine Coast, which is the ferry terminal for the southern Sunshine Coast. The peninsula southwest of Horseshoe Bay terminates at Whytecliffe, an upscale residential area and public park, which is the southern point of Howe Sound's east shore. South of here is the entrance of English Bay and Burrard Inlet. Also in the vicinity of Howe Sound's mouth, at Point Atkinson is Lighthouse Park. Just north of Langdale is Port Mellon, another pulp and paper mill somewhat larger than Woodfibre. Port Mellon, which, unlike Woodfibre, produces paper and pulp (and is serviced by road from Gibsons/Langdale) is one of the oldest operating mills in B. C. Woodfibre's closure included measures securing the fibre supply for Port Mellon, making its future considerably more secure. At the southwest "corner" of Howe Sound, just a few kilometres south of the Langdale Ferry terminal is the town of Gibsons. Gibsons is perhaps best known as the locale for the former CBC Television series The Beachcombers. The restaurant featured in the series, Molly's Reach, remains open for business.