Солтүстік Дакотадағы Үш Біріккен Тайпалардың Ұлттық Қорғағышы

Кіріспе

Форт Бертольд үнді резервациясы – АҚШ-тың Солтүстік Дакота штатының батысында орналасқан үнді резервациясы. Бұл жер федералды мойындалған Мандан, Хидаца және Арикара ұлтының, сондай-ақ Үш Біріккен Тайпа деп белгілі халықтың мекені. Резервацияға Миссури өзенінің екі жағындағы жерлер кіреді. Тайпалық бас кеңсе Солтүстік Дакота штатындағы ең ірі 18-ші қала – Нью-Таун қаласында орналасқан. 1870 жылы құрылған бұл резервация, 1851 жылғы Форт-Ларами шарты бойынша тайпаларға бастапқыда бөлінген жерлердің шағын бөлігі болып табылады. Аталған шарт бойынша Солтүстік Дакота, Оңтүстік Дакота, Монтана, Небраска және Вайоминг штаттарында шамамен 12 миллион акр (49 000 км²) жер қарастырылған.

Сипаттама

Миссури өзенінің бойында (резервация жерінің көлемі бойынша төмендеу ретімен) Маклин, Маунтрейл, Данн, Маккензи, Мерсер және Уорд округтерінде орналасқан. Резервацияның жалпы ауданы 988 000 акр (4000 км²) құрайды, оның ішінде 457 837 акры (1853 км²) жергілікті американдықтарға жеке меншік ретінде немесе тайпаның ортақ иелігінде тиесілі.

Тарих

Форт Бертольд үнді резервациясының бір бөлігі Форт Ларами шартында (1851) мойындалған Үш тайпаның үнді жері болып табылады. 1870 жылы АҚШ үкіметі құрған бұл резервация, Миссури өзенінің солтүстік жағалауында орналасқан Форт Бертольд атты АҚШ армиясының бекінісінің атымен аталады. Бұл бекініс Кіші Миссури өзенінің сағасынан оңтүстік-шығысқа қарай шамамен жиырма шақырым жерде орналасқан. Картадағы жасыл аймақ (529) 1870 жылдың 12 сәуіріндегі жарлық арқылы АҚШ жеріне айналды. 620 аймақ және 621 аймақтың Миссури өзенінен оңтүстікке қарайғы бөлігі үндістердің иелігінде қалды. Сонымен қатар, Миссури өзенінен солтүстікке қарайғы тар аймақ (жасыл сызыққа дейін) Үш тайпаның жеріне айналды. Осылайша, АҚШ индейлердің осы аймақтағы құқығын мойындады, олардың Лайк-э-Фишхук ауылындағы жалғыз тұрақты үйлері болды. Жарлық арқылы тайпалардың иелігі 1880 жылдың 13 шілдесінде ашық қызғылт түсті аймаққа (621) дейін қысқартылды (бірақ олар Миссури өзенінен солтүстікке қарайғы қосымша жер алды). 1886 жылдың 14 желтоқсанында тайпалар Миссури өзенінің екі жағындағы дерлік тіктөртбұрышты аймақтан тыс жерлерді беруге келісті. XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басында Доуес заңы және оған байланысты заңдар бойынша АҚШ үкіметі тайпалардың ортақ меншігін қайта бөліп, үй шаруашылығының басшыларына жер участаларын берді. Үкімет тайпа мүшелерін еуропалық-американдық үлгідегі өзін-өзі қамтамасыз етуге негізделген шаруашылықпен айналысуға ынталандыруға тырысты. Тайпа кейбір ортақ меншіктерін сақтап қалды және 1930 жылдары қайта ұйымдастырылғаннан бері жеке участаларға бөлуге қарсы тұрды. 2010 жылғы халық санауы бойынша резервацияда 6 341 адам тұрды. 2016 жылдың наурызында тайпаның тіркелген мүшелерінің саны 15 013 адамды құрады. Көптеген мүшелері жұмыс мүмкіндіктері көп болғандықтан қалаларда тұрады. Резервациядағы жұмыссыздық деңгейі 42% болды. 2000 жылғы халық санауы бойынша резервацияда 5 915 адам 1 318,895 шаршы миль (3 415,923 км²) жер аумағында тұрды. 1947-1953 жылдар аралығында Гаррисон бөгеті мен Сакакавеа көлінің құрылысы (суармалы жерлер үшін су қоймасы, тасқынды бақылау және 1956 жылы гидроэлектр энергиясын өндіру үшін) резервациядағы су аумағының үлесін арттырды. Оның жалпы ауданы 263,778 шаршы миль (683,182 км²) немесе резервацияның бетінің алтыдан бір бөлігін құрайды. Көлдің пайда болуы ауыл шаруашылығы мен мал шаруашылығына арналған тайпалық жерлердің кең аумағын су басуына әкеліп, Үш тайпаның экономикасының көп бөлігін жойды.

A part of the Fort Berthold Indian Reservation is Indian territory of the Three Tribes recognized in the Treaty of Fort Laramie (1851). Created in 1870 by the U. S. government, the reservation was named after Fort Berthold, a United States Army fort located on the northern bank of the Missouri River some twenty miles downstream (southeast) from the mouth of the Little Missouri River. The green area (529) on the map turned U. S. territory on April 12, 1870, by executive order. Area 620 and the part of area 621 south of the Missouri remained in possession of the Indians. At the same time, the narrow area north of the Missouri (up to the greenish line) became territory of the Three Tribes. Thus, the United States recognized the Indians' right to the area with their only permanent homes in Like a Fishhook Village. By executive order, the tribes' holdings were reduced to the light pink area (621) on July 13, 1880 (although they gained some extra land straight north of the Missouri). On December 14, 1886, the tribes agreed to cede the land outside the nearly rectangular area on both sides of the Missouri indicated with black dots and strokes. In the late nineteenth and early twentieth centuries under the Dawes Act and related laws, the US government redistributed communal holdings of tribes, assigning lots to heads of households. The government was trying to encourage the tribal members to take up subsistence farming in the European American style. The tribe retained some communal holdings and, since its reorganization in the 1930s, has resisted distribution of individual allotments. The population of the reservation was 6,341 as of the 2010 census. The Tribe reported a total enrollment of 15,013 registered tribe members in March 2016. Many members live in cities because there are more job opportunities. Unemployment on the reservation was at 42%. The 2000 census reported a reservation population of 5,915 persons living on a land area of 1,318.895 sq mi (3,415.923 km²). The creation of Garrison Dam between 1947–53 and Lake Sakakawea as water reservoir for irrigation, for flood control, and hydroelectric power generation in 1956, increased the proportion of water area on the reservation. It totals 263.778 sq mi (683.182 km2) or one sixth of the reservation's surface area. Creation of the lake resulted in flooding of large areas of tribal lands that were devoted to farming and ranching, destroying much of the Three Affiliated Tribes’ economy.